Eén keer betalen voor dezelfde content?

Ik pretendeer niet alle redenen te begrijpen waarom mensen weinig problemen hebben met het downloaden en gebruik van content uit illegale bronnen. “Omdat het kan”, lijkt volgens mij de meest voor de hand liggende te zijn maar als je wat beter doorvraagt zit er soms ook een soort principiële reden bij. Waarom moet ik betalen voor een ebook als ik het papieren exemplaar al gekocht heb? Waarom moet ik spel digitaal opnieuw aanschaffen bij Steam terwijl ik het ook al in de winkel op een dvd’tje gekocht heb?

Dat is geen nieuw argument natuurlijk en komt terug bij iedere grote overgang van een medium. Met muziek van LP naar cassettes naar cd’s naar iTunes/Spotify. Met films van VHS naar dvd naar bluray. Het tegenargument vanuit de entertainment industrie was altijd dat het een nieuw en verbeterd product betrof en dat het product eigenlijk bestaat uit de drager plus de content. Onlosmakelijk opnieuw aan elkaar verbonden en, mijns inziens, een terecht argument omdat een nieuwe medium ook nieuwe toegevoegde waarde gaf.

Met digitale content gaan die argumenten toch een stuk minder op. Natuurlijk, ik verwacht heus niet dat als uitgevers nu hun oudere boeken gaan digitaliseren ik met een papieren boek in de hand dat ebook gratis of met korting krijg. Als oudere spellen worden toegevoegd aan de catalogus van Steam of GOG, dan hoef ik ook het ook niet gratis te krijgen op vertoon van mijn oude cd’s (of floppies!). Maar bij content die nieuw, die NU, beschikbaar komt … waarom moet ik doodleuk 2x betalen?

Het antwoord is dat ik dat gelukkig ook niet altijd meer hoef. Bij Steam kun je, nog niet voor alle spellen maar wel bij steeds meer uitgevers, de registratiecode van een fysiek gekocht spel invoeren waarmee je dan het spel in je Steam bibliotheek krijgt. Ik heb regelmatig een spel in de winkel gekocht om het vervolgens in de kast te zetten en het via Steam te spelen. Sony kondigde enkele maanden geleden Cross Play aan, de mogelijkheid dat als je een spel koopt voor de Playstation 3, je gratis dat spel ook voor de PS Vita krijgt. En andersom.

Sommige films bluray komen in een triple-play editie: dezelfde film op een bluray schijf, een dvd schijf en als digitale versie voor op je pc of mediaspeler. Vorige maand kocht ik een prentenboek en daar zat een code bij waarmee ik datzelfde prentenboek ook als app kon downloaden. Mooie initiatieven die niet alleen onderkennen dat je gekochte content op meerdere manieren wilt kunnen gebruiken maar daar ook goed op inspelen. Die je het idee geven dat je waar voor je geld krijgt en dat je niet nog een keer hoeft te betalen voor dezelfde content op een ander medium.

De vaste koppeling tussen content en drager is aan het verdwijnen. Niet alleen omdat de content digitaal wordt maar omdat we nu in een tijd leven dat er meerdere manieren van gebruik naast elkaar bestaan. Het is geen overgang van het ene medium naar het andere maar ze bestaan tegelijkertijd. Bluray heeft DVD niet volledig vervangen, iTunes heeft CD’s niet uitgeroeid en Steam heeft geen einde gemaakt aan pc spellen op DVD. Ebooks gaan papieren boeken ook niet volledig vervangen. Dus waarom denken uitgevers twee keer te kunnen verdienen aan beide versies? Mensen kopen het niet twee keer, die downloaden dat tweede digitale exemplaar dan wel.

Zou het niet mooi zijn, zou het niet verstandig zijn, als je -net als bij PC spellen- bij elk nieuw gekocht boek een code krijgt waarmee je het ebook kunt downloaden? Andersom zou het ook niet misstaan trouwens hoewel ik daar wat meer logistieke beren op de weg zie. En waarom moet ik in Nederland kiezen of ik een gekocht ebook wil downloaden of (alleen) online wil lezen? Als ik ebooks koop bij Amazon of Kobobooks kan ik ze zowel downloaden naar mijn ereader als via hun online reader lezen.

Vorige week had ik bijna een ebook gekocht. Ik kwam er net op tijd achter dat een papieren exemplaar van die titel al in de kast stond en, ondanks het feit dat ik dat boek echt op mijn ereader wilde lezen, ga ik dan niet nog een keer betalen voor datzelfde boek. Ik snap dan wel waarom mensen die vervolgens gaan downloaden uit illegale bron. Eén keer betalen voor dezelfde content is echt genoeg.

@foto: Bahi P via photo pin cc

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (3)

  1. Er zijn al uitgevers die aan het experimenteren zijn met het idee van één keer betalen voor de content in verschillende formats. Bijvoorbeeld de Engelse SFF uitgever Angry Robot. Voorlopig nog maar in één winkel en alleen bij wat de Engelsen independent book stores noemen, maar het is een mooi begin! http://angryrobotbooks.com/2012/07/supporting-independent-booksellers/ Ze hebben ookal geconstateerd dat de verkoop van hun titels bij desbetreffende winkel gestegen is, sinds het invoeren van dit systeem.

    • Prachtig voorbeeld inderdaad! Laten we hopen dat het niet alleen in Engeland als een olievlek gaat werken maar dat ook hier een dappere uitgever er aan wil. Ik zie toch echt bijna geen nadelen aan zoiets terwijl de voordelen, alleen al qua marketing, legio zijn.

Comments are closed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top