Weten wat je downloadt: Kobo ebooks met of zonder DRM

kobo ebooksToen er nog geen ebooks waren en je al je boeken in een boekwinkel kocht was het makkelijk. Je kon een boek vasthouden, bekijken, doorbladeren en op alle mogelijke manieren beoordelen voordat je naar de kassa liep om af te rekenen.

Met ebooks is het lastiger om vooraf vast te stellen wat je nou precies koopt. Is het een dik of dun boek? Is de opmaak goed (ook al kun je die op een ereader een beetje aanpassen)? Is een ebook voorzien van zichtbare watermerken? Kun je een ebook überhaupt wel op al je apparaten lezen? Wordt het ebook met of zonder DRM verkocht?

Kobo ebooks

Dat je als koper soms onaangenaam verrast kunt worden bleek enkele weken geleden toen eerst bij Barnes and Noble gekochte ebooks niet meer gedownload konden worden en dat later ook bij Kobo een aantal titels om vage redenen niet meer te downloaden waren. Dat werd korte tijd later ‘hersteld’ door Kobo maar wat nou precies het probleem was bleef onduidelijk. Kobo verkoopt ebooks met Adobe DRM, DRM-vrije ebooks en ebooks in het eigen Kobo ePub (kePub) formaat maar wanneer je nou precies te maken krijgt met welk soort ebook was niet altijd even goed af te leiden voordat je tot aankoop overging. Dat ging zelfs zo ver dat op diverse fora de tip werd gegeven om eerst de gratis preview toe te voegen aan je account zodat je dan tenminste kon zien met welk formaat je te maken had.

Dat kan beter

Klanten die moeten puzzelen om er achter te komen wat ze nou precies kopen. Dat moet Kobo geen geweldige PR geleken hebben en er zijn dan ook wat kleine wijzigingen doorgevoerd op de site van Kobo. Zo krijg je bij de beschrijvingen van de titels bij de download options (downloadopties) nu duidelijk te zien in welk formaat dat ebook te downloaden is en of dat ebook met of zonder DRM beschikbaar is.

kobo ebooks
De mogelijkheid om door te klikken op de titel van de reeks was me ook nog niet eerder opgevallen maar van de downloadopties weet ik zeker dat die er vorige week nog niet stonden. In het bovenstaande voorbeeld is te zien dat het ebook in ePub2 formaat te downloaden is en voorzien is van Adobe DRM. Dat is voor Kobo ook de standaard, want dat geldt voor het overgrote deel van de titels die verkocht worden, maar het is goed om te beseffen en te kunnen zien dat dit dus ook geldt voor Nederlandse ebooks die bij Bol.com (partner notabene van Kobo niet voorzien zijn van Adobe DRM. Inderdaad: Nederlandse ebooks worden bij Bol.com en andere ebookwinkels met een watermerkbeveiliging verkocht terwijl je bij Kobo nog steeds aan de slag moet met Adobe Digital Editions. Dat wil je volgens mij wel weten voordat je een ebooks koopt, toch?

kobo ebooks
Zelf let ik, waar mogelijk, vooral op de mogelijkheid om de ebooks te kopen (en te downloaden) die door de uitgever zonder DRM aangeleverd worden. Goede initiatieven moet je belonen vind ik en gelukkig zijn er enkele Amerikaanse uitgevers die van Kobo eisen dat hun ebooks zonder Adobe DRM verkocht worden. Het is jammer dat je nog steeds niet kunt zoeken of filteren op DRM-vrije ebooks maar nu kun je tenminste vooraf eenduidig zien of een titel wel of niet DRM heeft.

Helaas is Kobo nog steeds niet duidelijk als een ebook helemaal niet te downloaden is. Er is een kleine categorie titels die exclusief en alleen verkocht worden in het eigen kePub formaat. Dat formaat is bedoeld voor gebruik op de Kobo ereaders en apps maar kan niet gedownload worden vanuit je account. Of gekopieerd worden van je Kobo ereader naar een computer toe. Aangezien die titels niet gedownload kunnen worden zet Kobo daarom maar niets bij de omschrijving en ontbreken de downloadopties simpelweg.

kobo ebooks
Dat verdient de schoonheidsprijs niet natuurlijk, vooral omdat je niets hebt aan zo’n gekocht ebook als je geen Kobo ereader hebt. Er is geen downloadoptie in je Kobo library voor die titels en met dat probleem was deze hele kwestie nou net begonnen. Van een consument mag je misschien verwachten dat ze zich verdiepen in de fijnere nuances van ebooks, al was het maar om realistische verwachtingen te hebben van wat ze kopen, maar als verkoper moet je definitief beter je best doen om duidelijk te maken wat het precies is wat je verkoopt.

Soms snap ik heel goed waarom mensen ebooks zo’n onhandig gedoe vinden en liever papieren boeken kopen ….

@afbeelding via Pixabay met CC0 verklaring

#

Over Amazon.nl en het (kunnen) lezen van Kindle ebooks

amazon.nl
De geruchten gingen letterlijk al jaren lang maar de afgelopen weken werd duidelijk dat Amazon dan toch eindelijk echt concrete afspraken aan het maken was met Nederlandse uitgevers. En toen ineens, op 12 november rond 07.00, was Amazon.nl een feit. Het is geen volwaardige variant van de webwinkel zoals je die kent van Amazon.com, amazon.co.uk of amazon.de want (voorlopig?) lanceert Amazon alleen de Kindle Store in Nederland in combinatie met Kindle Direct Publishing, waar nu ook Nederlandse auteurs gemakkelijk zelf hun eigen ebooks kunnen publiceren en verkopen in de Kindle Stores wereldwijd.

Ebooks only

Fysieke boeken maar ook electronica, kleren, speelgoed en alle andere fysieke goederen hoef je dus niet te zoeken op Amazon.nl. Ook de andere digitale diensten die je kent van Amazon, zoals de films, Android apps en muziek ontbreken. Het gaat vooralsnog alleen om ebooks op de Nederlandse Amazon-site. Maar wel heel veel ebooks.

Op Amazon.nl verwacht je natuurlijk vooral Nederlandstalige ebooks en die staan er ook volop. Zo’n 20.000 titels van de meeste Nederlandse uitgevers – wel wat minder dan de ruim 30.000 titels die je in de Nederlandse ebookshops kunt vinden – die centraal staan op de voorpagina van de site. Daarnaast vind je echter ook meer dan 3 miljoen Engelstalige titels die Nederlandse Kindle bezitters tot nu alleen maar via de Amerikaanse Amazon-website konden aanschaffen. Dit werkt twee kanten op want de Amerikanen kunnen vanaf vandaag ook Nederlandstalige titels terugvinden op amazon.com.

Kindle ebooks lees je op … een Kindle ereader of app

OK, het zijn niet alleen maar ebooks die je kunt kopen op amazon.nl want om de gekochte Kindle ebooks te kunnen lezen heb je één van de Kindle apps nodig of een Kindle ereader. Ook hier pakt Amazon.nl het iets bescheidener aan dan de andere Amazon-websites want de Nederlandse pagina met Kindle apps beperkt zichzelf tot de apps voor iOS en Android terwijl de Kindle Cloud Reader (om ebooks in de browser te lezen), de Kindle for PC applicatie en de Windows 8 versies voor zowel desktop als tablet wel degelijk te gebruiken zijn.

Wil je Kindle ebooks op een ereader lezen, en je beschikt nog niet over een Kindle ereader, dan kun je deze nu ook eindelijk bestellen zonder extra verzendkosten en importkosten. Op de pagina met Kindle ereaders vind je het basismodel van de Kindle terug, de Kindle Paperwhite en de nieuwe Kindle Voyage. Bestel je er eentje dan word je doorgestuurd naar de Duitse Amazon-site (of optioneel naar de Engelse site) en dien je je bestelling daar af te ronden. De Kindle Paperwhite is de komende twee maanden tijdelijk in prijs verlaagd en kun je voor 99 euro op de kop tikken. Dat is een stuk goedkoper dan wat ik er voor betaalt heb :) Het nieuwe paradepaardje, de Kindle Voyage, gaat voor 189 euro en is via Duitsland pas half december leverbaar.

De prijzen van ebooks tussen de verschillende Kindle Stores

Ik koop zelf regelmatig Kindle ebooks bij Amazon.com en daar viel het me op dat je voor sommige titels meer betaald als Nederlander dan dat de Amerikanen doen. Dat is een kwestie van rechten, contractuele afspraken en prijsdifferentiatie in de verschillende regio’s wereldwijd. Maar nu ook de Nederlandse Amazon-site live is gegaan wilde ik wel weten of de ebookprijzen op Amazon.nl vergelijkbaar zijn in euro’s.

Ik bekeek zo’n 20 titels en gemiddeld genomen zijn de prijzen inderdaad vergelijkbaar. Er zitten echter nog steeds verschillen – in positieve en negatieve zin – tussen want drie Calvin and Hobbes ebooks bleken bijvoorbeeld een klein beetje goedkoper te zijn in Nederland terwijl ik ook enkele titels vond die juist iets duurder waren. Dit geldt natuurlijk vooral voor de Engelstalige ebooks, het prijsverschil met de Nederlandse ebooks tussen de Amerikaanse en Nederlandse Amazon-sites kan verklaard worden door kleine koersschommelingen in het vertalen van de euro-naar de dollarprijs.

Voor de Nederlandse ebooks geldt dat de prijs bepaald wordt door de uitgever en niet door Amazon. Bij elke titel vind je ook de vermelding ‘Deze prijs is ingesteld door de uitgever‘. De Sinterklaas-promotie die tot 70% korting belooft op de voorpagina van Amazon.nl is dan ook geen eenzijdige actie van Amazon die het tijdperk van stunten met prijzen van ebooks inluidt maar eentje waarbij de uitgevers zelf bepalen voor welke prijs ze hun titels mee willen laten doen.

Gemakkelijk alles lezen via Amazon apps en ereader of toch op je eigen ereader?

Moet je nu meteen overstappen naar Amazon om je ebooks te kopen? Dat hangt van een aantal zaken af. Ook al maakt Bol.com zich – terecht denk ik – niet heel veel zorgen aangezien het aanbod van Nederlandse ebooks daar groter is en de prijzen gelijk zijn, het kopen en lezen van Kindle ebooks heeft enkele voordelen als je dat vergelijkt met Bol. Zo zorgen de vele apps van Amazon er voor dat je gekochte ebooks op bijna elk apparaat kunt lezen waarover je beschikt. Van pc tot telefoon tot tablet, voor elk platform is er wel een Kindle app te vinden. Je koopt letterlijk met 1 klik een ebook die seconden later in alle versies van de apps beschikbaar zijn die je in gebruik hebt. En datzelfde geldt voor op je Kindle ereader, helemaal als je de 3G versie hebt waarmee je wereldwijd alle ebooks automatisch downloadt.

Daar staat tegenover dat Amazon een zogeheten gesloten ecosysteem heeft. Alle titels zijn in het Kindle/Mobipocket formaat en niet het ePub formaat waar in Nederland mee gewerkt wordt. Dit Kindle formaat is niet compatibel met de (meeste) ereaders die al in Nederland in gebruik zijn en bovenop dit Kindle formaat gebruikt Amazon een eigen DRM oplossing waardoor je ook niet 1-2-3 de ebooks kunt downloaden en converteren naar het ePub formaat. De in Nederland verkochte ebooks zijn tegenwoordig alleen nog voorzien van sociale drm waarbij zichtbare en onzichtbare watermerken zijn aangebracht in het ebook. Deze kun je zonder problemen ook op alle apparaten lezen waarover je beschikt hoewel dat toegegeven meer werk is dan met de Kindle apps. Amazon “verstopt” de DRM feitelijk achter een schil van extreme gebruiksvriendelijkheid: de ebooks zijn beveiligd maar het is lastig een reden te bedenken waarom je dat erg zou moeten vinden.

Zelf heb ik die reden wel want ik wil bijvoorbeeld niet afhankelijk zijn van Amazon (of wie dan ook) om over de door mij gekochte ebooks te beschikken. En ook al heb ik een Kindle Paperwhite, ik lees ook veel op mijn Kobo ereader en dan wil ik soms Kindle ebooks downloaden, ontdoen van DRM en converteren naar het ePub formaat zodat ik ze op mijn Kobo Aura HD kan lezen. Mocht je datzelfde willen doen, dan kun je hier een uitgebreid artikel vinden over hoe je een backup kunt maken van Kindle ebooks. Vervolgens kun je ze met behulp van Calibre converteren naar ePub formaat.

Wel of niet Amazon.nl?

Heb je al een ereader en wil je die blijven gebruiken? Dan heb je erg weinig aan het ebookaanbod van Amazon.nl tenzij ze in de toekomst toch gaan stunten met de prijzen. Je zult dan wel de gekochte ebooks moeten ontdoen van de DRM beveiliging en zelf moeten converteren naar ePub formaat. Lees je graag – of wil je graag lezen – op je tablet en/of telefoon? Dan zijn de Kindle apps wel degelijk een prima reden om je Nederlandse en/of Engelse ebooks bij Amazon te kopen, vooral als je ook nog meerdere apparaten gebruikt. De apps synchroniseren de voortgang in het boek dat je aan het lezen bent en alle gekochte (en zelf geuploade documenten) ebooks zijn op alle apparaten beschikbaar.

Lees je vooral Engelstalige ebooks? Dan heb je waarschijnlijk al een Kindle ereader en kun je nu ook Nederlandse ebooks rechtstreeks kopen en lezen zonder dat je juist ePub bestanden moet converteren naar het Kindle formaat toe.

Heb je nog geen ereader, overweeg je er wel eentje te kopen en lees je zowel Nederlands als Engelse ebooks? Tja, dan ben je precies de doelgroep waar Amazon zich op richt en ben je mijns inziens prima af met de Kindle Paperwhite die nu in de aanbieding is. Zolang je je maar beseft dat je min of meer vastzit aan het aanbod van Amazon zelf.

#

De gewatermerkte ebooks van Elly’s Choice

elly's choice homepage
Ik vind het nog steeds een beetje jammer dat ik zelf geen interesse heb in het aanbod van Elly’s Choice. Daar kunnen VBK Uitgevers en Dutch Media Uitgevers overigens niks aan doen want ik lees gewoon liever Engelstalige boeken. Lees je zelf wel graag in je moerstaal dan zit je juist wel goed bij Elly’s Choice want voor iets minder dan 36 euro per jaar kun je elke maand 10 titels downloaden om te lezen en te houden.

Goed, ik ben wel een beetje kritisch over het feit dat ze alleen maar melden dat het je €2,99 per maand kost – terwijl je toch echt aan een jaarabonnement vastzit – en dat je in de kleine lettertjes van de voorwaarden (of een beetje verstopt in de FAQ) moet snuffelen om er achter te komen hoe je dat jaarabonnement weer op moet zeggen. Maar het blijft een interessant, innovatief en vooral betaalbaar initiatief om eens in oplossingen te denken in plaats van problemen als het gaat om het verkopen van ebooks.

Deze en komende maand

Ook in november bestaat het aanbod weer uit een mix van bekende en minder bekende titels:

  • Marion Pauw – Hemelen
  • S.J. Watson – Voor ik ga slapen
  • Saskia Noort – Nieuwe Buren (die van de tv serie :) )
  • Femke Roobol – De laatste winter
  • Nathan Filer – De schok van de val
  • Anna Chojnacka – De Poolster
  • Aliefka Bijlsma – Mede namens mijn vrouw
  • Chantal van Gastel – Zwaar verliefd
  • Isa Maron – Galgenveld
  • Tess Gerritsen – De laatste sterft

En ook het aanbod van december is al op de site te vinden:

  • Piper Kerman – Oranje is het nieuwe zwart
  • Esther Kreukniet – En Passant
  • Lee Child – Ga nooit terug
  • Milou van der Will – In mijn bloed
  • Rob Waumans – De nacht van Lolita
  • Simon Beckett – Klem
  • Joanne Harris – Chocolat
  • Denis Avey – De man die naar Auschwitz wilde
  • Esther Verhoef – Tegenlicht
  • Nicci French – Dinsdag is voorbij

Maar wat download je nou precies?

Ik was (en ben) alleen wel benieuwd of er verschillen zijn tussen de versies van de ebooks die je kunt downloaden bij Elly’s Choice en de versies die je kunt kopen bij bijvoorbeeld Bol.com, libris.nl of ebook.nl. Ik ben vast cynisch, ik weet het, maar ergens kan ik het me niet voorstellen dat je precies dezelfde versies krijgt. Helemaal als je als uitgevers en auteurs, die betrokken zijn bij Elly’s Choice, de dienst als een alternatief ziet voor het illegaal downloaden van ebooks. Zouden ze dan echt de retailversies van de ebooks door elke abonnee laten downloaden? Die ze vervolgens zonder pardoes weer kunnen uploaden bij een illegale ebooksite? Ook al heb je ook in de voorwaarden een heel epistel opgenomen over wat je allemaal niet mag doen met de gedownloade ebooks?

7.4 Het is niet toegestaan om de op de Website aangeschafte Producten (zowel tijdens de duur van je abonnement als daarna):
(a) te kopiëren, veranderen, “rippen”, uit te lenen of op enige andere wijze aan een derde ter beschikking te stellen. De door Elly’s Choice verstrekte Epub bestanden zijn derhalve voorzien van een zicht- en onzichtbaar watermerk. Dit watermerk mag niet worden verwijderd (zie artikel 4 Epub Watermerk).
(b) te gebruiken om plaatselijke bestanden te importeren dan wel te kopiëren, waarvan je niet het wettelijke recht hebt ze op deze wijze te importeren of kopiëren;
(c) het reverse-engineeren, decompileren, demonteren, modificeren van of het creëren van afgeleide werken gebaseerd op de Elly’s Choice Services of een deel daarvan;
(d) het omzeilen van de technologie die door Elly’s Choice, haar licentiegevers of derden wordt gebruikt voor de beveiliging van via de Service beschikbare content;
(e) het verhuren van de Producten of enig onderdeel daarvan;
(f) het omzeilen van door Elly’s Choice toegepaste lokale beperkingen;
(g) het verwijderen of wijzigen van auteursrecht- of merkaanduidingen of aanduidingen van andere intellectuele eigendomsrechten die zijn opgenomen in of worden verstrekt via de Elly’s Choice Service;
(h) het beschikbaar stellen van je wachtwoord aan anderen of het gebruik maken van de gebruikersnaam of het wachtwoord van anderen.

Watermerk en een Ex-libris

In de voorwaarden staat dus al vermeld in artikel 7.4(a) dat de ebooks (het zijn ePub bestanden) voorzien worden van een zichtbaar en onzichtbaar watermerk. Dat is niet vreemd want ook de retailversies bevatten zo’n watermerk en ook daar hebben ze liever niet dat je die weghaalt. Volg je de (overigens verkeerde) verwijzing naar de betreffende passage over het watermerk dan kom je in artikel 8.1 nog iets tegen dat Elly’s Choice toevoegt aan elk gedownload ebook:

8.1 De door jou aangeschafte content zal op basis van jouw account gegevens voorzien worden van een “Ex-libris”. Dit is een print van jouw accountgegevens op de eerste pagina van het Epub bestand.

De toevoeging van een extra (eerste) pagina met daarop je accountgegevens zodra je een ebook downloadt is ook niet uitzonderlijk hoewel je dit vanzelfsprekend niet hebt als je het ebook zou kopen bij een ebookwinkel. Het is bedoeld als extra hindernis om de gemiddelde abonnee – die nog nooit van Calibre gehoord heeft of kan googelen op een epub editor – er van te weerhouden dat ebook te verspreiden. Nou hou ik er niet van om mijn naam te schrijven in papieren boeken en zou ik dat ook niet terug willen zien in mijn ebooks maar het is niet vreemd dat Elly’s Choice dit doet natuurlijk.

Maar zijn er meer verschillen?

Idealiter had ik zelf een abonnement genomen en enkele gedownloade versies vergeleken met de retailversies maar het was me iets te veel van het goede om daar ‘even’ tientallen euro’s voor neer te tellen. Eén van mijn lezers heeft echter wel een abonnement afgesloten, constateerde dat er wel wat op aan te merken was en mailde me met de vraag ‘of dat wel mocht':

Ik heb de proef op de som genomen en probeer het een jaartje uit, het zijn tenslotte de kosten niet. Over de wijzigingen in de coversectie en de toevoeging van een extra pagina is nog heen te komen maar tijdens het downloaden wordt ook het .css-bestand flink aangepakt. Zodanig zelfs dat de oorspronkelijke opmaak van de tekstsecties worden aangepast. Ik noem dat “verminkt” want sommige tekstgedeeltes worden daardoor moeilijk leesbaar. Dit alles uiteraard om allerlei ‘stamps’ te zetten als een soort watermerk. Ik vroeg me af, of dat mag. Zowel naar de auteur/uitgever als naar de abonnee toe want je verwacht eigenlijk een origineel e-boek maar daar is in een aantal gevallen geen sprake meer van.

Het lijkt te bevestigen dat in sommige gevallen de gedownloade ebooks flink onder handen worden genomen om die watermerken toe te voegen en dat dit (automatische) proces soms boeken zelfs deels onleesbaar maakt. Dat is geen kwestie van wel of niet ‘mogen’ – het zal zeker de bedoeling niet zijn van Elly’s Choice – maar je hebt natuurlijk als abonnee en koper wel recht op een deugdelijk product en het is dan ook zaak om in dit geval de klantenservice te laten weten wat er aan de hand is en dat je niet tevreden bent.

Dat recht strekt zich dan alleen uit tot die ebooks die dan ook deels “verminkt” worden door het proces van watermerken. Alleen het feit *dat* ze een watermerk hebben is niet voldoende want je mag immers verwachten bij een dergelijke dienst dat ze maatregelen nemen om ongewenst gebruik van de ebooks te voorkomen. Ze melden het ook duidelijk in hun voorwaarden en kunt dan redelijkerwijs niet verwachten dat je een ‘origineel’ ebook krijgt zoals je die ook zou kopen in de ebookwinkel.

Met welke verwachtingen het gemiddelde lid van Elly’s Choice een jaarabonnement afsluit, of ze tevreden zijn met de ebooks die ze downloaden en wat de auteurs daar eventueel zelf van vinden, zijn vragen waar leden en auteurs alleen zelf antwoord op kunnen geven. Ben jij lid (of wil je dat worden)? Dan hoor ik graag wat jouw ervaringen (of verwachtingen) zijn.

#

Nederland Leest 2014: Een vlucht regenwulpen. Ook als ebook te leen

nederland leest2014
Een vlucht regenwulpen van Maarten ‘t Hart staat centraal tijdens de Nederland Leest 2014 leesbevorderingscampagne van het CPNB. Gedurende deze negende editie van de campagne wordt het boek van zaterdag 1 november t/m zondag 30 november 2014 gratis door de openbare bibliotheken aan hun leden verstrekt. Ook dit jaar wordt er voor de boekhandel een luxe editie uitgebracht voor de boekenliefhebbers en, je voelde hem misschien al aankomen als je mijn blogposts over de 2012 en 2013 editie gelezen hebt, ook dit jaar wordt er nog met geen woord gerept over een ebookversie.

Nou kan ik mijn gemopper vragen hierover herhalen (zoals waarom een leesbevorderingscampagne de aanwezigheid van 1,3 miljoen ereaders in Nederland lijkt te negeren) maar kan ik na al die jaren ook wel de antwoorden bedenken. Want natuurlijk is het kwartje wel gevallen bij me dat deze leescampagne primair een promotie van het fysieke boek is en dat een ebook- en luisterboekversie absoluut geen prioriteit hebben als het gaat om de marketing. Zaterdag 1 november vliegt Maarten ‘t Hart in een helikopter als een regenwulp naar vier openbare bibliotheken om zijn boek te signeren en dan is het zo vervelend als daar rijen met uitzinnige boekenliefhebbers staan die hun ereaders vol verwachting in hun armen geklemd hebben. De openbare bibliotheken zelf – als ze deelnemen tenminste want dat doen ze dus niet allemaal waarschuwt Nederland Leest – kunnen natuurlijk ook niet zo veel met het uitdelen van ebooks. Een stapel met boeken, dat staat mooi, maar wat moet je nou met ebookvouchers? De bibliotheken die meedoen bestellen ook niet allemaal ebooks voor hun leden, zoals ik vorig jaar ondervond.

Maar dit jaar hoef je niet te wachten op het ebook,

“Binnenkort meer informatie…”, valt er te lezen op de nog steeds goed verstopte ebookpagina van Nederland Leest. En dat zal er zeker ook nog wel komen te staan voordat de campagne begint. Maar het is een bijzondere situatie dit jaar want in tegenstelling tot alle voorgaande edities is het boek dat centraal staat gewoon te koop als ebook in de ebookwinkels. Dat betekent dat een ebookversie tijdens Nederland Leest concurreert met de verkoop van het ebook. Niets nieuws als het om papieren boeken gaat maar een nieuw iets dit jaar voor ebooks.

En daar blijft het niet bij want de bibliotheken hebben sinds dit jaar natuurlijk ook hun eigen ebookdienstverlening waar ze duizenden titels uitlenen aan hun leden. Het toeval wil – en ik neem toch echt aan dat dit niet gepland is – dat ook het boek van Maarten ‘t Hart onderdeel uitmaakt van die digitale collectie.

Je kunt het ebook gewoon lenen.

nederland leest 2014 ebook

Geen zin om te wachten tot 1 november of je een ebookversie kunt bemachtigen? Pak je bibliotheekpas en leen dan gewoon eerst het ebook bij de bibliotheken. Bevalt het je, dan kun je volgende maand naar je eigen openbare bibliotheek gaan en ze bedanken voor het mogen lenen van het ebook. Misschien dat ze dan ook nog een ebookvoucher voor je hebben. Zodat je je eigen – vooraf gesigneerde – exemplaar kunt downloaden. Zou dat niet mooi zijn?

Ik ben heel benieuwd of Nederland Leest, maar ook de Bibliotheek, het ebook dit jaar wel op de radar heeft staan. Als je dan toch aan leesbevordering of aan het promoten van je eigen ebookdiensten wilt doen …

#

Over Adobe Digital Editions, privacy en hoe je kunt voorkomen dat Adobe weet welke ebooks je van de bibliotheek geleend hebt

adobe digital editions
Vorige week werd bekend gemaakt dat de recentste versie van Adobe Digital Editions (versie 4) alle verzamelde gegevens doorstuurt naar Adobe. Het gaat o.a. om de lijst met ebooks die je in je bibliotheek hebt staan (en die je op je aangesloten ereader hebt staan!), welke ebooks je geopend hebt, hoe ver je in de geopende ebooks gelezen hebt en alle metadata van al die ebooks (zoals auteur, titel, uitgever enz).Om het allemaal nog een graadje erger te maken blijkt dat die gegevens onbeveiligd vanaf je computer verstuurd worden zodat je rustig kan spreken over een schending van de privacy.

Die bevindingen werden bevestigd door diverse andere sites, zoals Ars Technica, en hoewel Adobe zich beroept op de voorwaarden van Adobe Digital Editions 4 die op de site staan – waarin opgenomen is dat ADE gegevens verzamelt – lijkt het vrij duidelijk dat het bijhouden en onbeveiligd versturen van het leesgedrag van ADE gebruikers geen nieuwe Adobe fans gaat opleveren.

Adobe Digital Editions en Adobe DRM?

Nou staat deze kwestie in beginsel los van de DRM van Adobe want het feit dat Adobe op deze manier handelt heeft niets te maken met wel of niet beveiligde ebooks. De plannen die ze in eerste instantie hadden voor Adobe Digital Editions (3) en een nieuwe DRM versie hebben ze gelukkig ook in de ijskast moeten zetten na allerlei negatieve feedback maar het gebruik van Adobe Digital Editions is natuurlijk wel onlosmakelijk verbonden met de Adobe DRM. Niemand installeert Adobe Digital Editions omdat het zo’n geweldig programma is om je ebooks te beheren maar het is (bijna) verplichte kost als je te maken krijgt met ebooks die met Adobe DRM beveiligd zijn. Al was het maar omdat er tot voor kort ook geen alternatief beschikbaar was en je door iedereen naar Adobe Digital Editions doorverwezen wordt.

Waar vind je nog ebooks met Adobe DRM? Juist, bij de bibliotheken

In Amerika wordt Adobe DRM (en dus Digital Editions) vooral gebruikt door leveranciers die met ebooks werken die niet via Amazon afkomstig zijn, zoals Kobo. Maar dat geldt ook voor de Amerikaanse bibliotheken die middels Adobe DRM er voor zorgen dat je ebooks niet langer dan een vooraf bepaalde duur kunt gebruiken (lenen). Het zijn dan ook de Amerikaanse bibliotheken die hebben aangekondigd te gaan onderzoeken in welke mate Adobe in overtreding is van de privacywetgeving in Amerika, aangezien het hun gebruikers zijn wiens leesgedrag in kaart wordt gebracht door Adobe.

In Nederland is de meeste beveiliging op ebooks vervangen door watermerkbeveiliging maar zijn het ook hier de bibliotheken die voor het uitlenen van ebooks afhankelijk zijn van Adobe DRM om de ebooks na de uitleenperiode ontoegankelijk te maken. In de handleiding (PDF) wordt daarom ook uitgelegd hoe je een Adobe ID moet aanmaken en de recentste versie van Adobe Digital Editions moet installeren om geleende ebooks op je ereader te kunnen zetten. Bij de veelgestelde vragen wordt inmiddels al gemeld dat er privacy gevoelige gegegevens verstuurd worden naar Adobe als je gebruik maakt van Adobe Digital Editions 4 maar voorkomen is beter dan genezen, nietwaar?

Alternatieven voor Adobe Digital Editions 4

Als Adobe Digital Editions 4 het probleem is, dan is de oplossing om geen gebruik meer te maken van dit programma en het te deïnstalleren. Eerdere versies van Adobe Digital Editions werken nog altijd prima en spelen geen gegevens door naar Adobe. Zo kun je versies 2 en 3 nog steeds op de site van Adobe zelf vinden en is de (klassieke) 1.72 versie ook nog elders op het internet te vinden. Dat is degene die ik ook op enkele computers heb staan.

  • Download Adobe Digital Editions 1.72 (Windows)
  • Download Adobe Digital Editions 2.01 (Windows / Mac)
  • Download Adobe Digital Editions 3.0 (Windows / Mac)

Afgelopen zomer introduceerde Bluefire Reader ook een Windows versie die een prima alternatief biedt voor Adobe Digital Editions, inclusief ondersteuning voor Adobe DRM. Bluefire was er ook als de kippen bij om te benadrukken dat hun apps geen gegevens doorsturen en dat er alleen beveiligde en anonieme gegevens verstuurd worden als je gebruik maakt van de synchronisatiemogelijkheid om de voortgang in een ebook tussen twee verschillende Bluefire apps bij te houden.

Welke acties Adobe ook nog gaat ondernemen om het probleem op te lossen, het is mijns inziens verstandiger om geen gebruik te maken van Adobe Digital Editions 4. Heb je het op je computer geïnstalleerd staan, overweeg dan vooral de bovengenoemde alternatieven en voorkom dat anderen precies weten welke ebooks je geopend, gekocht of geleend hebt.

Verder lezen: American Library Association reageert op het nieuws van AdobeAdobe is Spying on Users, Collecting Data on Their eBook Libraries (The Digital Reader) / Adobe Responds to Reports of Their Spying, Offers Half Truths and Misleading Statements (The Digital Reader)

#

Ebooks in de hogeschoolbibliotheek: impressie van een SHB themamiddag

Ebooks komen bijna elke week wel in het nieuws. Je kunt ze doorverkopen bij Tom Kabinet, je kunt er steeds meer lenen bij de openbare bibliotheken en uitgevers beginnen nu (eindelijk) met nieuwe diensten te komen zoals Elly’s Choice. Maar welke mogelijkheden zijn er nou voor ebooks in de hogeschoolbibliotheek? Kun je iets met de grote ebookpakketten in je collectie? Hoe zit het nou met het aanbod van educatieve uitgevers? En hoe zorg je er voor dat je de titels kunt kopen die je wilt aanbieden?

Er komen geen leveranciers aan het woord over hun (gebrek aan) aanbod, maar we staan stil bij de praktijksituatie bij enkele hogescholen. Welke (juridische) ontwikkelingen spelen een rol, hoe kom je met uitgevers in gesprek over toegangs- en kostenmodellen om datgene te krijgen wat jouw opleidingen nodig hebben en hoe presenteer je vervolgens de digitale collectie?

Dat stond er in de uitnodiging te lezen voor de halfjaarlijkse themamiddag van het Samenwerkingsverband Hogeschoolbibliotheken (SHB) die vanmiddag dus plaatsvond. Die mocht ik organiseren/coördineren en ook nog eens openen met een kort verhaal over de (juridische) ontwikkelingen, de lastige aspecten van het opnemen van ebooks in je dienstverlening en wat er mijns inziens nodig is om die discussies weer wat vlot te trekken.

Hierbij ging ik in op het – niet altijd voor de hand liggende – verschil tussen aanbieden van papieren en digitale boeken aangezien ebooks niet zo maar gekocht en uitgeleend kunnen worden. Aangezien je te maken hebt met een zeer grote diversiteit aan prijs- en toegangsmodellen bij de diverse uitgevers is het zaak heel duidelijk te krijgen wat het onderwijs (en jij als bibliotheek) precies nodig hebt. En daar het gesprek met de uitgevers over aan te gaan. En dat allemaal onder het motto “Some people WANT it to happen, some WISH it would happen, others MAKE it happen”.

Pionieren met ebooks

Daarna vertelde Ria Paulides over de ervaringen van de hogeschool Inholland met ebooks in hun eigen bibliotheek die per 1-9-2015 volledig digitaal zal (moeten) zijn.

Daarvoor is ze met vele uitgevers aan het praten om tot zo veel mogelijk (nieuw) digital aanbod te komen maar is ook Inholland druk doende om alle verschillende platformen en modellen ingebed te krijgen in hun eigen dienstverlening.

Met de discovery tool Summon wordt er één zoekschil gemaakt over al die digitale content maar lopen zij – net als bijna alle andere instellingen die een discovery tool gebruiken – tegen het probleem aan dat niet alles beschikbaar en geïndexeerd is.

In tegenstelling tot vele andere hogeschoolbibliotheken wordt er bewust niet gestreefd door de bibliotheek van Inholland naar ebookversies van voorgeschreven literatuur. En zijn er ook verschillende andere categorieën materiaal waarvan ze nu al weten dat het niet digitaal beschikbaar zal komen, zoals onderwijsmethodes, jeugdboeken, bladmuziek en veel van de al genoemde voorgeschreven literatuur.

Ondanks alle gesprekken die nog op de planning staan met educatieve uitgevers beschouwt Ria Paulides het hele proces als pionieren en is er absoluut nog geen sprake van eenheid in het aanbod bij de uitgevers. Ze benadrukt ook dat de werelden van de hogeschoolbibliotheken en uitgevers daarvoor dichter bij elkaar moeten komen.

Presenteren van ebooks

Jaroen Kuijper van de Hogeschool van Amsterdam ging vervolgens in op hoe je vervolgens ebooks zichtbaar maakt en promoot in de hogeschoolbibliotheek.

Als alternatieven voor discovery tools en websites gaf hij aan dat je ebooks onder de aandacht moet brengen op plekken waar de studenten (en docenten) toch al zijn. Zoals bijvoorbeeld kaartjes met ebooktitels (en QR code die je naar de URL leiden) zetten tussen de fysieke boeken in boekenkasten, een interactieve projectie op de vloer waarbij je op ebooks ‘stapt’ die vervolgens geopend worden en op studieplekken bij opleidingen waar studenten studeren.

Vanuit het publiek gaf Maarten Hekman (van de HAN) het aanvullende voorbeeld van hoe ze ebooktitels die ook op de voorgeschreven literatuurlijsten staan, apart vermelden op die literatuurlijsten zodat studenten kunnen kiezen tussen aanschaffen van een papieren exemplaar of gebruik maken van het ebookexemplaar.

Samen of alleen?

Tja en dan? Gaat (en kan) iedereen zelf met uitgevers praten en de vraag binnen de eigen organisatie ophalen? Of kun je gebruik maken van het samenwerkingsverband waarin zo’n 30 hogeschoolbibliotheken deelnemen? Dat was de vraag van Marie-José Lampe van de Hogeschool Rotterdam aan de 60 aanwezigen stelde. Daar kwamen niet meteen kant en klaaroplossingen als reactie op maar wel het voornemen om aan de slag te gaan om gezamenlijk te streven naar meer uniformiteit in de toegang- en prijsmodellen bij uitgevers. En met elkaar te formuleren waar de hogeschoolbibliotheken zelf prioriteit aan geven en belang aan hechten.

Ongetwijfeld hadden enkele aanwezigen gehoopt op die gouden tips en pasklare antwoorden waarmee ze snel en gemakkelijk zelf mee aan de slag konden. Al die individuele afspraken, overeenkomsten en technische aspecten leveren immers een hoop werk op, zoals iemand verzuchtte in de zaal, maar het maakt hoe dan ook onderdeel uit van het (nieuwe) takenpakket van de hogeschoolbibliothecaris.

#

Ebooks in Nederland: de nieuwe cijfers (Q3 2014)

Er is veel geschreven over trends, beschikbaarheid, prijsbeleid, verkoopaantallen en (het uitblijven van) succes van ebooks in Nederland de laatste jaren maar in bijna alle gevallen gebeurde dat zonder duidelijke cijfers en feiten die als onderbouwing zouden moeten fungeren. Het CB verzorgt de distributie van bijna alle ebooks in Nederland en produceert sinds dit jaar elk kwartaal een infographic met cijfers over de actuele stand van zaken van ebooks in Nederland.

Gisteren presenteerde het CB op de Frankfurter Buchmesse de nieuwste cijfers op het gebied van uitleen/verkoop van ebooks in Nederland (en Vlaanderen) in de vorm van een infographic. Het gaat om de cijfers van het derde kwartaal – over de eerste en de tweede schreef ik al eerder – van 2014. CB sleutelt nog steeds een beetje aan de infographic (de uitsplitsing van NUR300 is nieuw) maar gelukkig blijft het onderscheid in transacties tussen het uitlenen van de ebooks – door bibliotheken – en de verkoop ervan intact.

ebooks-in-cijfers-Nederland-Q3-2014

Wat valt me op?

De cijfers van Vlaanderen (PDF) laat ik even buiten beschouwing. Voor de Nederlandse markt blijft de cumulatieve afzet van ebooks (sterk) doorgroeien. De impact van het uitlenen van ebooks door de openbare bibliotheken begint hier overigens nog beter zichtbaar te worden en dankzij de verduidelijking in de grafiek zelf zie je ook dat het al om bijna 7 miljoen ebooks totaal gaat. In de grafiek van de afzet per kwartaal zie je nog beter hoe de uitleningen van ebooks bijdragen aan de groeiende afzet: ze vormen ongeveer een kwart van de afzet dit kwartaal. Zowel in absolute aantallen als in de verhouding tussen uitleningen en verkopen zie je dat het uitlenen van ebooks een rol van betekenis speelt. Jammer overigens dat de precieze aantallen niet in deze grafiek weergegeven worden.

Het aandeel van ebooks in de boekenmarkt blijft gelijk en is, net als het aandeel van ebooks in de online verkoop, zelfs identiek aan het vorige kwartaal. Het aandeel van ebooks in de totale verkoop (van boeken) bleef staan op 4,7% terwijl het aandeel van ebooks in de online verkoop bleef hangen op 26%. De opmerking dat er elke dag 20 nieuwe ebooks bijkomen is wel interessant maar is lastig te duiden zonder vergelijking met eerdere kwartalen (en jaren) en zonder informatie over het aantal nieuwe titels dat er per dag bij komt inclusief de papieren titels.

Bijna driekwart van de verkochte ebooks valt binnen NUR300 staat er vervolgens in de infographic te lezen. NUR 300 is de rubriekscode in de Nederlandstalige Uniforme Rubrieksindeling die het genre literaire fictie omvat en het is inderdaad niet vreemd dat fictie de boventoon voert. De uitgeleende en verkochte ebooks die in de NUR 300 rubriek vallen worden in een eigen grafiek uitgesplits waarbij af te lezen valt dat de roman en het spannende ebook samen ook weer voor 75% verantwoordelijk zijn voor de afzet.

Bij de bestandsbeveiliging valt op dat het aandeel van Adobe DRM verder daalt. Was dat vorig kwartaal nog 2%, het afgelopen kwartaal had 1,8% van de verkochte ebooks Adobe DRM en is inmiddels 97% voorzien van een watermerk. De resterende 1,2% wordt verkocht zonder beveiliging. Overigens wordt Adobe DRM bij *alle* uitgeleende downloadbare ebooks van bibliotheek.nl gebruikt maar is dat in deze grafiek niet meegenomen. Dat levert wel een vertekend beeld op, juist nu het aandeel van de uitleningen zo sterk aan het toenemen is binnen de afzet. Datzelfde lijkt het geval te zijn met de door Apple verkochte Nederlandstalige ebooks aangezien bij iBooks exclusief gebruik gemaakt wordt van Apple’s eigen DRM en deze niet in de grafiek voorkomt. Ook Amazon gebruikt een eigen bestandsbeveiliging en ik ben benieuwd of dit wel in een volgende infographic meegenomen wordt. Ik hoop van wel want anders voegt deze grafiek mijns inziens weinig meer toe.

Het aanbod is duidelijk minder sterk gestegen dan in het vorig kwartaal. Toen ging het van 29.496 naar 33.344 leverbare titels (13% stijging) terwijl de teller nu op 34.489 titels staat. Een stijging van 3%. Het gaat toch beter met de uitgeverijen dan ik dacht want dat aantal steeg van 249 in het vorige kwartaal (stond toen fout in de infographic) naar 284 nu. Een stijging van maar liefst 14%.

Bij de bestandsformaten valt er eigenlijk weinig meer te zeggen dan dat de overgrote meerderheid van 84,5% in het ePub 2 gedistribueerd wordt en 13,7% als PDF. Het nieuwere ePub 3 formaat slaat nog niet erg aan en is t.o.v. het vorige kwartaal zelfs iets minder in gebruik met 1,8% (was 2%).

Bij Ebook versus papier wisselt CB van indicator. In de eerdere infographics werd gekeken naar het percentage van de leverbare titels die ook als ebook leverbaar waren maar dit kwartaal focust het CB zich op de (60) titels uit de Bestseller 60 lijst. Hiervan zijn 78% als ebook beschikbaar. Wat een beetje ingewikkelde manier is om te zeggen dat 47 van de 60 titels als ebook te koop zijn.

Het aantal retailers nam ook toe van 167 naar 178 (+7%) waarbij het gaat om het aantal webwinkels die in Nederland ebooks verkopen. En gaan verkopen want ook Amazon is al opgenomen in deze infographic aangezien CB nu dus kennelijk een koppeling heeft met deze Amerikaanse webwinkel die binnenkort ook Nederlandstalige ebooks gaat verkopen.

Interessant om te zien is dat het vertrek van Sony uit de ereadersmarkt, en de nieuwe samenwerking tussen Bol.com en Kobo, netto gezien toch een positieve invloed gehad lijken te hebben op het aantal ereaders in Nederland. Dat steeg van 1,2 miljoen afgelopen kwartaal (cijfers van mei 2014) naar 1,3 miljoen (cijfers van augustus 2014), een stijging van 8%. In deze infographic blijven het aantal tabletbezitters en smartphonebezitters gelijk – respectievelijk 7,4 miljoen en 9 miljoen – maar dat komt omdat er geen recenter onderzoek van Gfk beschikbaar was. Beide infographics refereren aan het onderzoek uit juni 2014.

Gemiddeld 1 op de 13 Nederlanders beschikt dus nu over een ereader. Ik ben benieuwd of dit verder blijft stijgen – Kobo heeft net een nieuwe ereader uitgebracht, Amazon zal de Kindle ook hier gaan promoten neem ik aan en Libris/Blz zal de Tolino ereaders gaan promoten – maar dat zien we dan wel weer in de volgende Gfk onderzoeken en CB infographics terug natuurlijk.

#

Pagina 1 of 33123...1530...Laatste »
  • © 2006- 2014 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top