Retro review: Rocket eBook

Eind 1998 kwam het Amerikaanse bedrijf NuvoMedia met één van de allereerste ereaders op de markt. De Rocket eBook is een groot uitgevallen PDA, compleet met een monochroom LCD-scherm, oplaadstandaard en een stylus waar maar liefst 10 boeken in het eigen .rb formaat op geplaatst kunnen worden. Het apparaat weegt meer dan 600 gram en ging voor 500 dollar over de toonbank in de jaren 90. In Nederland was de ereader niet te koop maar 18 jaar later heb ik er toch mijn handen op weten te leggen en volgt er alsnog een hele late retro review.

Een stukje geschiedenis

Wat als je een apparaat, zo groot als een boek, zou maken waar je meerdere boeken op zou kunnen bewaren? Dat was het idee dat het bedrijf NuvoMedia uit Silicon Valley in 1997 had. Ze verzamelden geld van investeerders Barnes & Noble en Bertelsmann en gingen aan de slag om hun droom te realiseren: een “electronic book distribution solution, by providing a networking infrastructure for publishers, retailers and end users to publish, distribute, purchase and read electronic content securely and efficiently on the internet”.

Eind 1998 kwam de Rocket eBook op de markt, op de voet gevolgd door de SoftBook Reader van concurrent SoftBook die door twee grote Amerikaanse uitgevers gesteund werd. Daarmee is de Rocket eBook, voor zover ik het weet, de allereerste ereader die voor het publiek beschikbaar kwam.

Om de boeken op de Rocket eBook te krijgen kon de ereader verbonden worden met een computer of laptop met behulp van de Rocket eBook Cradle, een los apparaat waarmee je zowel de ereader kan opladen als met behulp van een seriële kabel koppelen aan een computer. Inderdaad, geen USB.

Een heel lang leven was de Rocket eBook niet beschoren. Zowel NuvoMedia als SoftBook werden in januari 2000 overgenomen door een ander bedrijf, Gemstar, die eind van dat jaar met de opvolgers van de Rocket eBook en de SoftBook Reader kwam onder de nieuwe naam RCA eBook Reader. Exemplaren werden ook verkocht in Duitsland maar na tegenvallende verkopen op de Amerikaanse markt stopte Gemstar in 2003 met de verkoop van zowel de ereaders als ebooks.

De Rocket eBook samengevat

rocket ebook

Specificaties (bron):

  • Een monochroom LCD 4,5″ aanraakscherm met een resolutie van 106dpi. Inclusief stylus en ingebouwde schermverlichting;
  • Afmetingen: 127mm x 190mm x 38mm
  • Gewicht: 623 gram (dankzij de grote oplaadbare batterij die oorspronkelijk tussen de 17 en 33 uur meeging maar het nu nog geen 5 minuten meer volhoudt)
  • 2 MB opslaggeheugen met ruimte voor maximaal 10 ebooks in het .rb formaat;
  • Seriële connector voor aansluiting op de Rocket eBook Cradle en een infrarood poort voor communicatie met een laptop of computer;
  • Ondersteuning voor audio bestanden;
  • Oorspronkelijke prijs: $500

In de doos

rocket ebook in de doos

Hoewel de Rocket eBook niet in Nederland verkrijgbaar was, besloot de toenmalige Stadsbibliotheek Haarlem (tegenwoordig Bibliotheek Zuid-Kennemerland) destijds om een aantal exemplaren aan te schaffen in Duitsland. Die zijn enkele jaren lang uitgeleend aan bibliotheekleden waarbij er een aantal gratis ebooks op de ereader zijn gezet en de Rocket eBook Cradle niet meegeleverd werd. Op die manier werd voorkomen dat leden zelf boeken op het apparaat gingen zetten.

In mijn doos zit dezelfde inhoud. Helaas dus zonder Cradle en seriële kabel – hoewel dat geen sinecure was geweest om dit op een moderne computer aan te sluiten – maar wel met adapter (die rechtstreeks in de Rocket eBook past), handleiding, cd met de vereiste “The Rocket Librarian” software en natuurlijk de Rocket eBook die met een draagtas geleverd werd.

rocket ebook

Het uiterlijk en de hardware van de Rocket eBook

rocket ebook zijkant

Het eerste wat opvalt is dat de vormgeving zodanig is dat je het apparaat zowel over dwars kunt gebruiken – om de tekst op de randen te lezen dien je het apparaat in “landscape positie” te gebruiken – als over de lengte. Dat laatste is vernuftig gedaan want aan één kant (de onderkant op bovenstaande foto) zit een verdikking met batterij waar je de ereader gemakkelijk mee kunt vastpakken. De bladerknoppen zitten ook op deze rand en aangezien de tekst mee kan kantelen kun je het apparaat dus in elke gewenste positie gebruiken.

rocket ebook lezenHet scherm is, net zoals dat vroeger bij PDA’s was, voorzien van een buitenste rand waar in dit geval vier icoontjes op weergegeven zijn. Deze zijn drukgevoelig en met behulp van de stylus die in het apparaat geschoven is kun je hier de verschillende menu-opties mee instellen.

Het raket-icoontje opent het hoofdmenu, het icoontje ernaast kun je gebruiken om te bepalen hoe de tekstoriëntatie moet zijn (afhankelijk van hoe je de Rocket eBook wilt vasthouden), het boek-icoontje bepaalt enkele tekstinstellingen voor tijdens het lezen en het boekenplank-icoontje brengt je naar de boekenplank met “alle” boeken.

Binnen die rand zit het 4,5″ grote scherm waar in glorieus zwart-wit-met-groene-tinten de tekst op getoond wordt. Dankzij de achtergrondverlichting is het eigenlijk best goed leesbaar allemaal.

De software

Als je de eerste ereader maakt dan moet je alles zelf bedenken en dat is precies wat NuvoMedia deed. Ze ontwikkelden een eigen besturingssysteem, RocketEngine (hoe cool is die naam?!), en een eigen ebookformaat dat goed gelezen kon worden op het apparaat. Boeken in het .rb formaat werden destijds in de webshops van o.a. Barnes & Noble verkocht en hoewel de mogelijkheden om de tekst in een boek aan te passen beperkt zijn, valt het me helemaal niet tegen.

Wat kun je er anno 2016 nog mee?

Het staat niet ter discussie dat de Rocket eBook verouderd is. Zelfs de goedkoopste Android tablet heeft een beter scherm, de batterij loopt binnen enkele minuten leeg en als je een moderne ereader gewend bent dan is deze Rocket eBook wel heel erg zwaar om met één hand vast te houden. En dan kijk je nog niet eens naar de praktische problemen zoals de vraag hoe je uberhaupt nieuwe ebooks op het apparaat krijgt bij gebrek aan USB-aansluiting (en de Cradle). Ebooks die in het .rb formaat moeten zijn en die je alleen nog maar met grote moeite kunt vinden (Baen biedt tot de dag van vandaag de mogelijkheid om je gekochte ebooks in dat formaat te downloaden en je kunt sowieso ebooks converteren naar .rb met behulp van Calibre).

Desondanks word ik door de Rocket eBook herinnerd aan waarom ik ereaders zo geweldig vind. Het idee waar NuvoMedia ooit mee begon – om een digitaal boek te maken waar je vele titels op kunt laden – spreekt me nog steeds aan en als ik in 1998 dit apparaat in handen had gekregen, dan was mijn enthousiasme voor ereaders en digitaal lezen vast en zeker 9 jaar eerder begonnen met de Rocket eBook in plaats van met de iLiad.

Prachtig om na al die jaren alsnog te zien hoe het allemaal begonnen is.

Met grote dank aan Henriette Adema van de Bibliotheek Zuid-Kennemerland die aan me dacht toen de Rocket eBooks gesaneerd werden! En Esther Valent die dit exemplaar voor me meenam naar de KNVI dag.

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (4) Write a comment

  1. Ik heb er ook een gehad en kan je mening van harte onderschrijven. Besteld via Barnes & Noble in de VS… Op een gegeven moment deed de batterij het niet meer, helaas.

    Reply

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top