Vrij te gebruiken historische afbeeldingen uit boeken zoeken via Flickr

historische afbeeldingen

Het valt nog niet mee om geschikte afbeeldingen of foto’s te vinden op internet voor je blog, website of presentatie. Er is veel te doen over auteursrechten op foto’s en je kunt problemen krijgen als je niet goed oplet en de verkeerde foto op je site gebruikt. Toch zijn er veel fotosites waar je goede foto’s kunt vinden die je ook daadwerkelijk mag gebruiken omdat rechthebbenden vooraf toestemming gegeven hebben. Dat kunnen betaalde stockfotosites zijn die je een gebruiksrecht voor een foto verkopen maar ook gratis fotosites die je middels een licentie toestemming geven voor (commercieel) hergebruik van foto’s.

Internet Archive Book Images

Bibliotheken en archieven zijn wereldwijd bezig met grootschalige projecten om hun boekencollecties te digitaliseren. Alleen al het initiatief van de Internet Archive organisatie heeft 2 miljoen gedigitaliseerde boeken opgeleverd die niet meer beschermd worden door het auteursrecht en dus in het publiek domein vallen. Al deze boeken zijn doorzoekbaar gemaakt waarbij in het OCR proces – dat de tekst in gescande pagina’s omzet van afbeelding naar doorzoekbare tekst – de afbeeldingen in de boeken genegeerd worden omdat deze zelf geen tekst bevatten.

De Amerikaanse academicus Kalev Leetaru wilde echter geen database met gedigitaliseerde boeken maar een database met gedigitaliseerde historische afbeeldingen uit die boeken. En in plaats van die afbeeldingen te negeren in de boeken liet hij de OCR software juist zoeken naar dat historische materiaal. Maar liefst 14 miljoen van deze historische afbeeldingen wist hij uit de 2 miljoen boeken te halen, voorzien van de teksten die voor en na de afbeeldingen in de boeken staan.

Inmiddels zijn 2,6 miljoen afbeeldingen geupload naar Flickr en neemt Internet Archive daarmee nu officieel deel aan het Commons programma van Flickr waarin erfgoedinstellingen en nationale bibliotheken historische afbeeldingen en foto’s beschikbaar stellen waar geen auteursrecht meer op berust. De komende maanden zullen de resterende miljoenen afbeeldingen worden geupload naar het Internet Archive Book Images account.

historische afbeeldingen internet archive book images
Aangezien het bijschrift bij de afbeeldingen maar ook de tekst er voor en er na is opgenomen in de beschrijvingen van de afbeeldingen, kun je dus zeer goed zoeken binnen Flickr op geschikte foto’s. Vanaf de pagina van de Internet Archive Book Images kun je rechtsbovenaan in de zoekbalk je zoektermen ingeven. Standaard doorzoek je dan alles op Flickr maar je kunt in het pulldown menu (dat automatisch verschijnt) ervoor kiezen om alleen de foto’s van Internet Archive Book Images te doorzoeken.

Gebruiksrechten, oftewel wat mag je met de afbeeldingen?

Flickr maakt voor The Commons gebruik van een ‘No known copyright restrictions‘ verklaring bij alle foto’s en afbeeldingen. Dat is een overkoepelende verklaring voor alle foto’s en afbeeldingen waar het auteursrecht op verlopen is, die om andere redenen in het publiek domein zijn beland onder het Amerikaans auteursrecht, waarvan een rechthebbende instantie heeft aangegeven dat recht niet uit te oefenen of waar een rechthebbende instantie een brede toestemming gegeven heeft voor hergebruik. Bij alle historische afbeeldingen die je bij Internet Archive Book Images vindt, mag je er echter van uit gaan dat het auteursrecht verlopen is en ze dus in het publiek domein liggen. De afbeeldingen mag je downloaden, bewerken, hergebruiken en verspreiden voor zowel commercieel als niet-commercieel gebruik.

Een naams- of bronvermelding is om die reden dan ook niet verplicht maar desalniettemin is het wel netjes (en handig voor jezelf) om wel duidelijk te maken waar je een afbeelding vandaan hebt gehaald.

Verder lezen: Millions of historic images posted to Flickr (Internet Archive blog) / Millions of historic images posted to Flickr (BBC News) / Free the phantom images – 12 million historic images to be released (1709 Blog)

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (13) Write a comment

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top