Tweetweekoverzicht week 37 2015: LibraryBox, DNS van de Noorse Piratenpartij, Google verwijderverzoeken, doorlezen met Blendle, Jack Reacher ebooks en auteursrecht op een 3D geprinte schaakset

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht ben ik geïnteresseerd in de LibraryBox, begint de Noorse Piraten Partij met hun eigen DNS-dienst, worden records gebroken bij de aantallen verwijderverzoeken bij Google, kun je nu op enkele sites ‘Doorlezen met Blendle’, is er een week lang voordeel te halen bij de Nederlandse vertalingen van de Jack Reacher boeken en pleeg je inbreuk op het auteursrecht met een 3D geprinte schaakset uit 1917.

Je eigen digitale bibliotheek beginnen met de LibraryBox

Het idee om je eigen wifi accesspoint met je mee te dragen, verstopt in een notitieboekje, zodat je bestanden – min of meer anoniem – met anderen kunt delen spreekt me ergens wel aan. Ik heb het altijd als paradoxaal ervaren dat ik als bibliothecaris geloof in het vrij (kunnen) delen van informatie in de meest brede zin van het woord terwijl ik in de praktijk vooral druk ben met auteursrecht en licenties: twee aspecten van het vak die het vrijelijk delen nogal radicaal inperken.

Het artikel hierboven verwijst (o.a.) naar de LibraryBox site en die was ik bijna weer vergeten. Het was een Kickstarterproject dat vorig jaar geld inzamelde om een goedkope manier te ontwikkelen om je eigen digitale bibliotheek te kunnen beginnen. Niet ten behoeve van het delen van illegale software, films en tv-afleveringen maar om artikelen, rapporten en boeken beschikbaar te kunnen stellen aan mensen. Buiten de reguliere kanalen zeg maar. En zonder te kijken naar het auteursrecht en licenties.

De LibraryBox software werkt in combinatie met een beperkt aantal mobiele wifirouters waarmee je een kleine webserver maakt die “uitzendt” op je eigen speciale open wifi netwerk. Anderen kunnen er niet mee internetten maar slechts de bestanden downloaden die beschikbaar gesteld worden. Een LibraryBox zou ook best interessant kunnen zijn om open access artikelen, rapporten en ebooks beter te kunnen delen dus ik denk dat ik binnenkort eens ga knutselen.

De Noorse Piratenpartij begint met eigen DNS-dienst

Begin 2012 werd The Pirate Bay in Nederland geblokkeerd in opdracht van de rechter – een blokkade die later weer werd opgeheven – en twee geleden gebeurde dat ook in Noorwegen. De rechter oordeelde dat enkele piratenwebsites geblokkeerd moesten gaan worden door de Noorse internetproviders. In Nederland leidde dat destijds tot een explosie en wildgroei aan proxyservers waardoor The Pirate Bay effectief nog steeds eenvoudig te gebruiken was en een discussie over de effectiviteit van een blokkade volgde.

De Noorse Piratenpartij wacht niet op de gebruikers maar heeft meteen een eigen DNS-dienst gelanceerd die door iedereen (ook buiten Noorwegen) gebruikt kan worden. Door het aanpassen van de instellingen van de DNS-servers zijn de geblokkeerde piratensites nog steeds te bereiken. Dit lost overigens ook andere problemen op die kunnen ontstaan als de DNS-server van je provider problemen heeft, zoals de storingen bij Ziggo enkele weken geleden.

Google verwerkt 23 verwijderverzoeken per seconde

In mei 2012 begon Google met het openbaar maken van het aantal verwijderverzoeken – copyright removal requests – in het Google Transparency Report. Dat loog er toen al niet om met 1,2 miljoen van dat soort verzoeken elke maand. Ruim een half jaar later maakte Google bekend dat het aantal verwijderverzoeken maar liefst vertienvoudigd was van 250.000 naar 2,5 miljoen per week.

Inmiddels zijn we bijna drie jaar verder en zal het niemand verbazen dat de groei zich doorgezet heeft. Volgens het Transparency Report verwerkte Google afgelopen maand gedurende 1 week 13,7 miljoen verwijderverzoeken. Wat het mogelijk maakt om per seconde te gaan rekenen: bijna 23 verzoeken per seconde! Het is lastig om je niet af te vragen wat er mis is gegaan met het internet als bedrijven (rechthebbenden) elke seconde tientallen verwijderverzoeken doen om gedeelde content van het internet te halen.

Doorlezen met Blendle-knop

Volgens Alexander Klöpping is het een soort hobby-project van de Blendle programmeurs maar afgelopen week begon Blendle met het testen van een ‘Doorlezen met Blendle’ knop op enkele sites van kranten en tijdschriften. Die knop verschijnt als een artikel achter de betaalmuur van de krant of het tijdschrift zit en is bedoeld voor de niet-abonnees die meteen kunnen doorklikken naar het volledige artikel bij Blendle.

Wat natuurlijk briljant is als je toevallig via Google of social media doorverwezen bent naar dat ene artikel. Dit is één van de dingen waar ik aan refereerde toen ik het over discoverability van nieuwsartikelen had en wat het veel laagdrempeliger maakt om ook daadwerkelijk losse artikelen te (gaan) lezen.

Maar wat het ook een stuk gebruiksvriendelijker maakt om zelf te verwijzen naar interessante artikelen als lezers niet meteen tegen de betaalmuur van de uitgever oplopen. Zoals bijv. dit artikel in Vrij Nederland ;) Hopelijk verschijnt de knop op korte termijn op de sites van alle aan Blendle deelnemende kranten en tijdschriften.

Ebookdeal: Jack Reacher boeken voor 4,99 euro per stuk

Afgelopen week kwam het twintigste boek van Lee Child uit over de avonturen van Jack Reacher. Ik ben dol op die boeken (ik heb net het 17e deel verslonden) en daarom viel mijn oog op de actie die uitgever Luitingh-Sijthoff tot en met 20 september houdt. Tot die datum kun je alle voorgaande delen voor 4,99 euro per stuk op de kop tikken en dat is een stuk minder dan dat ik er voor betaald heb. Een aanrader dus.

Inbreuk op het auteursrecht met een 3D geprinte schaakset uit 1917

Over vrijelijk delen gesproken en de (soms idiote) beperkingen die rechthebbenden daar aan menen te moeten stellen: via Teleread las ik over een handgesneden schaakset van Franse schaakkampioen Marcel Duchamp. Die maakte hij in 1917 maar op een paar foto’s na is de schaakset nooit verder verspreid of in productie genomen. Tot in 2014 twee artiesten een 3D printdesign maakten van de schaakset aan de hand van de foto’s en deze op het internet zetten zodat iedereen een eigen exemplaar kon printen.

Je voelt hem vast al komen want de erfgenamen van Duchamp dreigden bijna meteen met een rechtszaak aangezien de schaakset volgens het Franse auteursrechtstelsel nog beschermd is, ook al valt het in Amerika in het publiek domein. Het artikel gaat vooral in op de juridische verschillen tussen beide stelsels maar negeert het vraagstuk over de onredelijkheid van de erfgenamen van Duchamp. Het *hebben* van rechten betekent niet dat je daar lichtzinnig mee moet omgaan. Op het moment dat je twee buitenlandse artiesten wilt aanklagen om een gratis verspreid 3D printdesign van een schaakset uit 1917 te onderdrukken terwijl dat aantoonbaar geen eigen belangen schaadt, dan ben je mijns inziens onzinnig en onredelijk bezig.

Het is niet het auteursrecht dat herzien moet worden maar de principes van de rechthebbenden als je het mij vraagt.

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comment (1) Write a comment

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top