Boekenplog: Bibliotheek Zutphen in de Broederenkerk (2017)

In februari 2015 bracht ik een bezoek aan de bibliotheek Zutphen die, als enige bibliotheek in Nederland, in een kerk is gevestigd. Een prachtige bibliotheek in de prachtige 14e-eeuwse Broederenkerk (zo rond 1300 zelfs) die sinds 1983 voor dit doel gebruikt wordt.

Maar zoals dat gaat met historische panden kreeg ook de Broederenkerk een forse opknapbeurt en werd deze gedurende het eerste half jaar van 2017 gerestaureerd en verbouwd terwijl de bibliotheek tijdelijk elders onderdak vond. Zaterdag 1 juli was de officiële heropening van de vernieuwde en verbouwde bibliotheek Zutphen in de Broederenkerk. En besloot ik vorige week te gaan kijken hoe de bibliotheek er nu uitziet.

Bibliotheek Zutphen 2017

Aan de buitenkant lijkt er niets verbouwd te zijn. Maar goed ook want dat was al mooi :)

Bibliotheek Zutphen 2017

Ook voor de ingang oogt het vertrouwd vol met fietsen. Er zijn nu wel paaltjes geplaatst om je fiets tegen aan te zetten danwel vast te maken zo te zien.

Bibliotheek Zutphen 2017

Ook bij de ingang is er weinig veranderd. De stenen brievenbus is nog steeds alleen maar bedoeld voor de post en niet voor in te leveren boeken. Er hangt nog steeds (niet te zien hierboven) een poster met de openingstijden op de prachtige deuren en het bruine plakkaat rechts van de deur vertelt de historie van de Broederenkerk.

Bibliotheek Zutphen 2017

Maar als je naar binnen loopt ziet het er Heel Anders Uit.

Voorheen was er een complete eerste verdieping gecreëerd waardoor je in soort brede gang terecht kwam als je de bibliotheek binnenliep. Met een plafond van ca. 2,5 meter hoog en voorzien van TL-lichten. Knus maar het ontnam wel het idee dat je in een kerk stond.

Die eerste verdieping is nu helemaal verdwenen en je kijkt nu meteen de volle ruimte van de bibliotheek in. De informatiebalie staat nu recht tegenover de ingang en achter die balie staat een smallere (studie)ruimte.

Bibliotheek Zutphen 2017

Je kunt nu ook eindelijk vanaf de ingang naar boven kijken en meteen zien waar alles te vinden is in de bibliotheek.

Bibliotheek Zutphen 2017

Deze foto had ik twee jaar geleden dus niet kunnen maken. Overigens valt de decoratie van de ankerkruisen ook heel erg op en is dat doorgevoerd op een groot aantal plekken in de bibliotheek. Een medewerker legt me uit dat dit een verwijzing is naar zowel (het ankerkruis op) het wapen van Zutphen als het wapen van de Dominicanen orde.

Bibliotheek Zutphen 2017

De ‘zwevende’ vloer van de eerste verdieping is weliswaar verdwenen maar er is nog steeds wel een eerste verdieping die als een gang (ring) langs de muren loopt. Boven de ingang tref je daar dus nu de computerwerkplekken aan die onder het meest indrukwekkende raam staan die je waarschijnlijk in een bibliotheek zult aantreffen.

Bibliotheek Zutphen 2017

Maar goed, terug naar beneden. Links vanaf de ingang vind je de jeugdafdeling die helemaal doorloopt tot achterin de kerk. Mijn collegabibliotheekbezoeker begint daar rond te snuffelen terwijl ik die studieruimte eens goed ga bekijken.

Bibliotheek Zutphen 2017
Bibliotheek Zutphen 2017

De ruimte is zowel als open studieruimte te gebruiken door bezoekers maar kan ook afgesloten worden zodat het als overlegruimte of cursuslokaal gebruikt kan worden. Of beide tegelijk want er is een schuifwand aanwezig om er twee ruimtes van te maken.

Bibliotheek Zutphen 2017

Met een mooi uitzicht op de ingang dankzij al het glas in de ruimte. Al zou ik het als medewerker geloof ik niet zo fijn vinden dat mensen zo met je mee kunnen kijken.

Bibliotheek Zutphen 2017

De ruimte is groter dan je in eerste instantie zou denken en loopt ook helemaal door naar achteren. Wat een heel bijzonder effect geeft in combinatie met de (druk ogende) decoratie van ankerkruisen.

Bibliotheek Zutphen 2017

Loop je vervolgens naar achteren dan lijkt er op het eerste oog niet veel veranderd te zijn. Deze ruimte was altijd de jeugdafdeling maar is nu de lees- en studiezaal geworden die voorheen op de eerste verdieping zat. Dit is een veel mooiere plek daarvoor natuurlijk, al was het maar dat de lichtinval hier nog veel mooier en beter is.

Bibliotheek Zutphen 2017

Kijk je naar boven echter, dan is er wel het één en ander veranderd. De twee lange balken met TL-lampen zijn verdwenen en vervangen door een rijtje met spotjes die aanzienlijk mooier ogen. De twee ringen zijn ook nieuw maar verder valt me op dat er twee dingen volledig verdwenen zijn. Er hing namelijk een pop (van takken) met een aantal kraaien erboven en op de muur links stond een tekst Hebban olla uogala nestas hagunnan hinase hic enda thu u at unbidan uue nu. Een zin die aangemerkt wordt als de oudst bekende zin in het Oudnederlands en dateert uit de derde kwart van de 11e eeuw.

Zowel de tekst als de vogels hebben geen plekje gekregen in de vernieuwde bibliotheek. En eerlijk gezegd vind ik dat wel prima want vooral die vogels waren wat luguber. Maar ik ben dan ook geen fan van kraaien.

Bibliotheek Zutphen 2017

Nee, doe mij dan maar die grote planten want dat oogt een stuk mooier.

Bibliotheek Zutphen 2017

Draai je je vervolgens om, dan zie je de reden waarom de studieruimte helemaal naar achteren loopt. Het is namelijk ook het fundament voor de nieuwe – en prachtige – brede trap die je nu naar naar de eerste verdieping brengt. Een trap die ook prima als podium en tribune te gebruiken is vermoed ik.

Bibliotheek Zutphen 2017

Zoals gezegd bestaat de eerste verdieping uit een gang die als een ring langs de muren loopt. Behalve dat er bovenop de studieruimte ook nog een kleine ruimte is gecreëerd. Daar vind je een paar werkplekken waar je video’s kunt kijken.

Bibliotheek Zutphen 2017

In de gangen staan de kasten nu los van de muren waardoor je dus de muren eindelijk te zien krijgt. Je bent niet voor niets in een kerk, toch?

Bibliotheek Zutphen 2017

Daarmee zijn ook de werkplekken verplaatst en vind je die nu bij de ramen in plaats van bij de reling aan de andere kant. Een hele verbetering als je het mij vraagt.

Bibliotheek Zutphen 2017

Net zoals je nu van beneden naar boven kunt kijken, kun je dus ook prachtig de hele benedenverdieping zien als je op de eerste verdieping staat.

Bibliotheek Zutphen 2017

Uiteindelijk komt het kerkgebouw zelf nu veel beter naar voren en voelt de bibliotheek meer … geïntegreerd … in het geheel. Wat een pracht!

Bibliotheek Zutphen 2017
Bibliotheek Zutphen 2017

Aan de andere kant van de ring zijn er geen ramen maar zijn er wel prachtige nissen te vinden. Die nu ook niet meer geblokkeerd worden door de boekenkasten die vroeger tegen de muren stonden.

Bibliotheek Zutphen 2017

En dan heb je ook de hele bibliotheek Zutphen gezien. In de vernieuwde bibliotheek is men nog slimmer omgegaan met de beperkte ruimte die in de Broederenkerk beschikbaar is en heeft de architect het voor elkaar gekregen om alle functies en functionaliteiten van een bibliotheek een plek te geven. En dat terwijl de Broederenkerk nu meer dan voorheen tot zijn recht komt.

Zonder enige reserve(ringen) kan ik dan ook tevreden de bibliotheek verlaten.

Bibliotheek Zutphen 2017

Waar ik nog wel even de tijd neem om ook de buitenkant van de Broederenkerk te bewonderen. Aan de zijkant loopt het straatje verder de binnenstad in en zijn inmiddels vele honderden toeristen de winkeltjes en horeca van Zutphen aan het bewonderen. Zonder dat ze weten dat ze zojuist langs één van de meest bijzondere bibliotheken in Nederland zijn gelopen.

En dat is toch wel heel erg jammer want de bibliotheek Zutphen verdient het om veel aandacht te krijgen. Misschien kan de gemeente samen met de Graafschapbibliotheken en de VVV nog eens kijken hoe de bibliotheek in de Broederenkerk beter in the picture kan komen.

De bovenstaande foto’s heb ik gemaakt op 16 augustus 2017. De volledige set is te bekijken op Flickr
#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (16) Write a comment

  1. Bedankt voor deze prachtige foto’s van ‘onze’ bibliotheek. Tot mijn grote schande moet ik bekennen dat ik er nog steeds niet ben geweest, maar dat gaat na het zien van deze beelden echt veranderen. Er is een hoop gedoe geweest rondom de bieb en de verbouwing. Wat ben ik blij dat het doorgegaan is en zo geworden.

    Reply

  2. En ik maar blijven steken op die eerste zin want in Zwolle en Maastricht hebben ze toch ook…. en toen viel bij mij pas het kwartje. Dat zijn boekhandels en dit is een bibliotheek. Dan is het nog meer bijzonder dan ik al dacht.
    Je zin over mensen die meekijken met je werk, riep even allerlei wilde fantasieën bij me op wat je dan werkelijk op je werk aan het doen bent wat het daglicht eh de ogen van anderen niet verdragen zouden kunnen.
    Schitterende foto’s weer en een fijn verhaal.

    Reply

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top