feedback ebooks

Feedback: Doe niet zo moeilijk over ebooks

Arnaud Nourry is CEO en topman van Hachette (Livre Group), één van de ‘Big Five’ uitgevers op de Engelstalige markt. In een interview met een Indiase website over de ebookmarkt doet hij enkele opmerkelijke uitspraken over het verschijnsel ebooks en dat triggerde mij weer om feedback te geven in de eerste editie van een nieuwe rubriek op Vakblog. 

Nourry beantwoordt eerst enkele inleidende vragen maar gaat al snel in op een stukje geschiedenis als hij de vraag krijgt over de strijd die Hachette tegen Amazon gevoerd heeft over de prijsstelling van ebooks. Zijn uitgangspunt is dat ze grip op de prijzen van ebooks moeten hebben en per se wilden voorkomen dat ze te goedkoop zouden worden. Zestig procent van de prijs van het papieren boek is wat het moet zijn volgens hem.

It’s not that we’re against ebooks. People have to pay a price that is about 40% lower than the print price. And it works.

Heel veel visie en vertrouwen heeft hij echter niet als het om de mogelijkheden van ebooks gaat:

It’s the limit of the ebook format. The ebook is a stupid product. It is exactly the same as print, except it’s electronic. There is no creativity, no enhancement, no real digital experience. We, as publishers, have not done a great job going digital. We’ve tried. We’ve tried enhanced or enriched ebooks – didn’t work. We’ve tried apps, websites with our content – we have one or two successes among a hundred failures. I’m talking about the entire industry. We’ve not done very well.

OK. Ebooks zijn een stom product, het is net als een papieren boek maar dan digitaal en het is niet echt een ‘digitale ervaring’. Ondanks de vele experimenten die Hachette met ebooks gedaan heeft vindt hij kennelijk dat alle uitgevers het niet goed gedaan hebben met ebooks.

Moeilijk doen als het juist makkelijk moet

Met die laatste opmerking ben ik het helemaal eens. Uitgevers hebben het inderdaad niet goed gedaan de afgelopen tien jaar met ebooks. Maar dat is niet omdat ze geen ‘exclusieve digitale ervaring’ hebben weten te maken van ebooks waar mensen (goed) voor willen betalen. Nee, uitgevers hebben gefaald om in te zien dat ebooks juist niet papieren boeken zijn die je op een schermpje kunt lezen.

Bij boeken op papier bepaalt de uitgever precies wat en hoe je dat boek gaat lezen. Over de opmaak van de bladzijdes wordt nagedacht en het lettertype, de grootte van de letters, marges, regelafstand liggen allemaal vast. De typografie, de vorm van het boek, het gebruik van kleur en afbeeldingen … alles wordt vooraf gedefinieerd en dat levert het vaste eindresultaat op dat je in de hand kunt houden.

Bij dat stomme product dat ebook heet bepaalt de ereader of leesapp zelf voor het grootste gedeelte hoe de inhoud van het boek gelezen wordt. Ben je dyslectisch? Dan pas je het lettertype aan naar iets dat je gemakkelijker kunt lezen. Zijn je ogen niet meer zoals ze vroeger waren (of wil je juist graag zoveel mogelijk tekst op 1 pagina/scherm proppen)? Dan kun je de lettergrootte aanpassen naar eigen smaak. Aan het einde van een lange dag pas ik vaak ook de regelafstand aan op mijn ereader omdat het lezen dan iets minder inspannend is.

Wat een ebook dus moet doen, wat een ebook dus moet zijn, is zo eenvoudig mogelijk. Of beter gezegd, ze moeten er simpelweg op gericht zijn dat je als lezer ervan zelf alle flexibiliteit hebt om de leeservaring aan te passen. Ongeacht op welk apparaat je aan het lezen bent, ongeacht welke ‘digitale ervaring’ een uitgever mee wil geven.

Oftewel, hoe meer een uitgever zit te rommelen en te experimenteren met een ebook, hoe vervelender het wordt voor een koper van dat ebook. Ik heb een mailbox vol met vragen van teleurgestelde lezers die ebooks kochten die ze niet of niet goed konden lezen op hun ereaders. Ingesloten lettertypes, ebooks met multimedia die niet afspelen op de meeste apparaten en ebooks waar de uitgever te weinig inspanning voor gedaan heeft zodat ze vol zitten met technische of tekstfouten. Maar waar wel 50% tot 60% van de prijs van het papieren boek voor gevraagd wordt.

Geef de digitale lezer wat die wil

Net zoals er voor papieren boeken een markt is voor goedkopere paperback en duurdere hardcover-edities, is er heus wel plaats voor ‘verrijkte’ ebooks die volop gebruik maken van de multimediale mogelijkheden van digitale boeken. Het door Hachette geminachte Amazon snapt dat. De Kindle in Motion boeken voegen animaties, geluid en nieuwe illustraties toe aan bestaande boeken. Lees je ze in de Kindle app dan krijg je die ook te zien en te horen. Lees je hetzelfde boek op een ereader echter, dan krijg je de oorspronkelijke versie zonder al die extra’s.

En wat Amazon beter snapt dan welke uitgever dan ook is dat lezers ebooks helemaal niet zien als een alternatief voor papieren boeken. Een gemiddelde lezer van papieren boeken koopt elke maand misschien 2 of 3 boeken als je geluk hebt. Zorgvuldig uitgekozen omdat de prijs hoog is en een boek ook weer ruimte inneemt in je huis.

Ebooks zijn daarentegen veel laagdrempeliger mits de prijs dat ook aanmoedigt. Niemand heeft 300 ongelezen boeken in huis vermoed ik terwijl ik veel meer ongelezen ebooks heb. Ik loop niet de boekwinkel in om 30 oudere titels van Dean Koontz als paperback in te slaan maar ik heb diezelfde titels wel bij Amazon in de aanbieding gekocht voor ca. 2 euro per stuk. Je raadt het vast al, de boeken van Dean Koontz worden niet door Hachette uitgegeven.

En die ebooks lees ik dus anders. Elke leesapp en elke ereader geeft de mogelijkheid om het lettertype aan te passen naar Bitter of Bookerly. Ik verklein de marges bijna altijd en pas de regelafstand aan. Maar ik lees soms ook een stukje terug als ik verderop in een boek doorkrijg dat een eerder geïntroduceerd personage belangrijk wordt. Met twee tikjes kan ik terug via de inhoudsopgave of de zoekfunctie. Het incidentele onbekende woord is met een longpress ook meteen opgezocht en bij een non-fictie boek klik ik soms door op een link naar een website.

Dat kan allemaal zonder dat de uitgever moeilijk hoeft te doen. Sterker nog, het werkt alleen maar als de uitgever niet te moeilijk doet en ebooks vol propt met dingen waar lezers alleen maar last van hebben. Wie zit er te wachten op ebooks die alleen maar gelezen – beleefd? – kunnen worden zoals een uitgever dat wil? Op die paar apparaten waar dat uberhaupt op mogelijk is?

Verkoop ons nou gewoon dat kale ebook dat je zo stom vindt maar dat gelezen kan worden zoals wij willen op de apparaten die we al hebben. Als die prijs tenminste niet zo stom hoog is natuurlijk. Zul je zien dat het met je marktaandeel ook nog wel goed komt.

In Feedback geef ik mijn mening over uitspraken van anderen, nieuws en ontwikkelingen zonder dat ik aan het researchen en factchecken sla. Wees het gerust met me oneens in de reacties hieronder.

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (13) Write a comment

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top