Tweetweekoverzicht: Open Access, Google, Spotify, Adobe Digital Editions, Twitpic en waarom begin ik weer over de VvSF prijs?

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

Het was een iets minder drukke week qua nieuws dan vorige week maar toch bleek het ook deze week helemaal niet lastig te zijn om voldoende nieuws te vinden om het tweetweekoverzicht mee te vullen.

Accepteren met die voorwaarden of anders geen Wii U

Het is heel gewoon om bij een update van software op apparaten aangepaste voorwaarden voorgeschoteld te krijgen als consument. Die worden in de praktijk nooit gelezen (ook niet door mij trouwens) en leveranciers springen daar op in door alvast de knop waarmee je ze accepteert te highlighten of groter te maken dan de knop waarmee je de nieuwe voorwaarden weigert.

Een recente update van de firmware van de Wii U echter vereiste dat de eigenaar van het apparaat akkoord ging met een nieuwe end-user license agreement (EULA) en bood gemakshalve niet de optie om deze te weigeren. En zelfs als je handmatig terug gaat naar het menu brengt elke actie om de console te gebruiken je terug naar dat scherm waarin de nieuwe voorwaarden geaccepteerd moeten worden. Zoals de Electronic Frontier Foundation concludeerde houdt Nintendo feitelijk je gekochte apparaat in gijzeling tot je akkoord bent gegaan met die voorwaarden.

Nou is dit vooral een principiële kwestie want er zit natuurlijk maar weinig verschil tussen het klakkeloos accepteren van (ongelezen) nieuwe voorwaarden en het niet kunnen weigeren ervan maar het feit dat een leverancier van een door jou gekocht apparaat achteraf kan bepalen of jij dat apparaat wel mag blijven gebruiken is wel iets om in je achterhoofd te houden. Zeker aangezien het tegenwoordig ook niet echt meer optioneel is om een apparaat (denk aan tablets, smartphones en andere consoles) *niet* bij te werken met de recentste software. Wat is er nou niet afhankelijk van een internetverbinding en regelmatige updates?

Wat heb jij meegekregen van de Open Access week?

Afgelopen week was de Open Access week 2014 (vandaag is de laatste dag om precies te zijn). Dit is een week waarin hoger onderwijsinstellingen over de hele wereld activiteiten organiseren om de bekendheid en bewustwording rondom open access tot wetenschappelijke informatie te bevorderen. Open Access wordt vooral geassocieerd met ‘gratis’ en ‘vrij toegankelijk’ en voor iemand die kennis wil nemen van een onderwijs- of onderzoekspublicatie klopt dat ook. Lezers hebben gratis toegang tot artikelen die Open Access gepubliceerd zijn.

Auteurs hebben daar voordeel van omdat ze ook gemakkelijker gevonden – en gelezen – worden door die lezers want die hoeven niet meer honderden, of zelfs duizenden, euro’s te betalen voor een duur abonnement op een wetenschappelijk tijdschrift. Maar onderzoekers profiteren ook omdat zij dan zelf ook vrij toegang hebben tot de onderzoekspublicaties en -resultaten van andere onderzoekers waar op voortgebouwd kan worden zonder de noodzaak eerder onderzoek te herhalen.

Zo waren er symposia bij drie universiteiten en hielden andere universiteiten diverse lezingen over open access voor hun eigen onderzoekers. Bij hogescholen, waar open access iets minder speelt, stond men vooral stil bij hoe de eigen onderzoekers open access kunnen aanleveren.

Het Mediacentrum van Windesheim besteedde deze week bijvoorbeeld aandacht aan de publicaties van onze eigen lectoren die open access gepubliceerd zijn in de HBO Kennisbank.

Google verstopt de resultaten afkomstig van piratensites in de zoekresultaten

Google en de grotere muziek/film organisaties die fel hun auteursrechten bewaken zijn geen vrienden. Dat is maar goed ook want zolang Google beoogt het internet te indexeren en doorzoekbaar te maken mag dat best op gespannen voet staan met de partijen die vinden dat alle ongewenste/illegale content geweerd moet worden uit die indexen.

Die scheidslijnen beginnen echter steeds meer te vervagen de laatste jaren. Google vindt het geen enkel probleem meer om de zoekresultaten sterk aan te passen op degene die zoekt – en heeft daar zijn businessmodel van gemaakt – en dan lijken er ook minder bezwaren over te blijven waarom die zoekresultaten niet aangepast kunnen worden in het voordeel van auteursrechthebbenden.

Zo rolde Google dus afgelopen week een update uit voor de eigen zoekmachine waarin zoekresultaten, afkomstig van bekende piratensites, een lagere ranking krijgen. Oftewel, het aantal verwijderingsverzoeken voor zoekresultaten van een bepaalde site telt nu mee in de beoordeling van resultaten van de gehele site. Al eerder verwijderde Google autocomplete suggesties – als je begint met zoeken vult Google aan waar je wellicht naar op zoek bent – die verwezen naar illegale content op sites.

Je zou kunnen zeggen dat het een logische ontwikkeling is maar zelf begin ik het steeds vervelender (en zorgwekkender) te vinden dat Google hun gebruikers in een filter bubble plaatst en nu ook de belangen van contenteigenaren laat prevaleren boven die van een objectieve (nou ja) werking van hun eigen zoekmachine. Het is een dunne scheidslijn tussen personaliseren en censuur van zoekresultaten en wat mij betreft slaat het hiermee door naar de verkeerde kant. Hoe juridisch correct het ook mag zijn.

Spotify introduceert een familiebundel

De concurrentie tussen de verschillende muziekdiensten is niet mals en de diensten doen er dan ook alles aan om zich te onderscheiden van elkaar. Voor Spotify betekent dat, na de introductie van meer mogelijkheden bij het gratis abonnement, nu ook gesleuteld wordt aan het prijsbeleid. Een beetje tenminste want door de introductie van een familiebundel maakt Spotify het weliswaar een tweede (en derde en vierde en vijfde) Premium abonnement binnen 1 gezin of vriendenkring een stuk goedkoper, het blijft er vooral op gericht om die niet betalende extra familieleden te overtuigen uberhaupt een Premium abonnement te nemen. I.p.v. dat ene account met elkaar te delen zoals nu vaak het geval is.

Het is een veel voorkomende constructie in licenties voor software en content om een ogenschijnlijk stevig voordeel (50% in dit geval) te geven terwijl het toch echt om extra inkomsten gaat voor een leverancier. En als je binnen 1 gezin met vier mensen zou deelnemen hieraan, ben je nog steeds 25 euro per maand kwijt. Objectief gezien natuurlijk een stuk goedkoper dan 40 euro per maand maar subjectief gezien nog steeds (veel) meer dan wat mensen voor muziek willen betalen. Ik denk dat Spotify beter had kunnen kiezen voor 75% korting – 2,50 per extra account – maar de tijd zal het leren of dit model veel nieuwe Premium abonnees gaat opleveren.

National Library of Medicine voegt zich bij Flickr The Commons

Ook de National Library of Medicine is nu één van de deelnemers aan The Commons. In 2008 begon Flickr, samen met de Library of Congress, The Commons als een folksonomy pilotproject om historisch fotomateriaal van de Library of Congres te laten voorzien van metadata (tags) op Flickr door het publiek. De afgelopen jaren hebben meer dan 50 musea, nationale bibliotheken en nationale archieven zich aangesloten bij The Commons om eveneens het publiek toegang te geven tot hun historisch materiaal. Voor het meeste fotomateriaal in The Commons geldt dat inmiddels de auteursrechten vervallen zijn of dat er om andere redenen geen claim wordt gelegd. Op Flickr is dat bij de licentiegegevens te zien met de aanduiding “No known copyright restrictions” waardoor je de foto’s vrijelijk mag hergebruiken.

Foto’s en afbeeldingen uit het historisch archief van de National Library of Medicine zijn nu dus ook terug te vinden in The Commons, zowel via zoekacties als rechtstreeks in een eigen fotostream.

De makers van Gmail brengen je nu naar de Inbox

Het wachten op de invites van wederom een nieuw initiatief van Google kan weer beginnen. Inbox is een app voor Android en iOS die de personaliseringsslag van de zoekresultaten vertaalt naar je eigen mailbox. Inbox rubriceert je mailtjes automatisch en geeft je de mogelijkheid om ze tijdelijk minder aandacht te geven of juist te markeren als belangrijk. Natuurlijk leert de app daarvan zodat je steeds makkelijker alleen maar aandacht hoeft te besteden aan de essentiële mailtjes. De hype voor Inbox wordt, zoals gewoonlijk, door Google kunstmatig versterkt door de toegang alleen te geven aan mensen die een invite hebben weten te krijgen.

Net zoals ik er niet van houd dat Google zoekresultaten in de zoekmachine voor me verbergt, hou ik er ook niet van dat ik van een app afhankelijk ben om te bepalen waar ik wel of geen aandacht aan besteed in mijn mailbox. Als je te veel onzinnige tijdrovende mails krijgt, dan moet je dat probleem bij de bron aanpakken (ik heb de afgelopen maanden tientallen nieuwsbrieven e.d. opgezegd en filter bevestigingsmailtjes sowieso al naar een andere map) en niet door ze uit je zicht te houden in een app. Vind ik. Het is ook nog extra nutteloos voor mij omdat ik mijn mail niet (altijd) via een app wil afhandelen. Maar wellicht is Inbox het ei van Columbus voor anderen?

Bibliotheekwet versus Auteurswet in het digitale domein

In AMI – tijdschrift voor auteurs-, media- en informatierecht staat in het recentste nummer een mooi artikel van mr. Vicky Breemen waarin ze de komende nieuwe Bibliotheekwet toetst aan de Auteurswet. Vicky won in 2012 de Victorine van Schaickprijs voor haar scriptie over het auteursrechtelijke bibliotheekprivilege in de digitale omgeving en ze is stiekem mijn voorbeeld van dat het vanzelfsprekend zou moeten zijn om de auteurs- en informatierecht wereld te relateren aan de bibliotheekwereld. En ja, dat maakte het nog leuker dat ik de VvSF prijs in 2013 won :)

In dit artikel staat ze wederom stil bij het auteursrechtelijke bibliotheekprivilege vanuit het perspectief van de Bibliotheekwet die er binnenkort staat aan te komen. Zoals prof. Frank Huysmans het al stelde in zijn tweet, het is een must-read en een fraaie samenvatting van een aantal auteursrechtelijke ontwikkelingen die je ook op dit blog hebt kunnen lezen. Gelukkig is het artikel (PDF) ook zonder abonnementskosten te lezen op de IVIR profielpagina van Vicky en hoef ik het niet illegaal te verspreiden. Dat wil je toch echt niet met een artikel dat over auteursrecht gaat.

Adobe brengt een update voor Adobe Digital Editions 4 uit maar verstuurt nog steeds je data

Begin oktober werd duidelijk dat Adobe Digital Editions 4 bijna alle gegevens over welke boeken je opent en leest met het programma via het internet terugstuurt naar de servers van Adobe. Om het allemaal nog wat erger te maken deden ze dat ook nog zonder enige vorm van encryptie waardoor in beginsel anderen eenvoudig zouden kunnen achterhalen welke ebooks jij downloadt en leest van bijv. bibliotheken. In een korte blogpost besteedde ik daar aandacht aan en adviseerde o.a. een eerdere versie van het programma te gebruiken.

Adobe bracht, ondanks het feit dat ze zelf het probleem niet heel erg leken te vinden, deze week een update uit van het programma, te vinden op de downloadpagina. Digital Editions 4.0.1 zorgt er voor dat de verzamelde data nu niet meer zonder beveiliging verstuurd wordt en er ligt nu een iets duidelijkere link naar de voorwaarden die bevestigen dat Adobe inderdaad die gegevens mag verzamelen van je. Je moet de nieuwe versie wel handmatig installeren want ADE 4 heeft geen auto-updater. Mocht je echter nog ADE 4 op je computer hebben staan, vervang die dan door versie 2 of 3 als je liever helemaal niet hebt dat jouw leesgedrag doorgegeven wordt aan Adobe. De linkjes staan in mijn eerdere blogpost.

Twitpic is verdwenen maar oude foto’s blijven toch zichtbaar

Eerst kondigde Twitpic aan te stoppen met haar fotodienst waardoor miljoenen geuploade foto’s in tweets niet meer zichtbaar zouden zijn. Toen leken ze toch een doorstart te kunnen gaan maken maar bleek dat vorige week toch niet door te gaan. Gisteren, op de dag dat ze zouden stoppen, bleek Twitpic ter elfder ure een overeenkomst met Twitter gesloten te hebben voor het overdragen van het twitpic domein en de database met miljoenen foto’s. Hierdoor blijven alle tweets die verwijzen naar bij twitpic gehoste foto’s toch keurig de foto’s tonen. Dit geldt echter alleen voor het archief want Twitpic zelf heeft nu definitief de deuren gesloten. De apps zijn offline gehaald en het twitpic domein is read-only gemaakt waardoor je het niet kunt gebruiken om nieuwe foto’s te uploaden.

Nu maar hopen dat de Twitter Output accessoire van Snagit snel bijgewerkt wordt want die werkt alleen maar met twitpic en is nu nutteloos.

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (2) Write a comment

  1. Pingback: Tweetweekoverzicht: Onbeperkt opslaan in OneDrive, Kobo, afschaffing geschriftenbescherming en de Google-tax - Vakblog

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2018 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top