Over het btw-tarief voor ebooks in Duitsland en waarom dat ook interessant is voor Nederland

btw-tarief

In Duitsland zijn de politieke partijen afgelopen week tot een afspraak (PDF) gekomen in het coalitieverdrag om het btw-tarief van ebooks en luisterboeken te verlagen van het hoge tarief (19%) naar het lage tarief van 7%. Daarmee zijn ze na Luxemburg en Frankrijk het derde land in Europa dat besloten heeft om ebooks in het lage btw-tarief te plaatsen.

Hoog of laag btw-tarief? Waarom is dat belangrijk?

Eén van de redenen waarom ebooks niet als een aantrekkelijk alternatief worden gezien voor hun papieren tegenhangers is de gemiddelde prijs van een ebook t.o.v. die van de papieren boeken. In Nederland verschilt het per uitgever (en soms per titel) maar gemiddeld betaal je nog steeds tussen de 75% en 85% van de papieren prijs voor een ebook. Bij het vaststellen van die prijs spelen diverse zaken een rol maar een belangrijke factor is het hoge btw-tarief voor ebooks. Ebooks worden niet gezien als digitale boeken maar als een digitale dienst en hiervoor wordt in tegenstelling tot de papieren boeken niet het lage btw-tarief van 6% maar het hoge tarief van 21% gerekend.

Uitgevers voeren dit als een belangrijke reden aan waarom ebooks niet (veel) goedkoper zijn dan dezelfde titel in folio. Nu denk ik dat de prijs van een ebook niet alleen bepaald wordt door de gemaakte kosten, een marge voor de distributeur en een aanvullend btw-tarief er bovenop – zeker niet aangezien de Wet op de vaste boekenprijs niet van toepassing is voor ebooks en er dus gestunt kan worden – maar het verschil in btw-tarief helpt zeker niet om de prijzen lager te krijgen. Naar een niveau dat zowel laag genoeg is om aan de verwachtingen van een koper te voldoen, maar ook laag genoeg is om ebooks meer als een laagdrempelig consumptiegoed te beschouwen. Zoals je een tas vol boeken koopt bij een kraam met tweedehands boeken, zo zou je eigenlijk ook ebooks moeten kunnen kopen. Vind ik.

Europa bepaalt. Of toch niet?

Nu hebben de landen in Europa niet zelf bedacht om ebooks in het hoge btw-tarief te plaatsen. Het is een Europese richtlijn die stelt dat in lidstaten digitaal geleverde goederen of diensten niet uitgezonderd zijn van dat hoge tarief (standaard geldt het reguliere hoge tarief tenzij iets daar als uitzondering op benoemd is). Daarom hanteert Nederland het hoge 21% btw-tarief voor ebooks terwijl in Duitsland tot nu toe hun hoge tarief van 19% gold.

Maar ook al dienen de Europese landen de Europese richtlijnen te implementeren in hun eigen wetgeving, er zijn enkele landen die willens en wetens ervoor gekozen hebben dit niet te doen. Zo rekenen Frankrijk en Luxemburg het lage btw-tarief voor ebooks. In Frankrijk is dat 5,5% en in Luxemburg slechts 3%, wat de reden is dat Apple, Barnes and Noble, Amazon en Kobo hun respectievelijke Europese hoofdkwartieren in het groothertogdom gevestigd hebben. Het stelt deze partijen in staat slechts 3% btw in rekening te brengen bij de aankoop van ebooks.

En daar komt nu dus Duitsland bij die 7% btw gaat rekenen voor ebooks in plaats van het verplichte hoge btw-tarief. Daar wordt het argument voor aangevoerd dat daarmee de nationale cultuur bevorderd wordt die in toenemende mate in digitale vorm geconsumeerd wordt maar het land zet zich hiermee ook duidelijk af tegen de Europese richtlijn.

Daar moet over gesteggeld worden

Begin 2013 startte de EU een rechtszaak bij het Europese Hof van Justitie tegen Luxemburg en Frankrijk wegens inbreuk op de EU-wetgeving maar bij datzelfde Hof ligt ook een vraag van het Finse gerechtshof of het wel gerechtvaardigd is dat ebooks onder dat hoge btw-tarief vallen omdat consumenten ebooks juist wel als boeken zien en niet als een digitaal geleverd product. Het blijft echter nog wachten tot hier een uitspraak over volgt want de gerechtelijke molens malen erg langzaam bij het Europese Hof. Langzamer dan de ontwikkelingen op dit moment gaan in elk geval.

Grote verschillen blijven hoe dan ook

Los van de discussie over het plaatsen van ebooks in een hoog of laag btw-tarief hou je nog steeds grote onderlinge verschillen in Europa omdat de landen wel zelf bepalen om hoeveel procent btw het gaat. Alleen al in de huidige drie landen Luxemburg, Frankrijk en Duitsland gaat het dan om drie verschillende percentages (3%, 5,5% en 7%) en dat betekent dat je altijd het goedkoopste uit bent als je ebooks in een Luxemburgse webwinkel koopt. Bij Amazon.de zijn ook Nederlandstalige boeken te koop – hoewel je daarvoor wel een Duits adres geassocieerd moet hebben met je Amazon account – en dat maakt het verschil wel erg zichtbaar zometeen. Als je vlak over de grens woont koop je Nederlandse ebooks met het lage btw-tarief van 7% bij Amazon terwijl je voor dezelfde ebooks bij Bol.com rekening moet houden met 21% btw.

Dat vindt de EU – het geldt niet alleen voor ebooks maar voor alle digitale goederen en diensten – een onwenselijke situatie. Om daar een einde aan te maken wil de EU vanaf 1 januari 2015 nieuwe btw wetgeving invoeren die door alle lidstaten overgenomen moet worden. Die stelt dat bij de aankoop van digitale goederen (ebooks) dan het btw-tarief geldt van het land waarin de koper zich bevindt en niet meer het land waar de verkoper (juridisch) in gevestigd is. Het heeft voor uitgevers en verkopers dan ook geen zin meer om zich in de landen te vestigen met het aantrekkelijkste btw-tarief.

Het zal de onderlinge verschillen echter niet wegnemen natuurlijk omdat de btw-tarieven per land (fors kunnen) verschillen. In Nederland zouden we dan voor zowel Nederlandse als Engelstalige ebooks – bijv. gekocht bij Amazon, Apple of Kobo – 21% btw moeten betalen terwijl de Duitsers voor al hun ebooks slechts 7% btw blijven betalen. Dat is de reden dat ook de EU zelf onderzoekt of het gelijkstellen van de btw-tarieven voor digitale en papieren media onderdeel moet zijn van de nieuwe btw wetgeving.

Omhoog, omlaag

Nu ook Duitsland zich aansluit bij de ‘dissidente’ landen die tegen de Europese richtlijn in gaan is het maar de vraag wat er verder gaat gebeuren met dat onderzoek en de lopende rechtszaak tegen Frankrijk en Luxemburg. Duitsland heeft een leidende rol in de Europese Unie en het is een Duitser die thans voorzitter is van het Europees Parlement. Nou betekent dat niet dat het land zo maar Europese richtlijnen kan negeren maar het zou wel logisch zijn om als EU deze ontwikkeling serieus te nemen en dit ook te verwerken in de nieuwe btw wetgeving, in plaats van Duitsland proberen aan te spreken op een richtlijn waar je waarschijnlijk binnen enkele maanden toch van gaat afstappen.

En waarom dat voor Nederland ook interessant is? Omdat er al een paar schapen over de dam zijn en Nederland nu ook zou kunnen besluiten ebooks onder het Nederlandse lage btw-tarief van 6% te gaan brengen. Of als Nederland het braafste kind van de klas blijft, dat we met wat geluk vanaf volgend jaar dat lage tarief voor ebooks gaan krijgen als gevolg van de vernieuwde EU-wetgeving.

Mede mogelijk gemaakt dankzij Duitsland.

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (6) Write a comment

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top