Van boekenkast tot ereader: over leeftijdsgebonden gluren

Op mijn werk attendeerde gisteren een collega me op het artikel ‘Het papieren boek, terug van nooit weggeweest’ dat in de Trouw stond. Gisteravond was het ook online op de website te lezen en eigenlijk symboliseerde dat meteen de inhoud van het artikel zelf.

Hierin wordt namelijk, aan de hand van de recentste cijfers van onderzoeksbureau Gfk, de conclusie getrokken dat de boekenmarkt er weer een stuk florissanter voorstaat dit jaar maar wordt terloops ook de mythe (min of meer) ontkracht dat digitaal en papier niet naast elkaar zouden kunnen bestaan. Net zoals het artikel in de papieren krant en de digitale versie op de site van Trouw elk zijn eigen publiek heeft, geldt dat ook voor het lezen van papieren boeken en ebooks. Tenminste, dat denk ik.

Maakt het uit hoe oud je bent?

Nee, ik ga niet het hele artikel bespreken maar ik vond het wel interessant dat er geconstateerd werd dat leeftijd een rol zou kunnen spelen in de voorkeur voor papier of digitaal: Hoe ouder de lezer […] hoe groter het percentage digitale lezers: bijna veertig procent onder de vijftigers ten opzichte van 14 procent in de leeftijd van 14 tot 24 jaar.

Of, om het nog wat specifieker te maken:

Voor de veertiger met volle boekenkasten is de e-reader een ontsnapping aan ruimtegebrek.[…] Het gemiddelde profiel? Een hoogopgeleide 44-jarige. Waarschijnlijk met een te krappe boekenkast.

Ik ben 43 jaar, prima opgeleid, heb 5 boekenkasten die allemaal propvol zitten (plus een grote archiefkast met duizenden comics) en tja, koop inderdaad ebooks omdat ze goedkoper zijn en geen ruimte innemen. Ik vond mezelf best bijzonder maar blijk dus bijna gemiddeld te zijn ;)

Een kijkje in de (digitale) boekenkast

Dat ik ook ‘gemiddeld’ ben (geworden) met het lezen op een ereader in het openbaar vervoer is iets dat ik al zelf geconstateerd had. Vijf jaar geleden zag ik bijna niemand lezen op een ereader maar tegenwoordig kom ik letterlijk elke dag wel mensen tegen die een Kobo of Sony ereader aandachtig bestuderen in plaats van een smartphone. Ergens wel jammer want even stiekem kijken welk (papieren) boek iemand aan het lezen is, is steeds minder vaak mogelijk.

Kennelijk is ook het stiekem gluren naar de omslagen van papieren boeken leeftijdsgebonden. In een onderzoek dat Kobo samen met Multiscope deed in april 2016 (onder 1000 respondenten) werd geconcludeerd dat hoe ouder de lezer is, hoe minder geïnteresseerd men is in de boeken en tijdschriften van andere lezers. 70% van de Nederlanders van 25-34 jaar checkt andermans cover, terwijl maar 23% van de Nederlanders van 65 jaar of ouder dit doet. (bron: Kobo persbericht 23-6-2016)

Als je bij iemand thuis komt kun je in de boekenkast(en) kijken maar hoe gluur je nou bij iemand op zijn of haar ereader om de digitale boekenkasten te bekijken? Hoeveel ebooks staan er op die ereaders? En welke?

Dus daarom vraag ik het maar gewoon rechtstreeks: Hoeveel ebooks heb jij op jouw ereader staan? Dus niet hoeveel je er gekocht of gedownload hebt maar hoeveel staan er op je ereader? En welke genres lees je het liefst? Natuurlijk ben ik ook best nieuwsgierig naar je fysieke boekenkasten dus als je daar aantallen voor wilt doorgeven (of een leuke foto), dan zijn die ook van harte welkom!

Oh ja. Voldoe jij ook aan dat gemiddelde profiel? Ben je (relatief) jong en lees je liever papieren boeken of ben je veertig(pluss)er met een voorkeur voor ebooks? Of is het nou net andersom bij jou? Ik wil nu alles weten!

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (29) Write a comment

    • Je wilt alles weten? Hier komt een beetje.
      Ik ben een 65+’r, heb op dit moment 13 thrillers (nl) en 2 studieboeken (en) in ibooks op mijn ipad. Verder 20 studie- en hobbyboeken (en) in de kindle cloud die ik via de ipad lees. Het aantal papieren boeken beslaat ca. 44 meter, hieronder ook flink wat studie- en hobbyboeken, het meest nederlandstalig en een aantal engels- en duitstalig. Nieuwe studieboeken koop ik alleen nog maar engelstalig, voornamelijk bij Amazon en O’Reilly en leen af en toe wat bij de KB. Nieuwe literatuur wordt zowel in papieren vorm als digitaal gekocht, waarbij het aandeel digitaal elk jaar meer wordt. Ik ben geabonneerd op Elly’s Choice, koop daarnaast onregelmatig bij diverse leveranciers. De digitale boeken worden in twee Calibre bibliotheken (literatuur en studie) beheerd. Verder leen ik af en toe e-boeken bij bibliotheek.nl en maak ik gebruik van vakantiebieb wanneer deze in de lucht is.
      Daarnaast produceer ik ook Excel en Access studieboeken (nl + en) voor het onderwijs (voornamelijk hbo)) in pdf en epub formaat. De pdf wordt vaak afgedrukt en de epub gaat meestal op een tablet of laptop. Cijfers over het gebruik van de twee formaten heb ik niet, maar ik hoor wel dat er steeds minder afgedrukt wordt en de inhoud op een laptop/tablet digitaal geconsumeerd wordt.
      Is het zo voldoende of wil je nog meer weten?

      Reply

        • Klopt. De laatste versie van het (gratis) Zotero boek dateert van aug. 2013. Volgens mij wordt Zotero in Nederland weinig gebruikt door onderzoekers en het hoger onderwijs. Ik zie meer gebruik van EndNote.

          Reply

  1. En natuurlijk beantwoord ik mijn eigen vragen: ik heb zo’n 125 ebooks op mijn Kobo ereader staan en ca. 60 op mijn Kindle Voyage. Dat is een selectie van wat ik de afgelopen jaren gekocht heb want ik zet alleen maar die titels op mijn ereaders die ik nog niet gelezen heb en die ik “binnenkort” hoop te gaan lezen.

    Hoewel er af en toe een verdwaalde thriller en een (Nederlandstalig) kinderboek tussenzit, lees ik bijna alleen maar Engelstalige science fiction en fantasy.

    Reply

  2. Jeetje, ben je ineens gemiddeld! Had ik ook niet zien aankomen. De percentages in leeftijd ook niet. Mijn verwachting was dat jongeren vooral digitaal zouden lezen.

    Nou, het antwoord qua genre heb je denk ik al. Ik ben er inmiddels achter dat ik jeugdboeken ook erg leuk vind!
    En hoe veel boeken ik heb: god mag het weten. Ik heb twee kleine boekenkasten in huis maar op de zolder staan dozen vol. Daar is het huis nu te klein voor. Ik lees eigenlijk uitsluitend papieren boeken. Maar ik ben dan ook 26 en niet opgeleid ;)

    Reply

  3. Ik heb er meestal een stuk of vijftig of zestig opstaan, zodat ik genoeg keuze heb onderweg of op vakantie. Ik zet er alleen boeken op die ik nog wil lezen; de boeken die ik gelezen heb verwijder ik meteen. Meestal is dit een mix van spannende boeken en van nederlandse of engelse literatuur met een enkel non-fictie boek.

    Reply

  4. Ik heb meestal een stuk of 50-70 boeken op mijn ereader staan, een mix van spannende boeken en nederlandse en vertaalde literatuur met een enkel non-fictie boek. Net genoeg om voldoende keuze te hebben voor de komende tijd. De boeken die ik gelezen heb verwijder ik meteen weer. En mijn leeftijd, tja die is boven de 60

    Reply

  5. Ik ben een 62-jarige veellezer. Ik heb mijn Kobo Glo weggegeven en ik heb nu alleen nog een Kindle. Ik heb daar ongeveer 10 boeken op staan (van de ongeveer 400 Ebooks die ik heb) – alleen mijn “To Read” lijst staat op de Kindle, de rest in Calibre. Ik lees ongeveer even veel papieren boeken (bibliotheek en tweedehands) als ebooks. Vrijwel alleen Engelstalige literatuur (Man Booker Prize shortlist en zo).

    Hoeveel boeken ik heb ? Snel geteld 76 planken a 30 boeken per plank zou ruim 2000 zijn. Schrik ik zelf een beetje van.

    Ik herken mij wel aardig in het profiel dat Trouw schetste. Maar “Ontlezing”, “E vs. Papier”, “Online” en “Lenen vs Kopen” zijn zaken die m.i. redelijk onafhankelijk van elkaar staan. De meeste artikels over papieren boeken gooien het allemaal op een hoop, dat doet Trouw in zekere zin ook.

    Grappig: Kees van Kooten schreef ooit in het boekenweekgeschenk (De Verrekijker) ook dat het jammer is dat ereaders geen “cover” screen op de rug hebben.

    Reply

    • Helemaal mee eens dat Trouw het allemaal op 1 hoop gooit. Sowieso doen media dat als het om boeken (en ebooks) gaat terwijl bijna alle ontwikkelingen (ontlezing, lenen vs kopen enz) aanzienlijk complexer zijn dan wat de korte samenvatting doet vermoeden. Wat dat betreft mis ik ook echt het grondige (wetenschappelijke) onderzoek naar al deze onderwerpen.

      Reply

  6. Op mijn ereader of in de cloud van mijn ereader? In mijn kindle cloud staan er ruim 2000, dat zijn dus eigenlijk de boeken die ik via amazon heb gekocht. Ik heb er meer, ook van vroeger en via andere uitgevers gekocht. Maar die heb ik in calibre staan, dat past allemaal misschien officieel op mijn kindle maar dan wordt hij wel heel traag en vind ik boeken niet makkelijk meer. Op mijn Kindle heb ik ook alleen de boeken die ik nog moet/wil lezen, dat zijn er een stuk of 60 geloof ik. Mijn papieren boeken (dat waren er ruim 7000 laatste keer dat ik telde) heb ik weggegeven want ik lees nauwelijks meer op papier. Alleen comics en een aantal naslagwerken (ongeveer 2 Billies vol). Ik ben nu 54 en lees vooral fantasy, SF en thrillers en vooral in het Engels. Leve de e-reader, vroeger sjouwde ik me altijd kapot om genoeg leesvoer bij me te hebben :)

    Reply

    • Allereerst: jemig met die 2000 titels in je Kindle account! Indrukwekkend :)

      En voor de rest helemaal mee eens hoewel ik zelf de stap (nog?) niet heb durven maken om afscheid te nemen van mijn papieren boeken. Ik ga het wellicht nog wel eens doen want ik moet toegeven dat ik me iedere keer afvraag wat het nut van bewaren nog is. Er is best een kans dat ik de mooiere edities (het oog wil ook wat in een boekenkast) bewaar maar al die duizenden pockets de deur uit ga doen. Als je me dat 10 jaar geleden had verteld …

      Reply

      • Maar ik heb mijn kindle ook al heel lang en koop geen papieren boeken meer :). Ik kocht hem ooit om mijn goedkope pocketjes te vervangen, daar had ik geen plek meer voor en ik lees toch wel minstens 10 boeken per maand. Als ‘echte lezer’ dacht ik dat ik toch voor ‘echte boeken’ liever papier zou hebben. Maar uiteindelijk moest ik concluderen dat juist als veellezer het zoveel makkelijker is om alles digitaal beschikbaar te hebben. En inderdaad, een paar boekenkasten houden voor de mooie, speciale edities en de boeken die weer iets makkelijker te gebruiken zijn op papier (voor mij comics en sommige naslagwerken).

        Reply

  7. Ik heb 41 boeken op m’n e-reader staan, waarvan 2 verlopen bibliotheekboeken. Bijna alle boeken uit mijn boekenkast heb ik recentelijk weggedaan in het kader van ‘ontspullen’. Mijn bibliotheek is nu mijn boekenkast! Maar hoeveel boeken zij hebben staan zou ik niet weten… ;o)

    Reply

  8. Wat lijken we toch allemaal op elkaar. We zijn helemaal niet speciaal.
    Gelukkig heb ik maar zo’n vijftien boeken op mijn e-reader staan. Dat is minder dan de meesten van ons, geloof ik. Misschien ben ik dan nog een béétje speciaal. e-Readers hebben nog geen handige catalogiseer-mogelijkheden, dus met 400 boeken raak ik snel het overzicht kwijt. Dat kan natuurlijk met leeftijd te maken hebben. Heb er nu 59 jaar opzitten, en dan zullen mijn neuroontjes geen top-prestatie meer leveren.
    Een tijd geleden heb ik twee dozen met boeken op mijn werk neergezet. Er waren collega’s dankbaar voor die gratis boeken. Op de een of andere manier zijn ze allemaal verdwenen. Misschien een ideetje voor anderen?
    Nu nog heb ik boeken in stapels op de vloer staan, maar de aanwas is flink getemperd, sinds ik een e-reader heb. En sinds ik een e-reader heb, ben ik wel meer gaan lezen. Ik heb trouwens niet zo veel plaats. In de woonkamer staan geen boeken, alleen op zolder. Ik denk dat dat er nog net geen duizend zijn. En een aantal kunnen ook weer in een doos naar het werk.
    Ik heb geleerd dat ‘loslaten’ wel gezond kan zijn. Misschien koop ik dat opruimboekje nog eens van die Japanse schrijfster. Misschien zegt ze zelf wel dat je het boekje moet weggooien als je het uitgelezen hebt.
    Ik lees literatuur, science fiction, fantasy, en boeken voor mijn werk. Gisteren voor mijn werk bij Amazon van de serie “You don’t know JS” “Up and going” gekocht voor 0 euro. Raar hoor. Bij Kobo kost die ongeveer zes euro. En voor de rest van die serie is Kobo ook heel erg duur. Maar het wordt nog gekker: op Github staan ze gewoon netjes op een rijtje, misschien wel voor de échte developers die github gebruiken, klaar om te lezen. Ik weet het niet. Goed dat een collega mij daarop wees. Scheelt een hoop centen.
    https://github.com/getify/You-Dont-Know-JS
    Wat is boekenland toch nog een raar land.

    Reply

  9. Ik heb nu zo’n 125 boeken op mijn e-reader staan. Ben 52. Heb zo’n 1000 papieren boeken in diverse boekenkasten staan. Ik koop digitaal en op papier. En ik heb net een nieuwe e-reader waar ik nog een beetje mee aan het knokken ben, maar daar kom ik wel uit.

    Reply

    • Zijn die 125 boeken op je ereader alles wat je hebt of zijn het vooral degene die je nog wilt lezen? Bewaar je ook de gelezen titels op je ereader of gaan ze er vanaf zodra je er klaar mee bent?

      Reply

  10. Dag Raymond,

    Ik ben sinds een paar jaar geabonneerd op Elly’s Coice.
    Omdat er een ‘aabod’ was nu voor een half jaar op alle ‘categorieën’, m.a.w. ik ontvang een half jaar 20 boeken.
    Tot mijn verbazing zitten er meer dan tien boeken dubbel in het aanbod van Elly’s …. ze waren al eens eerder in een maandeditie beschikbaar. Tja … als dat de policy wordt heeft nog langer abonneren natuurlijk geen zin.
    Ik heb Elly’s hierover een mail gestuurd en kreeg als reactie het verzoek een aantal titels op te geven waarbij er sprake was van ‘herhaling’. Want, zo wordt uitdrukkelijk in de mail aangegeven: “Bij Elly’s Choice komen eBooks namelijk nooit dubbel in het aanbod voor.”
    Ik heb drie van de titels doorgegeven die in de loop van 2016 en 2016 al eerder in het pakket zaten ….. even afwachten hoe er gereageerd word

    Reply

    • Erratum …..
      Begin deze maand stonden alle previeuws voor februari 2017 op de site.
      Zojuist zag ik dat deze verwijderd zijn.
      Alleen de vijf boeken uit de basis worden weergegeven …. en die zijn allemaal aangepast, dus niet hetzelfde als begin van de maand …. !!!!
      Waarschijnlijk is er al meer commentaar op geweest.

      Reply

      • @Teun Goed gesignaleerd! En ook interessant want het is een boeiende vraag hoe lang Elly’s Choice het kan volhouden om niet in ‘herhaling te vallen’ met het maandelijkse aanbod, zeker als dat ook nog opgesplitst wordt in meerdere categorieën. Niet oneindig in elk geval….

        Reply

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top