Ebooks bewerken met de nieuwe ebook-editor van Calibre

calibre editbook
Het is vrijdag en als je gebruiker bent van het ebookbeheerprogramma Calibre, dan weet je dat er weer een nieuwe versie beschikbaar zal zijn. Vandaag is dat versie 1.15 en het introduceert voor het eerst in lange tijd een volledig nieuwe functionaliteit in Calibre. Behalve het beheren van je ebooks, het converteren van ebooks en het zelf maken van ebooks m.b.v. Word documenten kun je nu ook de ebooks in je bibliotheek zelf bewerken, aanpassen en corrigeren met de nieuwe ebook-editor.

Voor ebooks die je gekocht hebt zul je de nieuwe editor waarschijnlijk niet nodig hebben maar het is enorm handig als je kleine foutjes wilt corrigeren in ebooks die je zelf gemaakt hebt. Daar had Calibre wel enkele hulpmiddelen voor beschikbaar maar die waren allemaal – op de editor voor de inhoudsopgave na – zeer beperkt in wat ze konden doen. Als je aan de slag moest/wilde met de xhtml en css code van een ebook, dan was je aangewezen op het (overigens ook gratis) Sigil.

Nu heb je feitelijk alle mogelijkheden van Sigil geïntegreerd aanwezig in Calibre door op een willekeurig ebook in je bibliotheek te rechtsklikken en te kiezen voor Edit Book (het is nog niet vertaald mocht je de taalinstelling op Nederlands hebben).

Bewerken maar!
De editor laadt in een nieuw onafhankelijk scherm – met een eigen knop in de taakbalk – waar standaard 3 vensters getoond worden. De Files Browser links, het middengedeelte waar de xhtml of css code getoond wordt en rechts een voorbeeldvenster die meteen ook alle doorgevoerde wijzigingen laat zien. Alle bestanden die in de ePub opgenomen zijn worden in de Files Browser getoond en door te dubbelklikken op de pagina’s kun je ze meteen gaan bewerken.

Een enkel tikfoutje of door OCR verkeerd herkende woord verbeter je zonder problemen hiermee maar als je echt grotere wijzigingen wilt aanbrengen in de layout van een ebook, dan zul je je moeten verdiepen in HTML en vooral CSS. Het helpt als je je realiseert dat een ePub bestand eigenlijk een soort website van meerdere webpagina’s is die vormgegeven is met behulp van CSS. Er zijn vele handleidingen op internet te vinden als je daar meer over wilt weten en het is ook prima toe te passen op ebooks.

Automagisch
Over handleidingen gesproken, de editor heeft zijn eigen handleiding op de Calibre site staan en als je alle mogelijkheden wilt verkennen dan is dat ook de beste plek om te beginnen. Probeer je het liever meteen allemaal zelf uit dan is het goed om te weten dat Calibre ook weer veel geautomatiseerde functies heeft toegevoegd aan deze editor die je in het menu onder Tools kunt vinden.

  • Edit Table of Contents om de inhoudsopgave aan te kunnen passen (een al bestaande functie in Calibre) is vanzelfsprekend ook aanwezig in de ebook-editor. Hier kun je de inhoudsopgave wijzigen en zelfs automatisch laten genereren als het ebook nog geen inhoudsopgave heeft;
  • Embed referenced fonts en Subset embedded fonts om gebruikte lettertypes toe te voegen aan resp. te verwijderen uit het ebook;
  • Smarten punctuation probeert in 1 keer alle verkeerd gebruikte (verbindings)streepjes, aanhalingstekens enz te corrigeren naar de (in het Engels) correcte vorm;
  • Check Book doorzoekt alle bestanden en spoort problemen op die ervoor kunnen zorgen dat een ebook niet (goed) wordt weergegeven op een ereader. Het genereert een lijst met mogelijke problemen en aandachtspunten die je vervolgens handmatig kunt gaan fixen;
  • Fix HTML is een hele handige als je met een zelf gescand en met OCR vertaald ebook te maken hebt. Vaak zijn er dan problemen met vreemde tekens of andere foutjes in de HTML die daardoor niet goed omgezet worden in XML. Deze tool probeert dat voor het hele ebook in 1 klap te fixen;
  • Beautify all files doet precies wat je er van zou verwachten. Alle HTML en CSS bestanden worden gecontroleerd en aangepast om een uniforme, goed leesbare, vormgeving te genereren.

De laatste twee geautomatiseerde functies kunnen wel wat onverwachte resultaten opleveren. Daarom is het erg handig dat de ebook-editor de mogelijkheid heeft om checkpoints aan te maken. Dat zijn een soort herstelpunten die je wellicht ook kent van Windows. De geautomatiseerde tools maken er automatisch eentje aan maar je kunt ze ook zelf aanmaken via Edit->Create checkpoint. Als je niet tevreden bent met de gemaakte wijzigingen dan kun je eenvoudig weer terug gaan naar een aangemaakt checkpoint. Iets dat bijzonder veel tijd kan besparen als je veel wijzigingen hebt gedaan of niet tevreden bent met de resultaten van Fix HTML of Beautify all files.

Als laatste verdient de zoek-en-vervang-functie ook enige aandacht. Niet alleen kun je binnen een geopend bestand HTML of CSS code snel zoeken of vervangen, maar het werkt ook met alle bestanden in een ePub tegelijk. Het werkt daarmee op een vergelijkbare manier als Sigil maar ik kwam er pas vorige week achter dat die mogelijkheid bestond dus het mag wel wat beter gepromoot worden :)

calibre editebook search

Handiger dan je denkt
Ook al zul je niet vaak een ebook willen bewerken, zelfs bij gekochte ebooks kun je gemakkelijk een exemplaar tegenkomen waar bijvoorbeeld de marge van de pagina niet optimaal is voor je ereader. Of waar je een storende tikfout signaleert. Zeker als je ebooks van kleinere uitgevers koopt is het niet uitgesloten dat je soms wat foutjes aantreft en dan is het erg handig om die kleine correcties zelf aan te kunnen brengen.

Het is misschien niet ideaal dat je zelf nog aanpassingen moet doen aan een ebook maar zelf kan ik het wel waarderen dat je op deze manier de mogelijkheid hebt om een ebook ook echt volledig naar eigen smaak aan te passen. Probeer dat maar eens met een papieren boek te doen!

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (7) Write a comment

  1. Pingback: Even opletten en updaten met Calibre 2.0 - Vakblog

  2. Pingback: Woordafbreking (in ebooks) op je ereader uitzetten - Vakblog

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top