Tweetweekoverzicht week 10 2016: Apple (en ebooks), Barnes and Noble (en ebooks), Candelight Romans (als ebooks), verrijkte prentenboeken en uitlenen van ebooks

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht blijft Apple schuldig aan illegale prijsafspraken over ebooks, stopt Barnes & Noble ook in Engeland met de verkoop van ebooks, gaat Candlelight Romans onhandig om met de kopers van hun ebooks, pakt Telekids Boeken dat juist heel goed aan en hebben VOB, NUV, Lira en Pictoright hun standpunt op het uitlenen van ebooks bij het Europese Hof van Justitie bepleit.

Apple en de illegale ebook prijsafspraken

Jaren geleden bleek Apple – in samenwerking met vijf van de zes grote Amerikaanse uitgevers – prijsafspraken gemaakt te hebben over ebooks. De uitgevers wilden Amazon dwingen zich aan het beleid te houden om de prijzen van de uitgevers te respecteren terwijl ebooks bij Apple vrijelijk in de aanbieding konden zijn. Dat zijn echter illegale praktijken en zowel Apple als de uitgevers belandden voor de rechter. De meeste uitgevers hebben geschikt maar Apple ging door totdat ze uiteindelijk veroordeeld werden.

Afgelopen week werd bekend dat de Supreme Court weigert om een beroep van Apple in behandeling te nemen waardoor het bestaande vonnis gehandhaafd wordt. Apple is daarmee veroordeeld tot het betalen van 400 miljoen aan schadevergoedingen (en 50 miljoen dollar aan de proceskosten). Die vergoeding wordt uitbetaald aan alle klanten die tussen 1 april 2010 en 21 mei 2012 ebooks gekocht hebben via Apple van die vijf uitgevers (Hachette, HarperCollins, Simon & Schuster, Penguin of Macmillan).

Barnes & Noble stapt uit de UK ebookmarkt

Groot succes heeft Barnes and Noble – een grote boekwinkelketen – nooit gehad met hun eigen ebook en ereaderstore. The Nook Store kon simpelweg niet op tegen Amazon’s Kindle Store en B&N lanceerde daarom hun store in maar liefst 40 landen, waaronder een groot deel van Europa.

Ook daar bleek B&N in de schaduw staan van Amazon – niet geholpen door een mindere naamsbekendheid, draconische DRM en prijzen die geen aanleiding gaven om ze uit te proberen – en op 8 augustus vorig jaar verdween de Nook Store uit alle landen met uitzondering van Amerika en Engeland. Dat was geen groot gemis want de Nook Store was alleen maar beschikbaar als Windows 8 app maar het schiep weinig vertrouwen voor de toekomst van Barnes and Noble.

Vorige week kondigden ze aan dat alle ebookactiviteiten ook gestaakt ging worden in Engeland. Een deel van de verkochte ebooks blijft via een deal met een supermarktketen beschikbaar voor bestaande klanten maar er gaan ongetwijfeld duizenden klanten zijn die geen toegang meer zullen hebben tot gekochte titels. Ik snap persoonlijk niet waarom consumentenorganisaties zich daar nooit druk over maken – het is ook gebeurd toen Sony zich terugtrok uit de ebookmarkt – en ik beschouw het maar als een bevestiging van mijn eigen beleid om geen ebooks te kopen tenzij ik er een backup van kan maken.

Candlelight romans stapt opnieuw over op digitaal

Achter het nieuws van uitgevers zit bijna altijd nog veel meer interessant nieuws van (bestaande) klanten. Toen op BOEKBLAD het nieuws verscheen dat Uitgeverij De Vrijbuiter stopt met het uitgeven van gedrukte Candlelight Romans en overstapt naar alleen digitale distributie, had ik al een korte mailconversatie gehad met één van hun klanten. Die mailde me met het nieuws dat De Vrijbuiter van de één op de andere dag de oude website uit de lucht had gehaald en dat het dus niet meer mogelijk was om gekochte ebooks (opnieuw) te downloaden.

Op de Facebookpagina van Candlelight Romans staan een aantal klachten van klanten die nog niet alle ebooks gedownload hadden waarbij de verontwaardiging bijzonder groot was over de wijze hoe de uitgever dit aangepakt had. In het BOEKBLAD artikel gaat de interim-manager daar ook op in en verklaart: “helaas, dat is Murphy’s Law” omdat de site werd gerund door een externe partij. Kennelijk hechtte de uitgeverij maar weinig belang aan de verkoop van hun ebooks aan klanten? Hoe dan ook, het lijkt er op dat die klanten kunnen fluiten naar de gekochte ebooks tenzij ze die meteen gedownload (en gebackupped) hebben.

Al met al een waardevolle herinnering dat je zelf moet zorgen dat je een eigen exemplaar hebt van gekochte ebooks. De meeste uitgevers kijken uit voor hun eigen belangen, niet de jouwe.

Hoe lees je ‘We hebben er een geitje bij’?

Digitaal lezen is niet altijd makkelijker dan het lezen van het gedrukte exemplaar. Daar kwam ik de afgelopen weken achter met de ebookversie van het (prijswinnende) prenten- en voorleesboek “We hebben er een geitje bij” van Marjet Huiberts & Iris Deppe. Deze zit deze maand namelijk bij de selectie van Telekids Boeken en die liet ik natuurlijk niet aan me voorbij gaan als liefhebber van prentenboeken.

Prentenboeken zijn vaak ‘lastig’ als de linker- en rechterpagina’s samen één tekening bevatten. Op een ereader hoef je er sowieso niet aan te beginnen natuurlijk maar ook leesapps als Adobe Digital Editions op de pc, Google Play Books of iBooks kunnen er niet altijd even goed mee overweg. Dat wordt echter meteen nog een stuk extra lastiger als het ebook audio of video bevat en het een EPUB3 bestand is.

We hebben er een geitje bij is zo’n EPUB3 bestand want er zit audio in. Het verhaal wordt namelijk voorgelezen door Georgina Verbaan en die mp3’s zitten ingebakken in het ebookbestand.

Op 1 maart downloadde ik meteen het boek maar dat bleek (niet verrassend) niet te openen in Adobe Digital Editions. Het ging ook fout in de twee leesapps waarvan ik zeker wist dat ze *wel* EPUB3 ebooks ondersteunden: iBooks op de iPad en Readium, de Chrome browserextensie. Ik mailde daarom de klantenservice even terug en het moet gezegd worden, met uitstekend resultaat: ik kreeg de dag erna een eerste nieuwe versie en afgelopen week een tweede verbeterde versie via de mail. Die je nog steeds niet moet willen lezen in Adobe Digital Editions maar die perfect werkten in Readium. Met de tekeningen zoals het hoorde en de vertelstem erbij.

De verbeterde versie is nu ook voor alle leden van Telekids Boeken te downloaden. Zonder instructie erbij dat je het beste dat boek in Readium kunt lezen maar die heb je nu van mij dus gekregen.

Europese pleitzitting over uitlenen van ebooks

Bibliotheken mogen al vele tientallen jaren onder het leenrecht gedrukte boeken inkopen en uitlenen. Hiervoor wordt een vergoeding per uitlening betaald aan de rechthebbende en het stelt bibliotheken in staat om alle boeken uit te lenen aan het publiek. Dat willen de bibliotheken ook graag doen met ebooks maar ze lopen daar (in geheel Europa) tegen het gegeven aan dat het leenrecht niet van toepassing is op ebooks. Uitgevers en bibliotheken moeten hierover zelf afspraken maken waarbij de uitgevers dus zelf kunnen bepalen of hun ebooks wel of niet uitgeleend kunnen worden.

Dat vinden niet alleen bibliotheken zeer belemmerend (ze hebben een culturele en maatschappelijke doelstelling om laagdrempelige toegang te bieden tot informatie), ook auteurs en beeldmakers zijn niet erg gelukkig met het ontbreken van leenrechtvergoedingen voor ebooks. De praktijk is dat zij via hun uitgevers geen aparte vergoeding krijgen bij het huidige uitlenen van ebooks. Het was al reden dat de VOB en de Stichting Leenrecht begonnen waren met een proefprocedure en er vragen gesteld zijn aan het Europese Hof van Justitie.

Om de discussie ook verder op Europees niveau aan te zwengelen hebben VOB, Stichting Lira en Stichting Pictoright tijdens een pleitzitting op 9 maart 2016 hun standpunt verder bepleit waarbij ook de NUV een (tegengestelde) positie innam. Aangezien er zowel voor- als tegenstanders zijn onder de lidstaten, zal het oordeel vooral afhangen van de conclusie die de Advocaat-Generaal bij het Europese Hof van Justitie gaat presenteren op 2 juni 2016. Naar verwachting zal het Hof eind van dit jaar een uitspraak doen over het scharen van ebooks onder het leenrecht maar de ervaring leert dat het advies van de Advocaat-Generaal meestal overgenomen wordt.

Wordt vervolgd ….

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (5) Write a comment

  1. Nog een verlate reactie op het berichtje over gebruik van Epub3. Dit Epub-formaat wordt blijkbaar ook gebruikt door uitgever Gottmer in het begin december verschenen ebook van de nieuwe vertaling van ‘Alleen op de Wereld’ van Hector Malot. De klassieker is uitgebracht in moderne taal en stijl en met prachtige tekeningen. In boekdruk ziet het er geweldig uit, maar op de e-reader is het echt helemaal niks. Alle (tekst)pagina’s zijn als jpg-bestand in de epub-file opgenomen. Het lettertype is zo klein dat het onleesbaar is; vergroten blijkt onmogelijk, niet alleen in de Calibre reader maar ook op KoboGlo. Bij een aantal leveranciers zag ik op internet al een waarschuwing aan potentiële kopers staan. Gottmer heb ik vanochtend een mailtje gestuurd met vragen hierover. Tot nu toe is dat onbeantwoord gebleven. Van Boenda, waar ik het ebook kocht, heb ik intussen mijn geld terug gestort gekregen.

    Tav Raymond: mocht je de betreffende epub-boekfile van me willen hebben, laat t dan even in een mailtje weten. Overigens nog van harte proficiat met je dubbele lustrum. Je doet het niet voor niks: ik ben een zwijgzame gebruiker die je nieuws, tips en analyses zeer waardeert. Waarvoor bij deze ook mijn dank. En in dit geval wilde ik je mijn ervaringen toch melden. Vooral het ontbreken van een reactie van uitgever Gottmer eergert me zeer.

    Reply

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top