SURFfederatie en Hidden Automatic Navigator

badge3.jpg

Naar aanleiding van een vraag die ik afgelopen dinsdag tijdens de LCP dag kreeg over waarom Windesheim zowel met de Hidden Automatic Navigator als SURFfederatie aan de slag is gegaan, toch even een poging om dit wat beter toe te lichten. Ook Maarten ‘eiste’ een concreter antwoord via een comment op de LCP dag post dus vooruit dan maar. Ik verwijs nog wel even naar een eerdere post op Vakblog waarin ik ook al uitlegde waarom ik SURFfederatie een mooie aanvulling vindt op de HAN.

Zoals met alles in het leven hangt het een beetje van de invalshoek af hoe je beide producten/diensten met elkaar vergelijkt. De vraag afgelopen dinsdag was generiek maar ongetwijfeld bedoeld als ‘Als je al je databanken voor studenten thuis beschikbaar hebt via de Hidden Automatic Navigator, waarom zou je dat ook nog eens via de SURFfederatie doen?’ Het antwoord daarop hou ik dan kort: dat moet je dan ook niet doen als dat de enige reden is dat je de HAN hebt aangeschaft.

Als je naar beide diensten kijkt, dan kun je vanuit het gezichtspunt van toegang nog wel het een en ander zeggen.

Zoals Jaap Kuipers ook al kernachtig toelichtte: SURFfederatie is bedoeld om met je eigen bankpas (inloggegevens) overal ter wereld pinautomaten (diensten waar je gebruik van MAG maken) te kunnen gebruiken. Het gaat puur om authenticatie (wie ben je) en autorisatie (welke toegangsrechten heb je) en dat principe is toepasbaar op een schier oneindig aantal leveranciers, producten en diensten buiten je eigen instelling. Jaap meldde al dat niet alleen contentleveranciers als Ebsco en OCLC mee doen maar dat er bijv. ook met Google Apps gepraat werd. Het zou technisch bijv. ook mogelijk zijn dat je ipv een DigiD code met je personeelsnummer en wachtwoord je belastingaangifte zou kunnen ondertekenen. Dat gaat nooit gebeuren maar daar zijn andere redenen voor.

Voor de Hidden Automatic Navigator geldt dat authenticatie slechts een onderdeel is van de functionaliteiten en ook met die authenticatie een heel ander doel heeft. De HAN is bedoeld voor beheer van elektronische bronnen en gaat feitelijk ‘zitten’ tussen de gebruiker en de leverancier. Iedereen die toegang zoekt tot bijv. Lexis Nexis Newsportal heeft dus feitelijk geen toegang meer op basis van de IP-range maar heeft toegang tot de HAN server. Die HAN server heeft toegang tot Lexis Nexis Newsportal (omdat die ook binnen de IP range valt) en die server laat je vervolgens door. Of de HAN server nu zelf de toegang heeft omdat het via IP-range is (zou eigenlijk dus niet nodig zijn omdat 1 ip adres zou volstaan) of op basis van een username en wachtwoord, dat maakt dus niet meer uit. De Hidden Automatic Navigator kan vervolgens zelf authenticatie toepassen door te koppelen met de instelling’s eigen systeem daarvoor, in ons geval de LDAP van Novell. Dat zou niet eens nodig zijn maar leveranciers worden begrijpelijkerwijs niet vrolijk van de gedachte dat een databank voor de hele wereld wordt opengezet. De essentie van de HAN is dus ook feitelijk het aanbieden van een toegang aan de gebruikers die de HAN machine zelf tot zijn beschikking heeft: als de HAN machine kan inloggen of toegang heeft op basis van wat dan ook, dan kunnen eindgebruikers er ook automatisch bij. De HAN doet zelf dus niks met het fenomeen identiteit omdat het toegang tot bronnen beheert waar de instelling al bij mag.

De toegevoegde waarde van de HAN is dan dat het ook eventuele toegangsbeperkingen kan bewaken: als je max. 2 gelijktijdige gebruikers hebt kun je zinnigere foutmeldingspagina’s laten zien aan je gebruikers en via de statistieken ook vaststellen hoe vaak het voorkomt dat 2 gelijktijdige gebruikers eigenlijk niet genoeg zijn. Gebruiksstatistieken van alle bronnen krijgen is natuurlijk zelf al een gigantisch groot voordeel en een belangrijke reden voor aanschaf geweest.

De praktijk is nu dat als ik een trial of een nieuwe licentie afsluit, deze ondanks de gebruikte toegangsmethode vanuit de uitgever (ip-range, enkel ip-adres of username/wachtwoord) deze binnen luttele minuten in de HAN opgenomen kunnen worden en alle Windesheimers binnen en buiten de instelling erbij kunnen. Met uitgebreide statistieken achteraf. Dit heeft heel veel voordelen en biedt ook heel veel nieuwe mogelijkheden: zo gaan we binnenkort met een kleine uitgever praten om een digitale versie van een tijdschrift via de HAN beschikbaar te maken zodat ook zichtbaar kan worden hoe het gebruik er nu daadwerkelijk van is. Deze is niet in staat om toegang op basis van IP te geven en dus moet er iets anders bedacht worden waar de HAN dus een oplossing voor kan bieden.

Zoals al in de eerdere post gemeld, krijgen we nu wel vaker te maken met educatieve uitgevers die zich richten op kleine groepen studenten. Ik hoorde wat gemompel in de zaal afgelopen dinsdag dat je je daar toch geen rekening mee hoeft te houden maar daar ben ik het fundamenteel mee oneens. Voor HBO’s is er een verschuiving gaande van campusbrede licenties en digitale bronnen die breed aangeboden kunnen/mogen worden naar digitale content op maat voor het onderwijs. Educatieve uitgevers komen met digitaal materiaal bedoeld voor specifieke leerroutes en -modules en verlenen dan inviduele studenten en docenten betaalde toegang. Die toegang kan dus gegeven worden doordat de studenten in kwestie via de SURFfederatie/Edupoort met hun studentenlogin rechten hebben om bij het materiaal te komen.

Met SURFfederatie is een veel grotere verfijning in de toegang mogelijk dan met de HAN, die alleen maar de toegang doorgeeft waar die zelf bij kan. Nadeel van de SURFfederatie is natuurlijk dat er aanzienlijk meer geregeld moet worden aan de kant van de leverancier en dat betekent dat met het relatief grote aantal kleinere partijen waar we als hogeschoolbibliotheek mee te maken hebben, het niet waarschijnlijk is dat via de SURFfederatie alle toegang geregeld kan worden in de toekomst. De eerder genoemde toepassing voor content-op-maat is echter een heel sterk punt voor de SURFfederatie, net als Academia die straks alleen via SURFfederatie eenvoudig toegankelijk zal zijn en zo kan ik nog wel wat toekomstige ontwikkelingen bedenken. Statistieken etc gaan echter alleen via de HAN en dus zullen de databanken die we aanbiedingen aan heel Windesheim ook allemaal via de HAN blijven lopen.

De HAN en de SURFfederatie vullen elkaar dus mooi aan.

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comment (1) Write a comment

  1. Dit is (zeker samen met het Ebsco-verhaal)precies het grondige en toch duidelijke antwoord waar ik op hoopte!

    Briljante actie, waarvoor dank!

    Reply

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top