Tweetweekoverzicht week 27 2016: Scenario’s voor leenrecht voor ebooks, Instagram, Kindle met kleurenscherm, Snapchat en Privacy Shield

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht werkt de KB scenario’s uit voor leenrecht van ebooks, moet Instagram persoonsgegevens van een nepaccount vrijgeven, gaan er geruchten dat Amazon een 8″ Kindle aan het ontwikkelen is met een kleurenscherm, introduceert Snapchat een bewaarfunctie en stemmen de Europese lidstaten in met Privacy Shield.

KB werkt scenario’s uit voor leenrecht van ebooks

Ook de KB heeft natuurlijk de conclusie van Advocaat-Generaal Szpunar gelezen over de vraag of het leenrecht voor bibliotheken ook voor ebooks van toepassing is. Het Europese Hof van Justitie zal zich eind dit jaar hier definitief over uitspreken maar de KB wacht dit niet af en begint alvast met het uitwerken van verschillende scenario’s, ongeacht hoe de uitspraak uitvalt.

Helemaal terecht mijns inziens want dat zowel een positieve als negatieve uitspraak enorme consequenties gaat hebben voor het ebookplatform van de bibliotheken – maar ook voor de onderhandelingen die met uitgevers plaats (gaan) vinden – is mij wel duidelijk. En dan wil je niet afwachten tot het definitieve oordeel en *dan* pas gaan nadenken over een plan over hoe daarmee om te gaan.

Zoals bij de Brexit zeg maar ….

Instagram moet gegevens nepaccount vrijgeven

Toen vorig jaar een gebruiker op Instagram naakfoto’s en video’s plaatste op een nepaccount en daarbij suggereerde dat het om een specifiek 15-jarig meisje ging, haalde Instagram dat account weg. Ook al staat het meisje zelf niet op de beelden, haar moeder nam daar geen genoegen mee en spande een kort geding aan om Instagram te dwingen de gegevens van de persoon achter het account vrij te geven.

De rechter in Alkmaar woog de privacy van die persoon af tegen de belangen van het minderjarige meisje en oordeelde in het voordeel van de laatste. Instagram dient de gegevens over te dragen en het bedrijf gaf aan zich te voegen naar het oordeel van de rechter.

Lees ook de analyse van deze rechtszaak door Joost Becker van Dirkzwager

Is Amazon een Kindle met kleurenscherm aan het ontwikkelen?

Volgens Good Ereader is Amazon bezig met het ontwikkelen van een ereader met een 8″ kleurenscherm dat gebaseerd is op de techniek van Liquavista. Dat bedrijf, dat een techniek ontwikkeld had voor kleuren e-ink schermen, werd enige jaren geleden overgenomen door Amazon maar tot nu toe werd die techniek niet toegepast in de Kindle ereaders.

Dat lijkt nu wel het geval te zijn – volgens Good Ereader is het Liquavista team van Amazon in Eindhoven verantwoordelijk voor de coördinatie en ontwikkeling van het kleuren e-ink scherm – maar het is afwachten of dit ook echt gaat leiden tot een nieuw model Kindle met kleurenscherm. Die niet zo absurd duur is als, laten we zeggen, de recente Kindle Oasis.

Snapchat introduceert bewaarfunctie Memories

Ik snap de aantrekkingskracht en de lol van Snapchat maar ik heb er helemaal niets mee. Het is de eerste ‘social media app’ waar ik me te oud voor voel en waar ik alleen maar vol verbijstering naar kan kijken terwijl miljoenen mensen filters met kattenoortjes en regenboogkots op zichzelf toepassen. Zo af en toe doet @Elja1op1 nog een poging me te overtuigen wat de toegevoegde waarde is maar ik heb kennelijk te weinig zin om die naald in de hooiberg van bizarre snaps (selfies en andere korte video’s) te gaan zoeken.

Enfin, het kenmerkende aspect van Snapchat was altijd dat de snaps na een korte periode automatisch verwijderd werden en niet meer bekeken konden worden. Tenzij iemand een screenshot maakte of zo natuurlijk. Dat unieke kenmerk lijkt Snapchat achter zich te willen laten middels het toevoegen van een bewaarfunctie waarmee iedereen hun foto’s en video’s kan bewaren op de servers van Snapchat. Maakt het dat nou aantrekkelijker of juist niet om Snapchat te (gaan/blijven) gebruiken? Vertel het mij maar ….

Europese lidstaten stemmen in met Privacy Shield

Nadat het Europese Hof van Justitie het Safe Harbor verdrag – dat de privacyregels rondom data-uitwisseling met de VS regelt – ongeldig verklaarde vorig jaar ontstond de noodzaak om snel met een nieuwe regeling te komen die wel aan alle regels zou voldoen. Immers, dagelijks worden er gigantisch veel persoonsgegevens uitgewisseld naar Amerikaanse servers/bedrijven en daar kon niet zo eventjes mee gestopt worden.

Twee weken geleden constateerde Mark Jansen nog dat na 8,5 maand er nog steeds geen Safe Harbor 2.0 was maar het Privacy Shield akkoord – zoals de opvolger heet – werd afgelopen week wel alvast goedgekeurd door de Europese lidstaten. Daarmee is Privacy Shield nog niet in werking getreden want eerst moet de Europese Commissie nog instemmen.

#

Tweetweekoverzicht week 23 2016: Goedkopere ebooks, verkoop van comics, Twitter embeds, Disney bundelt fysiek en digitaal, JouwZoekmachine, Ziggo videodienst en uitgevers zijn voor een uitgeversrecht maar ik niet

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht blijkt dat ebooks steeds goedkoper worden en dat digitale comics geen negatief hebben op de verkoop van fysieke comics, maakt Twitter embedden nog makkelijker, koop je bij Disney behalve een schijfje automatisch ook meteen (alle) digitale versies, is de JouwZoekmachine app voor kinderen gelanceerd, komt Ziggo met een eigen online videodienst en blijken uitgevers verrassend (tsk) genoeg voorstander te zijn van een uitgeversrecht. In tegenstelling tot mezelf.

Ebooks worden steeds goedkoper

Naar aanleiding van het verschijnen van de Boekenbarometer van CB kopte NU.nl dat ebooks de afgelopen jaren steeds goedkoper werden in tegenstelling tot fysieke boeken. Dat is ook aantoonbaar zo maar de vraag is welke conclusies je hieraan kunt verbinden. Ik ging er zelf wat dieper op in en dacht te kunnen concluderen dat prijs en populariteit van ebooks behoorlijk los staan van die van fysieke boeken. Zouden we dan nu dan toch eens eindelijk kunnen stellen dat betaalbare ebooks niet de voornaamste reden zijn dat uitgevers, boekwinkels en bibliotheken het zwaar hebben?

En zelfs in Amerika – waar de grote vijf uitgevers het afgelopen jaar de prijzen van ebooks verhoogd hebben in hun strijd tegen Amazon – is het kwartje gevallen dat hogere prijzen alleen maar leidt tot (veel) lagere verkopen ipv een hogere winst. Daar zijn de meeste ebooktitels het afgelopen jaar ook in prijs verlaagd.

Verkoop van digitale en fysieke comics

En om te bewijzen dat digitale boeken helemaal geen negatieve invloed hoeven te hebben op de verkoop van fysieke boeken voerde CNBC een onderzoek uit naar de verkoop van digitale comics en die van fysieke comics.

tweetweekoverzicht comics sales
Ondanks het constante stijgen van de verkoop van digitale comics (vanaf 2010), steeg de verkoop van losse (fysieke) comics nog veel harder. Aangezien ik zelf ook overgestapt ben naar digitale comics, en ik bijna alleen tradepaperbacks koop, vermoed ik dat de meeste kopers juist tradepaperbacks digitaal aanschaffen terwijl de traditionele lezers en verzamelaars van losse nummers deze gewoon vanaf papier blijven lezen. Het zit elkaar dus niet in de weg maar versterkt juist de totale verkopen.

De les die voor ebooks geleerd zou kunnen worden mijns inziens is dat als tradepaperbacks (een bundeling van eerder verschenen losse nummers) interessant zijn om wel digitaal te kopen zonder dat het de verkoop van nieuwe losse nummers ‘bedreigt’, uitgevers op zoek zouden moeten gaan naar een dergelijke scheiding in hun boeken aanbod. Nu zijn ebooks bijna altijd 1 op 1 qua inhoud gelijk aan dat van papieren boeken maar is dat helemaal niet nodig. Waarom niet bij een nieuw deel in een serie *alle* voorgaande delen in 1 ebook bundelen – wat feitelijk een tradepaperback is – en opnieuw op de markt brengen? Zoals Atlas deed met de twee boeken van Paulien Cornelisse? Maar doe het dan ook als er meerdere (dikke) delen in de serie zaten die je niet op papier wilt herdrukken. De comicsverkopen in Amerika tonen aan dat het kan werken.

Eenvoudig(er) embedden van een Twitter tijdlijn

Twitter heeft hun Publisher website vernieuwd en daarmee embedden van tweets en tijdlijnen nog gemakkelijker gemaakt:

twitter_embed tweetweekoverzicht
Vul de URL in van een collection, een Twitteraccount, een lijst of een tijdlijn van iemands likes en je krijgt te zien hoe dat er uitziet. Met de embedknop krijg je meteen de code die je nodig hebt om het op je site of blog te embedden.

Disney bundelt gratis digitale versies bij schijfjes

In Nederland heb ik dat nog nergens voorbij zien komen maar Teleread meldt dat Disney in Amerika nu het goede voorbeeld geeft bij de verkoop van hun films op fysieke media en die bundelt met digitale versies. Niet alleen voor (de wederom alleen in Amerika actieve eigen videodienst) Disney Movies Anywhere maar in het geval van Zootopia – in Nederland uitgebracht als Zootropolis – voor zo’n beetje alle videodiensten die er zijn. Bij de aankoop van de Blu-Ray van Zootopia krijg je in de VS een code waarmee je ook een digitaal exemplaar kunt downloaden via iTunes, Amazon Video, Google Play en Microsoft TV & Movies.

Waarom het niet vanzelfsprekend is voor alle films en tv series die op dvd of Blu-Ray worden uitgebracht snap ik nog steeds niet. Het aantal mensen dat twee of meer keer zal betalen voor dezelfde content zal miniem zijn terwijl het positieve effect – koop het schijfje in de winkel en kijk de film of serie op het apparaat van je keuze – ontegenzeggelijk groter zal zijn. Een argument dat ook voor uitgevers van boeken niet anders zou moeten zijn lijkt me. Maar zolang uitgevers de beren op de weg blijven plaatsen, zorgen ze er ook wel voor dat iedereen ze zal blijven zien.

JouwZoekmachine app voor kinderen (en volwassenen)

Afgelopen week kwam de gratis app van JouwZoekmachine beschikbaar in de iOS Appstore. De webversie bestond al langer en filtert de zoekresultaten op geschiktheid voor kinderen en het leesniveau. De app doet nu hetzelfde en koppelt dat met – de niet gratis – jeugdwoordenboeken Nederlands van Van Dale. Voor €1,99 per jaar kunnen kinderen lastige woorden dan opzoeken in de app. Ik moet het nog installeren op de iPad van de kinderen maar het klinkt als een uitstekende deal, zeker aangezien mijn kinderen niet bijster geïnteresseerd blijken te zijn in zoekstrategieën, relevancy ranking en daadwerkelijk lezen wat er staat voordat ze doorklikken ;)

Ziggo komt met zijn eigen videodienst

Naar het verluidt is Ziggo bezig met de voorbereidingen om een eigen online videodienst, vergelijkbaar met Netflix, te komen in samenwerking met het Britse kabelbedrijf Virgin. In het artikeltje op Emerce wordt niet gesproken over MyPrime – de bestaande online videotheek van Ziggo – maar het ligt voor de hand dat deze dienst verder uitgebouwd wordt en ook beschikbaar komt voor niet-abonnees van Ziggo.

Uitgevers in Nederland zijn voor een uitgeversrecht. Ik niet.

De Europese Commissie is 23 maart met een publieke consultatie gestart over zowel de rol van uitgevers in de ‘copyright value chain’ als de zogenaamde panorama-exceptie. Deze consultatie kan door overheden, uitgevers, auteurs, bibliotheken, providers, onderzoekers en consumenten ingevuld worden tot en met a.s. woensdag, 15 juni 2016.

De Europese Commissie overweegt een nieuw (naburig) auteursrecht te introduceren voor uitgevers zoals dat nu ook voor uitvoerende kunstenaars (artiesten die een voorstelling uitvoeren of een muzieknummer ten gehore brengen) bestaat.

Hoewel ik absoluut het belang en de rol van uitgevers niet wil bagatelliseren in het proces van beschikbaar maken van auteursrechtelijk beschermde werken, ben ik er pertinent tegen om een naburig recht toe te kennen aan uitgevers voor de handeling van het uitgeven van een boek, muziekwerk of ander werk, zowel fysiek als online. Van een uitvoerend kunstenaar of artiest kan ik me uitstekend voorstellen wat de toegevoegde waarde is die hij of zij levert (een eigen persoonlijk en unieke interpretatie van een bestaand werk) maar ik zie het toch echt niet zo met uitgevers.

De rechthebbende heeft het (auteurs)recht om zijn werk te exploiteren en kan de keuze maken om dat niet zelf te doen maar uit te besteden aan een uitgever. Net zoals jij en ik die kapotte WC zelf kunnen repareren maar dat waarschijnlijk liever overlaten aan iemand met meer expertise op dat punt. En net zoals het ridicuul is dat de loodgieter het recht zou krijgen om zijn naam op jouw WC te mogen plakken – en 20 eurocent te ontvangen bij elk bezoekje aan die WC – is het ook ridicuul dat een uitgever een naburig recht zou verwerven puur voor de handeling van het openbaar maken van andermans werken.

Dat de Europese Commissie het uberhaupt al in overweging neemt mag je gerust wijten aan een stevige lobby van uitgevers die het afgelopen jaar met lede ogen gezien hebben hoe nieuwsaggregatoren (Google News vooral) content op de sites van uitgevers ontsluiten en daarmee de verdienmodellen van de uitgevers onderuit haalden. Dat leidde al tot een stevige ruzies met Google in Spanje en Duitsland waarbij uitgevers kennelijk nu graag de wet achter zich willen hebben in het bestrijden van Google en andere sites. Ongeacht de consequenties want met zo’n uitgeversrecht ben je nog maar 1 kleine stap verwijderd van een verbod op linken naar content op platformen van uitgevers.

Als je dan ook nog bedenkt dat auteurs steeds vaker besluiten om hun werken juist niet via een traditionele uitgever uit te geven – omdat die auteurs Open Access wil of moet publiceren bijvoorbeeld – of sowieso zijn eigen auteursrecht wil uitoefenen, dan is het introduceren van een uitgeversrecht zelfs een regelrechte bedreiging voor Open Access publiceren en de vrijheid van informatie op internet.

Dat uitgevers terug willen naar de begintijden van het auteursrecht – het begon in zowel Amerika als in Europa ooit in de 18e eeuw als een uitgeversrecht waarbij auteurs volledig van uitgevers afhankelijk waren omdat zij een monopolie op de distributie hadden – is al een dramatisch signaal. Dat de Nederlandse uitgevers ervan overtuigd zijn dat hun een uitgeversrecht toekomt om hun rol te blijven uitoefenen (brief van NUV aan dhr Oettinger, Eurocommissaris voor digitale economie en samenleving, PDF) doet me alleen maar twijfelen aan het bestaansrecht van dat soort uitgevers in de 21ste eeuw. Kijk eerst eens naar de markt die in drie eeuwen lichtelijk veranderd is voordat je claimt dat je een intellectueel eigendomsrecht verdient omdat je onvoldoende in staat blijkt te zijn op te komen voor de rechten van de makers van al die werken.

Denk je, net als ik, dat een uitgeversrecht geen goed idee is? Vul dan ook voor 15 juni de EU consultatie in via youcan.fixcopyright.eu waar je ook een toelichting bij de vragen krijgt. Het is een draak van een vragenlijst maar zolang je je mening maar luid en duidelijk bij elke vraag invult telt die mening in elk geval wel mee!

#

Tweetweekoverzicht week 12 2016: Tien jaar Twitter, BREIN vs 2Lions Team (en ondertitelaars), Humble Bundle, Scribd en Europese consultatie uitgeversrecht

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht sta ik kort stil bij 10 jaar Twitter, schikken torrentuploaders 2Lions Team met BREIN, blijkt gebruikers laten betalen wat ze willen een goede manier te zijn om ebooks te verkopen, is Scribd nu officieel geen ‘onbeperkt lezen’ dienst meer en is Europa met een nieuwe consultatie gestart over uitgeversrecht.

Tien jaar Twitter

Op 21 maart 2006 werd de eerste tweet getwitterd en dat betekende natuurlijk dat afgelopen maandag Twitter zijn tiende verjaardag vierde. Dat zonder Twitter het internet er anders uitgezien zou hebben is wel duidelijk en het is al jarenlang het eerste wat ik check elke ochtend. Ik geloof ook niet dat ik er ooit op uitgekeken zal raken hoewel ….

Torrentuploaders 2Lions Team schikken met BREIN

Stichting BREIN gaat onverminderd door met hun klopjacht missie om torrentuploaders te laten stoppen met het verspreiden van illegale films, tv series en muziek. Afgelopen week blijkt BREIN met behulp van een rechter (pdf) de stekker getrokken te hebben uit 2Lions Team, een groep uploaders van nieuwe releases. En daar ook nog 67.500 euro aan over te houden want dat is het bedrag dat BREIN aan schikkingen ontvangt van de leden van deze groep.

Interessante passage uit het bericht van BREIN zelf is:

Engelstalige films werden door de groep voorzien van ongeautoriseerde Nederlandse ondertitels vervaardigd door anderen uit de releasescene om de producten geschikt te maken voor de illegale Nederlandse markt.

Waarmee BREIN ‘ineens’ de ondertitelaars betrekt als onderdeel van het probleem met de illegale uploads. Dat zit BREIN ook hoog natuurlijk want ondertitels maken (illegale) buitenlandse films inderdaad aantrekkelijker voor de Nederlandse markt. BREIN haalde twee jaar geleden twee ondertitelingssites onderuit maar dat ook al konden ze dat onderbouwen met de Auteurswet, zelfs de Europese Commissie vond het schimmig genoeg om er gericht een vraag over te stellen bij een consultatie in 2014. En ik ook overigens. Wellicht is het expliciet vermelden van de rol van ondertitels hier een opmaat naar de komende rechtszaak die ondertitelaars tegen BREIN aangespannen hebben.

Humble Bundle, een succesformule voor verkopen van ebooks

In Publishers Weekly stond eerder deze maand een artikel over Humble Bundle, een site die pakketten met games, muziek, comics en ebooks verkoopt aan gebruikers die zelf bepalen wat ze er voor willen betalen. Humble Bundle bestaat sinds 2010 en testte in 2012 of ook de verkoop van ebookbundels rendabel zou zijn. Dat bleek zo te zijn en in 2014 voegde de site een permanent tabblad toe met tweewekelijks een ebook en/of digitale comicsbundel.

Afgelopen jaar blijkt Humble Bundle 31 van die bundels gedaan te hebben en een omzet van 6,1 miljoen dollar behaald te hebben. Een redelijke stijging t.o.v. 2014 toen er 18 ebookbundels waren en er 4,75 miljoen omzet gegenereerd werd. Met alleen maar DRM-vrije ebooks werd die omzet verdeeld tussen auteurs, uitgevers, Humble Bundle zelf en een goed doel. Kopers kunnen zelf bepalen hoe de verdeling van hun eigen bijdrage eruit komt te zien.

Het interessante hieraan is dat het model van Humble Bundle ook goed blijkt te werken voor auteurs en uitgevers dankzij de enorme populariteit van de site. De bestverkopende ebookbundel van 2015 was er eentje waarbij auteur Neil Gaiman een collectie zeldzame en niet meer leverbare boeken en comics verkocht: de Gaiman Rarities verkocht 32.340 bundels voor een totaal van $634.774,73 (het was elke cent waard vond ik zelf). Uitgevers en auteurs staan nu in de rij te wachten om hun titels via deze route te promoten en Humble Bundle verwacht in 2016 dan ook 52 ebookbundels te gaan brengen. Ik ben benieuwd!

Scribd verandert van ‘onbeperkt lezen’ naar ‘lezen met credits’

Vorige maand kondigde Scribd al aan van model te gaan veranderen – en daar was ik niet negatief over – en afgelopen week was het dan zo ver. Het nieuwe model is redelijk simpel: elke maand krijgen abonnees drie credits die ze kunnen inwisselen voor (permanente) toegang tot drie ebook- of audioboektitels. Daar bovenop is er nu Scribd Select, een selectie van titels waar wel onbeperkt in gelezen kan worden zonder dat het credits kost. Deze selectie wordt maandelijks bijgewerkt en bevat titels uit alle categorieën (comics, ebooks en audioboeken) en diverse genres.

De transitie lijkt echter niet voor iedereen vlekkeloos te zijn gegaan want Scribd begint ook met een schone lei voor bestaande abonnees die soms tientallen titels op ‘I’m reading’ hadden staan. Die abonnees zagen hun nogtelezen-lijst verdwijnen hoewel je kunt beargumenteren dat het logisch gevolg is van de overgang naar het nieuwe model. Zelf zou ik niet voldoende hebben aan drie credits als ik alleen via Scribd zou lezen (met name de comictradepaperbacks lees ik sneller) maar als je genoeg hebt aan drie titels per maand – en dat zal de ruime meerderheid zijn – dan voldoet ook dit nieuwe model. Het aardige is wel dat je niet gebruikte credits kunt meenemen naar een volgende maand (tot een maximum van 9) zodat je niet bang hoeft te zijn zonder leesvoer te komen zitten op bijv. een vakantie.

Europese consultatie over uitgeversrecht en de panorama-exceptie gestart

De Europese Commissie is 23 maart met een publieke consultatie gestart over zowel de rol van uitgevers in de ‘copyright value chain’ als de zogenaamde panorama-exceptie. Deze consultatie kan door overheden, uitgevers, auteurs, bibliotheken, providers, onderzoekers en consumenten ingevuld worden tot en met 15 juni 2016. Iedereen met een mening over dit onderwerp dus.

Ik wil daarbij even stil staan bij de rol van de uitgevers in het auteursrecht want dat is feitelijk de reden voor deze consultatie. De Europese Commissie overweegt een nieuw (naburig) auteursrecht te introduceren voor uitgevers zoals dat nu ook voor uitvoerende kunstenaars (artiesten die een voorstelling uitvoeren of een muzieknummer ten gehore brengen) bestaat.

Hoewel ik absoluut het belang en de rol van uitgevers niet wil bagatelliseren in het proces van beschikbaar maken van auteursrechtelijk beschermde werken, heb ik wel grote moeite met een naburig recht toe te kennen aan uitgevers voor de handeling van het uitgeven van een boek, muziekwerk of ander werk. Van een uitvoerend kunstenaar of artiest kan ik me uitstekend voorstellen wat de toegevoegde waarde is die hij of zij levert (een eigen persoonlijk en unieke interpretatie van een bestaand werk) maar ik zie het toch echt niet zo met uitgevers. Die geven een invulling – handen en voeten – aan het recht van de auteur om zelf te bepalen hoe die zijn of haar werk verder wil verspreiden. De rechthebbende bepaalt dat de uitgever dat mag doen en dan is het bijzonder raar dat een uitgever een naburig recht verwerft op datzelfde beschermde werk. Snap jij het, snap ik het?

Als je dan ook nog bedenkt dat auteurs steeds vaker besluiten om hun werken juist niet via een traditionele uitgever uit te geven omdat die niet kan/wil leveren wat de auteur zoekt, dan klinkt het introduceren van een uitgeversrecht juist als een krampachtige poging om oude modellen te versterken en innovatie te onderdrukken. Niet raar als je bedenkt dat het auteursrecht zowel in Amerika als in Europa ooit begon als een uitgeversrecht en auteurs van uitgevers afhankelijk waren. Van die situatie zijn we al ruim een eeuw af en het lijkt me dat we niet de klok terug moeten willen draaien. Reden genoeg voor mij om de consultatie in te vullen en sterk te pleiten *tegen* een naburig recht voor uitgevers. Als uitgevers niet kunnen innoveren zonder zo’n recht, dan moeten we ons maar eens gaan afvragen waarom we alleen al in Nederland 356 uitgeverijen nodig hebben.

#

Tweetweekoverzicht week 11 2016: Bookmate, Star Trek fanfilm, Nederlanders willen ebooks (kunnen) lenen, aansprakelijkheid bij gratis wifinetwerken, auteursrecht op korte slagzinnen en een inbreukmakende bierbrouwer

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht komen er twee nieuwe abonnementsdiensten voor ebooks naar Nederland (nou ja, eentje eigenlijk), gaat Paramount achter de nieuwste Star Trek fan-film aan, blijken Nederlanders graag ebooks te willen lenen in de bibliotheek, stelt de AG van het HvJEU dat aanbieders van gratis wifi niet aansprakelijk zijn voor auteursrechtinbreuken van gebruikers, is er nu auteursrecht toegekend op een Bavaria slogan van 5 woorden en schendt een andere bierbrouwer het auteursrecht van fotograaf Vincent Mentzel.

Bookmate en Mofibo

Op de één of andere manier lijkt Nederland ook een bijzonder interessante markt te zijn voor buitenlandse ebookdiensten. Het Deense Mofibo is al actief in Nederland en ook het van oorsprong Russische Bookmate gaat zich op Nederland richten. Bookmate is ook een all you can read dienst die je alleen via Windows, Android en iOS apps kunt lezen. Bookmate heeft een standaard-abonnement voor 6,99 waarbij je zelf ebooks kunt uploaden om te lezen in de app (vergelijkbaar met Google Play Books behalve dat het daar gratis is) en toegang hebt tot de hele bibliotheek minus de nieuwe toevoegingen en de bestsellers. Om daar ook toegang tot te krijgen is er een premium-abonnement voor 9,99 euro per maand.

Lid worden kan nu al op de site van Bookmate die ook in het Nederlands beschikbaar is. Een eerste blik leert dat er ook veel Deense en Zweedse boeken tussen zitten en ik ben benieuwd hoe het aanbod zich verhoudt tot de overige diensten zoals Scribd, Mofibo en Bliyoo als Bookmate officieel in september gelanceerd wordt in Nederland.

Paramount gaan het auteursrechtengevecht aan met de makers van Star Trek fanfilm

De afgelopen jaren zijn er veel documentaires en films gemaakt over Star Trek. Er zijn ook diverse films gemaakt die zich in het Star Trek universum afspelen maar volledig door fans geproduceerd zijn. Hoewel dat per definitie inbreuken op een groot aantal rechten zijn van de rechthebbenden, waaronder de filmstudio Paramount, werd daar nooit tegen opgetreden. Met de nieuwe Star Trek: Axanar film ligt dat echter anders. Via crowdfunding werd er maar liefst een miljoen dollar opgehaald om de film te kunnen maken en er zijn een aantal Hollywood acteurs die er aan meewerken.

Daar moet Paramount de lijn getrokken hebben want ze komen nu met een leger aan advocaten achter de makers van Axanar aan. En daar worden alle registers opengetrokken want het gaat zelfs over het auteursrecht op de Klingon taal en de gebruikte Starfleet uniformen. Hoe dit gaat aflopen valt nog te bezien maar de kans lijkt niet groot dat Axanar ooit nog het licht zal zien vrees ik.

Uit onderzoek blijkt: Nederlanders willen ebooks lenen in de bibliotheek

De VOB heeft een onderzoek laten uitvoeren door onderzoeksbureau Ipsos over de bekendheid met, en vraag naar, ebooks in de bibliotheek. Ruim 1000 Nederlanders zijn hierover ondervraagd en dan blijkt bijna de helft het (heel) belangrijk te vinden dat bibliotheken ebooks kunnen uitlenen en 40% het ook (heel) belangrijk te vinden dat daar de nieuwste titels bij zitten.

Hoewel ik op zich weinig waarde hecht aan onderzoeksresultaten bij dit soort principiële kwesties vind ik het wel een goede ontwikkeling dat de bibliotheeksector onderzoek laat doen naar actuele thema’s. Het helpt in elk geval om de dialoog en discussie op gang te krijgen. De conclusies en bijbehorende grafieken van het Ipsos onderzoek kun je hier vinden (PDF).

Aanbieders van gratis wifi zijn niet aansprakelijk voor auteursrechtinbreuken

Bij het Europese Hof van Justitie ligt een rechtszaak waarin het Hof moet bepalen of en in hoeverre een ondernemer die in het kader van zijn bedrijf een voor het publiek gratis wifinetwerk heeft, aansprakelijk kan worden gesteld voor een inbreuk op auteursrechten door gebruikers van dat wifinetwerk.

In 2010 heeft iemand via het openbare wifinetwerk van Tobias McFadden in München een muziekwerk illegaal aangeboden waar Sony de rechthebbende van is. Sony sleepte McFadden voor het gerecht. De regionale rechtbank in München oordeelde dat McFadden niet zelf inbreuk had gemaakt maar twijfelde wel of McFadden niet indirect aansprakelijk was omdat het wifinetwerk niet beveiligd was en legde daarom het Europese Hof van Justitie een aantal vragen voor.

Die vragen gaan om de interpretatie van de richtlijn inzake elektronische handel. Die richtlijn beperkt de aansprakelijkheid van tussenpersonen voor door eindgebruikers veroorzaakte onrechtmatige handelen en is dezelfde die bijvoorbeeld internetproviders beschermd tegen de consequenties van wat klanten doen met hun internetverbinding. Hoewel het Hof nog uitspraak moet doen heeft de advocaat-generaal een conclusie gepubliceerd dat hij het standpunt inneemt dat McFadden dezelfde rol vervult als een provider en niet aansprakelijk is voor inbreuken die door gebruikers veroorzaakt worden. Ook als dat een gratis en onbeveiligd wifinetwerk is. Auteursrechthebbenden kunnen wel een rechterlijk verbod krijgen om de inbreuk te (laten) staken maar kunnen niet de aanbieders aansprakelijk stellen.

De kans is groot dat het Europese Hof van Justitie het standpunt van de advocaat-generaal volgt maar dat zal later blijken als het Hof de vragen beantwoordt van de Duitse rechtbank.

Een uitspraak hierover zal zeer waarschijnlijk ook consequenties hebben voor bijv. de wifinetwerken die door bibliotheken aan hun eindgebruikers worden aangeboden hoewel me nog geen geval bekend is van een rechthebbende die een bibliotheek aansprakelijk wil stellen voor een inbreuk door een gebruiker.

Zo. Nu eerst een rare uitspraak over auteursrecht

De rechtbank Den Haag deed afgelopen week uitspraak in een geschil tussen Bavaria en webhostingbedrijf Your Hosting. De laatste gebruikte een slogan “Zo. Nu eerst naar de cloud …” en dat vond Bavaria een inbreuk op hun woordmerk op de bekende slogan “Zo. Nu eerst een Bavaria”.

Zoals dat vaker gaat met rechtszaken over het intellectueel eigendomsrecht gooide Bavaria het niet alleen op hun merkenrecht maar voerde ook een inbreuk op hun auteursrecht op die slogan aan tegen Your Hosting.

Daarmee kwam de vraag naar voren of de zin van 5 woorden een auteursrechtelijk beschermd werk is. Het criterium is dat het werk oorspronkelijk is (dus niet overgenomen of geretweet van een ander) en het stempel van de maker draagt (HR 4 januari 1991, NJ 1991, 608, Van Dale/Romme) maar met hele korte zinnen kun je bijna niet spreken over een oorspronkelijk werk. Het is de reden dat lang niet alle tweets bijvoorbeeld beschermde werken kunnen zijn en de ondergrens al jarenlang op een tekst van 11 woorden ligt.

De Haagse voorzieningenrechter besloot echter een stuk verder te gaan en concludeert dat, omdat de slogan “kernachtig en pakkend is met een zekere kwinkslag” dat de tekst oorspronkelijk is en het stempel van de maker draagt. En kent huppakee, auteursrecht toe op een zinnetje van vijf woorden.

Nu ben ik geen jurist maar hou me wel lang genoeg bezig met auteursrechtzaken om daar een eigen mening over te hebben. En die mening is dat de voorzieningenrechter de veel soepelere criteria van het merkenrecht verwart met de criteria voor een auteursrechtelijk beschermd werk. “Even Apeldoorn bellen” is ook kernachtig, pakkend en met een zekere kwinkslag maar hoewel ik een inbreuk op het woordmerk van de verzekeraar zou maken als ik mijn diensten zou gaan aanbieden onder de noemer “Even Deventer bellen”, levert dat geen auteursrechtelijke inbreuk op mijns inziens. Er zijn zelfs slogans die nog korter zijn natuurlijk en hoewel Your Hosting terecht zelf wat creatiever moet zijn bij het bedenken van hun eigen slogans, zie ik niet waarom de rechtbank er ook nog een inbreuk van maakt op het auteursrecht.

…. tja, en dan schrijf ik er maar geen aparte blogpost over en duikt het alleen maar op in het weekoverzicht. Ik kan geen toelichting geven op wat ik zelf niet snap.

Bierbrouwerij InBev schendt auteursrecht van fotograaf

Het was de week van het bier in de rechtbank want behalve Bavaria kon ook bierbrouwerij InBev – van Jupiler – zich melden voor de rechter. Fotograaf Vincent Mentzel maakte een foto van voetbalsupporters in 1969 die hij in in 2012 voor eenmalig niet-commercieel gebruik in licentie gaf aan de bierbrouwerij. InBev sneed de foto echter bij, fotoshopte er flesjes Jupiler in (het origineel was Oranjeboom, wat ook ooit van InBev was) en verspreidde dat naar een aantal restaurants en kantines in Nederland als muurfoto’s.

Dat was een overduidelijke inbreuk op de rechten van Mentzel waar de licentie niet in voorzag (commercieel gebruik, geen toestemming en ook nog verminking van het oorspronkelijke werk) en een lang verhaal kort: de rechter maakt korte metten met deze zaak en kent een schadevergoeding toe aan Mentzel gebaseerd op 8 verschillende inbreuken met verminking. Het commerciële tarief voor die foto van 825 euro wordt verveelvoudigd naar 5000 euro hierdoor en InBev dient dus 40.000 euro schade te betalen aan fotograaf Mentzel.

#

Tweetweekoverzicht week 10 2016: Apple (en ebooks), Barnes and Noble (en ebooks), Candelight Romans (als ebooks), verrijkte prentenboeken en uitlenen van ebooks

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht blijft Apple schuldig aan illegale prijsafspraken over ebooks, stopt Barnes & Noble ook in Engeland met de verkoop van ebooks, gaat Candlelight Romans onhandig om met de kopers van hun ebooks, pakt Telekids Boeken dat juist heel goed aan en hebben VOB, NUV, Lira en Pictoright hun standpunt op het uitlenen van ebooks bij het Europese Hof van Justitie bepleit.

Apple en de illegale ebook prijsafspraken

Jaren geleden bleek Apple – in samenwerking met vijf van de zes grote Amerikaanse uitgevers – prijsafspraken gemaakt te hebben over ebooks. De uitgevers wilden Amazon dwingen zich aan het beleid te houden om de prijzen van de uitgevers te respecteren terwijl ebooks bij Apple vrijelijk in de aanbieding konden zijn. Dat zijn echter illegale praktijken en zowel Apple als de uitgevers belandden voor de rechter. De meeste uitgevers hebben geschikt maar Apple ging door totdat ze uiteindelijk veroordeeld werden.

Afgelopen week werd bekend dat de Supreme Court weigert om een beroep van Apple in behandeling te nemen waardoor het bestaande vonnis gehandhaafd wordt. Apple is daarmee veroordeeld tot het betalen van 400 miljoen aan schadevergoedingen (en 50 miljoen dollar aan de proceskosten). Die vergoeding wordt uitbetaald aan alle klanten die tussen 1 april 2010 en 21 mei 2012 ebooks gekocht hebben via Apple van die vijf uitgevers (Hachette, HarperCollins, Simon & Schuster, Penguin of Macmillan).

Barnes & Noble stapt uit de UK ebookmarkt

Groot succes heeft Barnes and Noble – een grote boekwinkelketen – nooit gehad met hun eigen ebook en ereaderstore. The Nook Store kon simpelweg niet op tegen Amazon’s Kindle Store en B&N lanceerde daarom hun store in maar liefst 40 landen, waaronder een groot deel van Europa.

Ook daar bleek B&N in de schaduw staan van Amazon – niet geholpen door een mindere naamsbekendheid, draconische DRM en prijzen die geen aanleiding gaven om ze uit te proberen – en op 8 augustus vorig jaar verdween de Nook Store uit alle landen met uitzondering van Amerika en Engeland. Dat was geen groot gemis want de Nook Store was alleen maar beschikbaar als Windows 8 app maar het schiep weinig vertrouwen voor de toekomst van Barnes and Noble.

Vorige week kondigden ze aan dat alle ebookactiviteiten ook gestaakt ging worden in Engeland. Een deel van de verkochte ebooks blijft via een deal met een supermarktketen beschikbaar voor bestaande klanten maar er gaan ongetwijfeld duizenden klanten zijn die geen toegang meer zullen hebben tot gekochte titels. Ik snap persoonlijk niet waarom consumentenorganisaties zich daar nooit druk over maken – het is ook gebeurd toen Sony zich terugtrok uit de ebookmarkt – en ik beschouw het maar als een bevestiging van mijn eigen beleid om geen ebooks te kopen tenzij ik er een backup van kan maken.

Candlelight romans stapt opnieuw over op digitaal

Achter het nieuws van uitgevers zit bijna altijd nog veel meer interessant nieuws van (bestaande) klanten. Toen op BOEKBLAD het nieuws verscheen dat Uitgeverij De Vrijbuiter stopt met het uitgeven van gedrukte Candlelight Romans en overstapt naar alleen digitale distributie, had ik al een korte mailconversatie gehad met één van hun klanten. Die mailde me met het nieuws dat De Vrijbuiter van de één op de andere dag de oude website uit de lucht had gehaald en dat het dus niet meer mogelijk was om gekochte ebooks (opnieuw) te downloaden.

Op de Facebookpagina van Candlelight Romans staan een aantal klachten van klanten die nog niet alle ebooks gedownload hadden waarbij de verontwaardiging bijzonder groot was over de wijze hoe de uitgever dit aangepakt had. In het BOEKBLAD artikel gaat de interim-manager daar ook op in en verklaart: “helaas, dat is Murphy’s Law” omdat de site werd gerund door een externe partij. Kennelijk hechtte de uitgeverij maar weinig belang aan de verkoop van hun ebooks aan klanten? Hoe dan ook, het lijkt er op dat die klanten kunnen fluiten naar de gekochte ebooks tenzij ze die meteen gedownload (en gebackupped) hebben.

Al met al een waardevolle herinnering dat je zelf moet zorgen dat je een eigen exemplaar hebt van gekochte ebooks. De meeste uitgevers kijken uit voor hun eigen belangen, niet de jouwe.

Hoe lees je ‘We hebben er een geitje bij’?

Digitaal lezen is niet altijd makkelijker dan het lezen van het gedrukte exemplaar. Daar kwam ik de afgelopen weken achter met de ebookversie van het (prijswinnende) prenten- en voorleesboek “We hebben er een geitje bij” van Marjet Huiberts & Iris Deppe. Deze zit deze maand namelijk bij de selectie van Telekids Boeken en die liet ik natuurlijk niet aan me voorbij gaan als liefhebber van prentenboeken.

Prentenboeken zijn vaak ‘lastig’ als de linker- en rechterpagina’s samen één tekening bevatten. Op een ereader hoef je er sowieso niet aan te beginnen natuurlijk maar ook leesapps als Adobe Digital Editions op de pc, Google Play Books of iBooks kunnen er niet altijd even goed mee overweg. Dat wordt echter meteen nog een stuk extra lastiger als het ebook audio of video bevat en het een EPUB3 bestand is.

We hebben er een geitje bij is zo’n EPUB3 bestand want er zit audio in. Het verhaal wordt namelijk voorgelezen door Georgina Verbaan en die mp3’s zitten ingebakken in het ebookbestand.

Op 1 maart downloadde ik meteen het boek maar dat bleek (niet verrassend) niet te openen in Adobe Digital Editions. Het ging ook fout in de twee leesapps waarvan ik zeker wist dat ze *wel* EPUB3 ebooks ondersteunden: iBooks op de iPad en Readium, de Chrome browserextensie. Ik mailde daarom de klantenservice even terug en het moet gezegd worden, met uitstekend resultaat: ik kreeg de dag erna een eerste nieuwe versie en afgelopen week een tweede verbeterde versie via de mail. Die je nog steeds niet moet willen lezen in Adobe Digital Editions maar die perfect werkten in Readium. Met de tekeningen zoals het hoorde en de vertelstem erbij.

De verbeterde versie is nu ook voor alle leden van Telekids Boeken te downloaden. Zonder instructie erbij dat je het beste dat boek in Readium kunt lezen maar die heb je nu van mij dus gekregen.

Europese pleitzitting over uitlenen van ebooks

Bibliotheken mogen al vele tientallen jaren onder het leenrecht gedrukte boeken inkopen en uitlenen. Hiervoor wordt een vergoeding per uitlening betaald aan de rechthebbende en het stelt bibliotheken in staat om alle boeken uit te lenen aan het publiek. Dat willen de bibliotheken ook graag doen met ebooks maar ze lopen daar (in geheel Europa) tegen het gegeven aan dat het leenrecht niet van toepassing is op ebooks. Uitgevers en bibliotheken moeten hierover zelf afspraken maken waarbij de uitgevers dus zelf kunnen bepalen of hun ebooks wel of niet uitgeleend kunnen worden.

Dat vinden niet alleen bibliotheken zeer belemmerend (ze hebben een culturele en maatschappelijke doelstelling om laagdrempelige toegang te bieden tot informatie), ook auteurs en beeldmakers zijn niet erg gelukkig met het ontbreken van leenrechtvergoedingen voor ebooks. De praktijk is dat zij via hun uitgevers geen aparte vergoeding krijgen bij het huidige uitlenen van ebooks. Het was al reden dat de VOB en de Stichting Leenrecht begonnen waren met een proefprocedure en er vragen gesteld zijn aan het Europese Hof van Justitie.

Om de discussie ook verder op Europees niveau aan te zwengelen hebben VOB, Stichting Lira en Stichting Pictoright tijdens een pleitzitting op 9 maart 2016 hun standpunt verder bepleit waarbij ook de NUV een (tegengestelde) positie innam. Aangezien er zowel voor- als tegenstanders zijn onder de lidstaten, zal het oordeel vooral afhangen van de conclusie die de Advocaat-Generaal bij het Europese Hof van Justitie gaat presenteren op 2 juni 2016. Naar verwachting zal het Hof eind van dit jaar een uitspraak doen over het scharen van ebooks onder het leenrecht maar de ervaring leert dat het advies van de Advocaat-Generaal meestal overgenomen wordt.

Wordt vervolgd ….

#

Pagina 1 of 29123...15...Laatste »
  • © 2006- 2016 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top