Tweetweekoverzicht week 47 2018: Is er straks nog Google News?, Delpher bestaat 5 jaar, Digital Comic Museum en ebookcijfers van de Online Bibliotheek 2017

vakblog tweetweekoverzicht
Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Google gaat wellicht Google News uitschakelen in Europa

Het hoofd van Google News vertelde in een interview in de Guardian dat Google News op zwart gaat in Europa als de twee controversiële nieuwe bepalingen in de EU auteursrechtrichtlijn ook daadwerkelijk wet gaan worden. En dat met name artikel 11, de zgn. linktaks, die regelt dat websites moeten betalen om (kleine stukjes uit) nieuwsartikelen van nieuwswebsites te bundelen en aan te bieden. Google zou dan alle nieuwssites moeten gaan betalen om nieuwsberichten via News aan te bieden.

Dat Google dit absoluut niet van plan is om ooit te gaan doen was al lang duidelijk. In 2014 had Spanje zelf al een linktax bedacht om zo geld los te krijgen van Google en daarmee de krantenuitgevers te ‘beschermen’. Google sloot vervolgens Google News in Spanje – het bedrijf verdient verhoudingsgewijs zo goed als niets aan News – en de Spaanse nieuwswebsites zagen behalve een potentiële geldbron vooral ook hun bezoekcijfers opdrogen. Dat krijg je als je tegen iedereen die naar je verwijst vertelt dat je vanaf nu geld vraagt voor het genoegen te verwijzen naar jouw content.

En Google blijkt (voorspelbaar) al net zo min van plan te zijn om Europese kranten- en nieuwssites te gaan betalen voor al het verkeer dat ze naar hun toe sturen. Misschien dat ze nog een aparte sectie van News in de lucht houden waar je alle domme artikelen en persberichten van uitgevers kunt vinden die beweren dat journalisten en de krantenindustrie er alleen maar beter van zouden gaan worden met de introductie van de linktax?

Delpher bestaat 5 jaar

Op 20 november 2013 lanceerde de KB, samen met 4 universiteitsbibliotheken, Delpher. En dat betekent dat het afgelopen al weer het eerste lustrum gevierd kon worden. Delpher is uitgegroeid tot een onmisbaar platform voor onderzoek en studie met miljoenen pagina’s aan gedigitaliseerde kranten, boeken en tijdschriften. Het werd o.a. gevierd met een speciale Delpherkrant die behalve fysiek natuurlijk ook digitaal te lezen is.

Gratis comics downloaden in The Digital Comic Museum

Ik kende The Digital Comic Museum niet maar ik heb deze nu toegevoegd aan mijn lijstje van favoriete sites. De site verzamelt gedigitaliseerde comics (van voor 1959 want tja, gedoe met rechten anders) en stelt die ter download beschikbaar. Het is daarmee een prachtig historisch overzicht van cultuur uit – vooral – de jaren 40 en 50 waar je je echt mee kunt vermaken als je nog wat leesvoer zoekt.

Door het ‘afsnijdpunt’ van 1959 ga je er geen bekende titels vinden van Marvel, DC, Dark Horse of uberhaupt een uitgever die nu nog zaken doet maar er zitten desondanks nog steeds prachtige pareltjes tussen!

Bibliotheekstatistiek: ebooks bij de Bibliotheek 2017

Voortkomend uit een verplichting in de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen leveren de bibliotheken en KB gegevens aan het minsterie van OCW. De belangrijkste bevindingen uit deze gegevens worden gebundeld op bibliotheekinzicht.nl in het dossier bibliotheekstatistiek en de wat meer generieke gegevens worden daarna door CBS gepubliceerd op StatLine.

In het dossier bibliotheekstatistiek kun je alles nalezen (of op de pagina bij CBS) maar ik focus me natuurlijk graag op de uitleningen van ebooks en de VakantieBieb.

bibliotheekstatistiek ebooks

Wat je bij CBS meteen mooi kunt vergelijken met 2016:

bibliotheekstatistiek ebooks

CBS plaatst de uitleencijfers in hun tweet wel in een bijzondere context want ze vergelijken de 2017 cijfers niet met 2016 – waarbij je dan kunt concluderen dat de sterke groei van uitleningen aan het afvlakken is en de downloads van de VakantieBieb een beetje aantrekken na in 2016 juist gedaald te zijn – maar met 2015. Waarbij ze VakantieBieb en uitleningen op één hoop gooien. Hm, bijzonder. Zo kom je wel aan een enthousiaste 60% groei in 2017 ja.

Als ik zelf de boel even naast elkaar zet dan zie je toch andere dingen:

bibliotheekstatistiek ebooks

Grijs zijn de uitleningen en blauw de VakantieBieb downloads. Hoewel het CBS natuurlijk gelijk heeft met dat de totalen in 2017 ruim 60% meer is dan die in 2015 wordt dat beeld wel heel vertekend door de VakantieBieb mee te rekenen. In 2015 vormden die downloads namelijk de meerderheid van alle digitale ‘uitleningen’ terwijl die in 2017 juist absoluut overschaduwd worden door de reguliere uitleningen. Sterker nog, het aantal downloads van de VakantieBieb is min of meer gelijk gebleven als je 2017 met 2015 vergelijkt.

Kijk je alleen naar de uitleningen, dan zijn die zelfs verdubbeld ten opzichte van 2015. Maar de grootste sprong is in 2016 gemaakt (74% stijging) en als je 2017 met 2016 vergelijkt dan is dat nog een stijging van “slechts” 15%.

Wil je toch perse naar de gecombineerde cijfers kijken dan kom je nog steeds op 15% stijging uit als je 2017 met 2016 vergelijkt (4.714.486 in 2016 en 5.435.940 in 2017) dus waarom CBS zo de nadruk legt op de 60% stijging ten opzichte van 2015?

#

Raymond Snijders

Sinds 1995 houdt Raymond zich bezig met de combinatie van ICT, bibliotheken en onderwijs vanuit het perspectief van (vooral) de bibliotheek en informatievoorziening. Thans is hij werkzaam bij de Hogeschool Windesheim als senior informatiebemiddelaar en houdt hij zich bezig met de digitale bibliotheek, contentlicenties, ebooks en auteursrecht. Over deze onderwerpen en de impact die ze (kunnen) hebben op het onderwijs en bibliotheken blogt hij sinds 2006 op zijn Vakblog. In 2013 won hij de Victorine van Schaickprijs voor zijn blog.

Comments (4) Write a comment

  1. De ebook statistieken zijn weer de moeite waard om te bekijken. De 60% groei zal wel een foutje zijn, want het totaal in 2017 is 5,43 miljoen en in 2015 is dat 3,87 miljoen, een groei van 40% dus. Ik heb ook de brondata in statline bekeken en je kunt helaas alleen maar totalen bekijken. Je kunt er nauwelijks sturende informatie uithalen.
    Wat mij meer opviel was de stijging van de uitleen van luisterboeken: een verdubbeling van 2015 naar 2016 en van 2016 naar 2017 maar liefst 1,6 keer zoveel. Zijn dat de jeugdige lezers of juist de senioren? Antwoorden hierop kun je helaas niet uit de data halen.

    Reply

    • Ja, dat ervaar ik als heel frustrerend: geen verdere mogelijkheid om in te zoomen op de context van die cijfers. En dan is het onmogelijk om er echt iets zinnigs over te zeggen. Het is de reden waarom ik gestopt ben met aparte blogposts schrijven over de cijfers van de bibliotheek want je kunt ze niet duiden.

      Met de luisterboeken is dat al net zo. Wie gebruikt ze, zijn het vooral de gratis titels en hoe verhoudt het zich tot de verkoop van luisterboeken in Nederland? Tja.

      Reply

Leave a Reply

Required fields are marked *.


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  • © 2006- 2018 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top