Zijn hogescholen kennisinstellingen?

Pieter Hogendoorn (47) is docent e-marketing aan de Hanzehogeschool Groningen. In zijn vrije tijd speelt hij basgitaar en werkt hij mee aan de ontwikkeling van een ‘state of the art’ Learning Content Management System.

Zijn hogescholen kennisinstellingen? Traditioneel doelt men met dit woord op universiteiten, onderzoeksinstellingen en hogescholen, maar horen hogescholen eigenlijk wel thuis in dit rijtje? Ik werk zelf aan een HBO-instelling en ik zie heel weinig onderzoek, maar wel veel onderwijs. Onderwijs waarbij we bestaande kennis doorgeven aan onze studenten. De studenten kopen boeken van uitgevers, wij helpen ze om die boeken te lezen en begrijpen, en we sluiten dat alles af met een tentamen, een presentatie of werkstuk.  Natuurlijk zijn er daarnaast ook vakken waarbij het gaat om vaardigheden en beroepshouding, zoals gespreksvaardigheden, het kunnen verrichten van bepaalde handelingen en dergelijke, ik focus nu even op de  kennisvakken. In die kennisvakken is het HBO een doorgeefluik. Niet per se van de de laatste ontwikkelingen en wetenschappelijke inzichten, maar van datgene wat de uitgevers aanbieden. Niets ten nadele van de uitgevers: die maken veel goed materiaal, vaak ook in nauwe samenspraak met de beroepspraktijk en de onderwijsinstellingen. Bovendien is het maken van goed opgebouwd leermateriaal een moeilijke en tijdrovend klus – zoals iedere docent zal herkennen die wel eens zelf een syllabus of een boek heeft geschreven :-)

Maar toch – eigenlijk is het vreemd dat de hogescholen geen eigen materiaal maken. Een uitgever bouwt een fonds op, Wikipedia bouwt een wiki op, maar de hogescholen bouwen op dit moment niets op – De uitzondering is de Open Universiteit, die al sinds jaar en dag werkt met eigen geschreven modules. Als je jezelf kennisinstelling noemt, dan schept dat in mijn ogen een verplichting om ook zelf kennis in huis te hebben. Nu lijken hogescholen op toprestaurants die de bereiding van de maaltijden uitbesteden.

Eigen materiaal heeft als voordeel dat je een eigen “body of knowledge” en een eigen didactische aanpak opbouwt. Bij het opbouwen van die body of knowledge zouden hogescholen overigens best de expertise van uitgevers en auteurs kunnen inhuren, maar wel onder regie van de hogeschool. Een tweede voordeel van eigen materiaal is dat de instellingen op die manier een duidelijker profiel krijgen. Bijvoorbeeld: “als je studeert bij ons, werk je met onze eigen, alom geprezen leergang Chemische Technologie”.  Instellingen kunnen zich van elkaar onderscheiden en eigen invalshoeken kiezen. Dat zou een verrijking zijn en meer keuze bieden aan studenten.  Een derde voordeel is dat scholen minder afhankelijk zijn van de grillen van uitgevers en van auteursrechten-waakhonden. Stichting Pro heeft het nakijken en daar zullen maar weinigen rouwig om zijn. De school kan zelf bepalen onder welke licentie ze het materiaal willen uitbrengen (van “publiek domein”, via Creative Commons/ MIT-achtige licenties, tot aan het traditionele auteursrecht). De vele tonnen die scholen kwijt zijn aan afkoop van rechten en vooral aan boetes besparen ze zich. Een laatste voordeel ligt in het combineren en hergebruiken van kennis binnen een hogeschool. Als er een goed doorzoekbare kennisbank is met eigen materiaal, zonder auteursrechtelijke drempels, dan wordt het veel gemakkelijker om voort te bouwen op elkaars kennis en inspanningen.

Dus – zijn hogescholen kennisinstellingen? Mijn antwoord: nee, op dit moment zijn ze geen kennisinstelling maar doorgeefluik. Maar ze kunnen wel kennisinstelling worden!  Het opbouwen van een eigen kennisbank en eigen methodes lijkt mij een goede stap in die richting.

#

Comments (5) Write a comment

  1. Dit is vergelijkbaar met Open Access, hogescholen kopen hun eigen content terug van uitgevers. Ik ben het met je eens dat het inrichten van een interne kennisbank een goed begin is. Daar is wel een cultuuromslag voor nodig en een organisatie die dit faciliteert.

    Reply

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top