Tweetweekoverzicht week 43 2015: Amazon, Paulien Cornelisse, Popcorn Time, recht om vergeten te worden, Google Photos, YouTube Red, Wayback Machine en auteursrechten.nl

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht klaagt Amazon nepreviewers aan, gaat het niet zo goed met het lezen/kopen van boeken in Amerika, gaat Paulien Cornelisse haar volgende boek zelf uitgeven, worden Popcorn Time gebruikers bang gemaakt, betekent je recht om vergeten te worden niet dat kranten hun archieven hoeven aan te passen, heeft Google Photos nu 100 miljoen actieve gebruikers, lanceert YouTube de betaalde versie YouTube Red in Amerika, gaat The Internet Archive een nog betere versie maken van The Wayback Machine en lanceert SURF samen met het NAI-hbo de nieuwe auteursrechtensite voor het hoger onderwijs.

Amazon klaagt reviewers aan die zich laten betalen voor een positieve review

Amazon zag al vroeg in dat de beste reclame voor producten op hun website, de meningen en reacties van anderen waren. En dat is precies waar ze op hun site al jaren in investeren: het zo makkelijk mogelijk maken om uitgebreide reviews te krijgen voor de producten die ze verkopen. Ongeacht wat het is dat je zoekt, met een groot aantal vier- en vijfsterrenreviews van eerdere kopers is het aanzienlijk makkelijker om te bepalen of het ook voor jou wat is. Helemaal als kopers de moeite nemen om meer over dat product te vertellen dan alleen maar de specificaties of wat de leverancier al meldde.

Maar goed, wat doe je dan als een product wilt verkopen via Amazon en je geen zin hebt (of aandurft) om op de (goede) reviews te wachten? Dan ga je dus naar een site als Fiverr waar mensen voor 5 dollar graag bereid zijn om een vijfsterren review achter te laten voor je product.

Dat Amazon daar niet blij mee is zal duidelijk zijn. Om er voor te zorgen dat hun systeem betrouwbaar blijft werken gaan ze daarom nu juridische stappen ondernemen richting 1114 reviewers die tegen betaling een positieve review hebben achtergelaten. Ongetwijfeld vooral om dit in de toekomst verder te ontmoedigen want Amazon liet al weten alle partijen aan te klagen die zich hiermee bezig houden.

Het lezen van boeken in de VS is minder populair

Dat er minder boeken gelezen wordt in een tijd waar games, muziek, internet en Netflix strijden om je aandacht zal voor niemand een verrassing zijn. Ook in Amerika is dat het geval en dat blijkt ook uit een recent onderzoek dat door het Pew Research Centre gedaan is.

David Rothman schrijft voor Teleread een interessante analyse waarin hij de gestage daling in het lezen van papieren boeken (69% van de Amerikanen las het afgelopen jaar wel eens een papieren boek tegenover 63% in het jaar daarvoor) afzet tegen de veel kleinere daling van het aantal mensen dat wel eens een ebook leest (28% tegenover 27%). En spreekt zijn verbazing uit over waarom met name de grote uitgevers vasthouden aan het papieren boek en ebooks via hogere prijzen zo onaantrekkelijk mogelijk lijken te maken. Hij signaleert ook dat het op de langere termijn grote schade zou kunnen aanrichten aan de boekenmarkt in zijn geheel, vooral omdat ebooks bij de Amerikaanse bibliotheken bijzonder populair zijn maar ook dit onbetaalbaar dreigt te worden voor de bibliotheken. Met alle risico’s van ontlezing en minder toegang tot titels als gevolg.

Paulien Cornelisse geeft haar volgende boek zelf uit

Ze is zeker niet de eerste – diverse kinderboekenschrijvers gingen haar voor – maar wel de recentste auteur die meer controle en verantwoordelijkheid wil over hoe haar boeken worden uitgegeven. Paulien Cornelisse heeft besloten om haar volgende boek zelf uit te gaan geven om op die manier precies zelf te kunnen bepalen hoe ze het hebben wil. Dat is, zoals gezegd, niets nieuws maar het is interessant om te zien dat ook een bestsellerauteur op zoek is naar een andere manier van boeken uitbrengen. Eentje waar haar uitgever (waar Cornelisse vol lof over blijft) kennelijk niet in voorziet.

In het artikel in Boekblad geeft Cornelisse ook aan dat ze liever bepaalde onderdelen van het uitgeefproces als dienst van haar uitgever zou willen afnemen maar dat deze (nog) niet zo ver is. In Nederland neemt het aantal auteurs die hun eigen boeken uitbrengen toe en wat is dan logischer dan dat je als uitgever dat gaat ondersteunen? Vooral in Amerika zie je veel uitgevers die precies dat doen en maatwerkdiensten leveren zodat auteurs met een uitgebreid netwerk geen PR-diensten hoeven af te nemen maar wel gespecialiseerde redacteuren kunnen inhuren bijv. Ik denk dat het een goede ontwikkeling zal blijken te zijn en ben benieuwd naar de ervaringen van Cornelisse. En haar boek.

Boetes, PR en Popcorn Time

Als boetes opleggen aan consumenten rechtstreeks niet kan, dan gaan we er gewoon mee dreigen. Het is niets nieuws voor Stichting Brein die sterk gelooft in ontmoediging van illegaal downloaden door met boetes en rechtszaken te dreigen. Wat wel ‘nieuw’ is dat er in Nederland een onuitgesproken regel is dat de overheid en belangenorganisaties -zoals Brein- zelf niet achter individuele gebruikers aan gaan maar dat de verantwoordelijkheid bij de rechthebbenden wordt neergelegd om gebruikers aan te spreken op (vermeende) inbreuken. Dit is vooral omdat het in de praktijk een zeer lastige en kostbare kwestie is om eenduidig aan te tonen welke gebruiker zich precies verschuilt achter welk IP-adres.

Maar volgens Brein-directeur Kuik “staat het water de rechthebbenden aan de lippen” en worden nu wel degelijk stappen overwogen door rechthebbenden.

Zoals Dutch Filmworks kennelijk die een duit in het zakje deed door aan te kondigen dat ze ook schadevergoedingen gaan eisen van individuele Nederlandse gebruikers.

Dat bericht werd nog even kracht bijgezet door de media middels een recent voorbeeld van een Nederlandse jongen die in Duitsland een boete van ruim 1000 euro kreeg opgelegd voor het gebruik van Popcorn Time. En meteen zat de schrik er online goed in bij de Nederlandse illegale downloaders/Popcorn Time gebruikers.

Hoe groot is dat risico in Nederland nou echt? Hartstikke klein want rechthebbenden kunnen IP-adressen verzamelen wat ze willen, ze moeten de namen van de abonnementshouders eerst via de rechter opvragen bij de providers want die werken niet uit zichzelf mee aan schendingen van de privacy van hun klanten. Mocht dat wel lukken, dan is het ook nog een potentiële PR-nachtmerrie want je kunt wachten natuurlijk op de boetes die opgelegd worden aan 70 jarige oma’s omdat de buurjongens al jaren geleden het wifiwachtwoord ‘geleend’ hebben. Daar weet de media ook wel iets sappigs van te maken vermoed ik. Terwijl de behoedzame Popcorn Time gebruiker sowieso al lang een VPN dienst gebruikt waarmee zijn IP-adres niet te achterhalen is.

Maar goed, dat is de negatieve kant van de media-aandacht voor rechthebbenden en het lijkt erop dat ze nu diezelfde media-aandacht slim gebruiken door te wijzen op wat er *kan* gebeuren als je niet stopt met Popcorn Time.

Recht om vergeten te worden betekent niet dat kranten hun archieven hoeven aan te passen

In mei 2014 besloot het Europese Hof van Justitie dat iedere Europese burger het recht heeft om vergeten te worden door zoekmachines. De privacy van een burger weegt zwaarder dan het recht op informatie en dat kan dus betekenen dat bepaalde zoekresultaten verwijderd dienen te worden door Google (en anderen) als iemand dat wenst.

In de bijna anderhalf jaar na de uitspraak is er veel geschreven over deze mogelijkheid en waar de scheidslijn ligt tussen een redelijke en onredelijke wens om verwijderd te worden uit de zoekresultaten. Maar wat als weghalen uit de zoekresultaten bij Google nog niet voldoende is om online vergeten te kunnen worden? Als je naam (onterecht) in een krant genoemd is dan blijft dat artikel ook prima vindbaar via de krantensite zelf, ook al heeft Google het verwijderd.

Dat is exact wat twee personen onredelijk vonden en in Spanje aanhangig maakten bij de rechtbank. Zij deden het verzoek om behalve door Google, ook vergeten te worden door het krantenarchief van El Pais. Met een claim dat de oorspronkelijke artikelen waarin hun namen voorkwamen aangepast werden. Dat ging uiteindelijk de Spaanse Hoge Raad te ver en afgelopen maandag oordeelde het hoogste Hof dan ook dat het recht op informatie niet mag leiden tot een recht op censuur van een artikel dat – destijds – correcte informatie bevatte. El Pais hoeft de artikelen niet aan te passen maar wordt wel geïnstrueerd om ze ontoegankelijk te maken via zoekmachines Google, Yahoo en Bing.

Google Photos heeft 100 miljoen actieve gebruikers

Het is nog maar een paar maanden geleden dat Google hun fotodienst uit Google+ haalde en zelfstandig verder liet gaan onder de naam Google Photos. Met onbeperkte opslag en een eenvoudige manier van werken heeft de dienst echter in die tijd maar liefst 100 miljoen actieve gebruikers weten te vinden. Zelf sla ik mijn foto’s op in OneDrive en is dat genoeg voor mij maar hoe doe jij dat? Gebruik jij Google Photos?

YouTube lanceert YouTube Red in Amerika

Zoals verwacht heeft YouTube afgelopen woensdagavond een nieuwe abonnementsversie van YouTube onthuld die de naam YouTube Red meekrijgt. Voor 9,99 dollar per maand kun je dan genieten van exclusieve video’s en het ontbreken van reclames. Video’s kun je nu ook offline opslaan zodat je onderweg niet je databundel opsnoept en je kunt ze nu op de achtergrond laten doorspelen in de apps, wat natuurlijk ideaal is als je muziek luistert via YouTube.

Over muziek gesproken: Google combineert YouTube Red met Google Play Music All Access waarmee je dus beide diensten voor een tientje per maand kunt krijgen. Tenminste, zodra de dienst ook in Nederland uitgerold wordt want vanaf volgende week kunnen alleen de Amerikanen er gebruik van maken. De rest van de wereld moet afwachten of – en wanneer – YouTube Red ook daar beschikbaar gaat komen in 2016. Google doet in Nederland effectief niet aan promotie voor Google Play Music All Access (alle aanbiedingen en acties zijn altijd alleen voor Amerika) en dus zal het me benieuwen of die combinatie ook in Nederland zo zal worden uitgerold.

The Wayback Machine: The Next Generation

The Wayback Machine is een prachtige dienst van The Internet Archive waarmee miljarden webpagina’s periodiek gearchiveerd worden. Je kunt dus letterlijk zien hoe een site er enkele maanden geleden uitzag, of een jaar geleden, of vijf jaar enz.

Met ingang van 2017 moet The Wayback Machine echter helemaal vernieuwd zijn met een nieuw jasje maar met vooral veel nieuwe functionaliteiten. Zo moet het mogelijk worden om gearchiveerde video’s en afbeeldingen te kunnen bekijken en kun je sites uit het verleden ook vinden door op trefwoorden te zoeken (ipv de url in te tikken en wat nu de enige manier is om oudere versies te bekijken). Het belooft dus een nog betere en nog essentiëlere tool te worden dan het nu al is.

SURF en het NAI-hbo lanceren auteursrechten.nl voor het hoger onderwijs

Ook in het (hoger) onderwijs speelt auteursrecht een grote rol. Bij onderwijs, onderzoek en Open Access heb je te maken met allerlei auteursrechtelijke aspecten en dat is de reden dat er al vele jaren aan voorlichting, scholing en ondersteuning gedaan wordt door de Auteursrechten Informatiepunten die bij instellingen in zowel het hbo als het wo te vinden zijn. Je zou verwachten dat er dan ook een handige overkoepelende website bestond waar je alle informatie terug kunt vinden maar die ontbrak nog tot nu toe.

Het Netwerk van Auteursrechten Informatiepunten van het hbo (NAI-hbo) heeft echter samen met SURF het initiatief genomen om zo’n site te ontwikkelen. Afgelopen donderdag was de eerste versie gereed en werd www.auteursrechten.nl gelanceerd tijdens een bijeenkomst van het NAI-hbo. De komende maanden en jaren zal deze site verder ontwikkeld worden met meer antwoorden, tools en tips.

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (2) Write a comment

  1. Zoals steeds heb ik je post met veel plezier en interesse gelezen. Bedankt daarvoor (sorry dat ik niet vaker reageer, maar ik lees alles wat je schrijft).
    Ik gebruik Google Photos en vind het een heel handige en gebruiksvriendelijke dienst. Ik moet er wel eerlijk bijzeggen dat ik geen immens grote fotoverzameling heb.

    Reply

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top