marges aanpassen header

Vaste marges aanpassen van ebooks (zodat je ze kunt aanpassen op je ereader)

Niet alle ebooks worden (goed) geoptimaliseerd voor het lezen op een ereader. Dat kan betekenen dat je onverwachts de leesinstellingen, zoals voor marges, regelafstand en zelfs het wisselen van lettertypes niet kunt gebruiken. Wat kun je doen als je ineens geen marges in de tekst van een ebook blijkt te hebben? Nou, dan ga je er zelf maar aan sleutelen natuurlijk!

De ene EPUB is de andere niet

Ik zag een tweet van Esther voorbij komen die een ebook had gekocht en dat op haar ereader wilde gaan lezen. Hoewel het vergroten (en verkleinen) van de letters nog wel werkte, bleek de tekst strak tegen de randen van het scherm aan te zitten en kon de marge niet aangepast worden. En dat leest nogal vervelend.

ebooks marges aanpassen

Nou komt dit helaas vaker voor. Om het even kort door de bocht te formuleren zijn er twee soorten EPUB ebooks die je tegen kunt komen in de ebookwinkel of in abonnementsdiensten als Kobo Plus:

  • EPUB bestanden die specifiek opgemaakt en geoptimaliseerd zijn voor het lezen op alle mogelijke apparaten en leesapps, waarbij geen vaste instellingen zijn meegeven aan de layout zodat de apparaten en leesapps volledig zelf kunnen bepalen hoe een ebook eruit ziet op het scherm. Deze bevatten dan ook meestal voornamelijk tekst en geen – of zo min mogelijk – foto’s;
  • EPUB bestanden die deels of volledig opgemaakt zijn in een ‘fixed’ layout en waarbij bijvoorbeeld het lettertype, regelafstand en het weergeven van tabellen of foto’s vaststaat zonder dat een ereader of leesapp dit kan aanpassen.

Die laatste categorie ebooks levert daarmee vaak ook problemen op voor het lezen op een ereader omdat de vormgeving is bedoeld en getest met een leesapp voor op een (kleurenscherm van een) tablet of telefoon. Je ziet het vaak als er bijzondere typografie wordt gebruikt (uitspringende woorden in een ander/groter lettertype of het lijntjesschrift zoals in de boeken van Dagboek van een muts) of als een ebook foto’s of afbeeldingen bevat (zoals prentenboeken of biografieën).

Het vervelende is dat je als koper (of lener) van te voren niet kunt zien waar je precies mee te maken hebt bij een specifieke titel. En dat een vormgever ook instellingen kan vastzetten in een EPUB bestand waar dat eigenlijk helemaal niet logisch of nodig voor is.

Zoals dus in het door Esther gekochte ebook dat een ‘gewone’ roman is – Onder een hemel van sproeten van Alex Boogers – en waarvan je dus niet zou verwachten dat de tekst tegen de randen aan plakt en dat je dit niet kunt aanpassen.

Zelf de marges aanpassen

Wat je misschien niet weet is dat een EPUB bestand eigenlijk een kleine website is en bestaat uit een aantal html pagina’s die met behulp van een CSS stylesheet vormgegeven wordt. Net zoals de layout van tekst op een website, zoals dit blog, wordt bepaald door een CSS stylesheet is dat ook zo met een ebook.

In een EPUB bestand dat geoptimaliseerd is voor lezen op een ereader wordt simpelweg geen marge-instelling opgenomen in de CSS stylesheet maar als je deze niet kunt aanpassen in een ebook op je ereader, dan staat die marge dus wel vast gedefinieerd in de CSS.

Je kunt de instellingen voor marges op twee manieren verwijderen.

  • Je opent het EPUB bestand in een ebookeditor (zoals Sigil) en je haalt het daar simpelweg uit de CSS. Als je daar toch aan het rondsnuffelen bent is het ook de plek om alle andere layout opties terug te vinden en dat is best leerzaam :)
  • Je importeert het EPUB bestand in ebooksoftware Calibre en je voert een conversie uit van EPUB naar EPUB waarbij je in de conversie-opties aangeeft dat de marges verwijderd moeten worden.

Handmatig rommelen in de marge

Als je de EPUB in Sigil opent dan krijg je de interne, website-achtige, structuur van het ebook te zien. In de linkerkolom zie je, onder Text, de HTML pagina’s waar het boek uit bestaat terwijl onder Styles de CSS te vinden is. Die kan verschillende namen hebben (template.css, stylesheet.css – en soms uit meerdere bestanden bestaan – maar meestal is het er maar eentje.

In dit geval dubbelklik je op template.css om de inhoud ervan te bekijken.

ebook marges aanpassen

Het kan er wat gecompliceerd uitzien maar voor de marges van de tekst ben je eigenlijk altijd op zoek naar eigenschappen van de paragrafen die standaard met de p-tag worden gedefinieerd. Oftewel, ga in de stylesheet op zoek naar de letter p en kijk welke instellingen eronder staan.

Je ziet ook vaak marges terug komen onder @page maar die kun je negeren. Dit zijn de instellingen die gebruikt worden bij het printen van het ebook en ik ga er van uit dat je dat niet van plan bent.

De boosdoener is echter snel gevonden want in het rijtje onder de p-tag vind je inderdaad een viertal marge-instellingen die allemaal op 0em zijn ingesteld. Totaal geen marge dus.

Het meest eenvoudige is om ze simpelweg allemaal te verwijderen uit de CSS en dan het bestand op te slaan. Kopieer het ebook vervolgens naar je ereader en je zult zien dat je nu wel de marges kunt aanpassen!

Marginale moeite met Calibre

Heb je geen zin om in een EPUB bestand te gaan rommelen en handmatig CSS te bewerken? Dan kun je het ook relatief eenvoudig met behulp van Calibre doen.

Voeg het EPUB bestand eerst toe aan de Calibre bibliotheek. Klik daarna op de knop ‘Boeken converteren‘ om het venster met de conversie-opties te krijgen.

ebook marges aanpassen

Klik in de linkerkolom op ‘Uitstraling & gevoel‘ en vervolgens op het tabblad ‘Styling‘ om bepaalde instellingen uit de EPUB te filteren. In dit geval vink je dus ‘Marges‘ aan hoewel dit ook de plek is om het kunnen wisselen van lettertypes mogelijk te maken.

Klik daarna op OK en Calibre zal een nieuwe EPUB maken waar alle marge-instellingen uit verwijderd zijn zodat je zonder problemen, nadat je de nieuwe versie op je ereader hebt gezet, weer de marges kunt aanpassen.

Op zoek naar meer uitleg over het verwijderen van lettertypes zodat je die ook kunt aanpassen op je ereader? Lees dan deze blogpost.

#

Welke ebookacties zijn er in maart 2019 (plus overzicht van de top 10 bestseller ebooks)

ebookacties bestseller ebooks

In tegenstelling tot fysieke boeken vallen ebooks niet onder de Wet op de vaste boekenprijs. Dat betekent niet dat er heel veel met prijzen gestunt wordt maar toch kun je regelmatig Nederlandse ebooks voor (zeer) uiteenlopende prijzen aantreffen bij de ebookwinkels.

Elke maand kijk ik daarom naar de top 10 bestsellers uit de Bestseller 60, controleer of die ook als ebook te verkrijgen zijn en vergelijk de prijzen bij de verschillende ebookwinkels. Waar koop je de bestseller ebooks voor de laagste prijs?

Daarnaast zijn er altijd wel ebookacties gaande waarbij je (ook niet-bestseller ebooks) tijdelijk met flinke korting kunt kopen. Een overzicht van deze ebookacties vind je ook terug in dit artikel.

De huidige top 10 bestseller ebooks

De Bestseller 60 lijst, die opgesteld wordt door het CPNB op basis van verkoopgegevens van ruim 900 boekwinkels, gaat uit van de verkochte gedrukte boeken. Het levert natuurlijk wel een beeld op van wat (waarschijnlijk) de bestverkopende titels zijn, ongeacht of het papieren boeken of ebooks zijn.

Deze week (de lijst van week 10 2019) vormen de volgende titels de top 10 bestsellers:

  1. De zeven zussen door Lucinda Riley
  2. De waanzinnige boomhut van 104 verdiepingen door Andy Griffiths en Terry Denton
  3. Moord op de moestuin door Nicolien Mizee
  4. Woorden schieten tekort door Nicci Gerrard
  5. Die ene patiënt door Ellen de Visser
  6. De zeven zussen 2. Storm door Lucinda Riley
  7. Grand Hotel Europa door Ilja Leonard Pfeijffer
  8. De Bourgondiërs door Bart Van Loo
  9. De zeven zussen 3. Maan door Lucinda Riley
  10. Het Rosie Resultaat door Graeme Simsion

De ebookwinkels

Ook nu weer kijk ik naar de prijzen van bestseller ebooks bij Bol/Kobo (zelfde Nederlandstalige aanbod en prijzen), Bruna, Ebook.nl, Libris.nl, Amazon.nl en Google Play Books. De iBookstore van Apple laat ik buiten beschouwing aangezien ik principieel tegen de door hen gebruikte (en onverwijderbare) DRM ben.
Sinds maart 2018 is ECI onder de nieuwe naam Bookspot verder gegaan als online boekwinkel en ook zij zijn in het overzicht meegenomen.

Let op dat de prijzen sterk kunnen variëren en dat de in deze blogpost vermelde prijzen gelden op het moment van publiceren (8 maart 2019). Wil je op een later moment ebooks kopen voor de prijzen zoals ze hier vermeld worden? Dan kan het lonen om alsnog even goed rond te kijken waar dat ebook het goedkoopst te krijgen is.

In tabelvorm

ebookacties overzicht top 10 bestsellers ebooks maart 2019

Net zoals de afgelopen maanden zijn eigenlijk alleen de fans van de boeken van Lucinda Riley (flink) goedkoper uit bij Google Play want daar betaal je 3 euro minder voor elk deel van de Zeven zussen. Nummer 8, De Bourgondiërs, is ook 4 euro in prijs gedaald maar dat is in het kader van 1 van de ebookacties door de uitgever gedaan en dus bij elke ebookwinkel hetzelfde.

De nummer 2 is het nieuwe deel van de Waanzinnige boomhut – nu met 104 verdiepingen – en hoewel de voorgaande delen wat grillig beschikbaar waren in digitale vorm bij lancering, is dat nu wel netjes geregeld. Ik kon hem alleen niet vinden bij Libris maar ik neem aan dat dit een tijdelijk iets is. Hou er rekening mee dat dit ebook in EPUB3 formaat komt met een fixed-layout waar een ereader weinig mee kan. Dit is er eentje om te lezen op een tablet in één van de leesapps. Je kunt bijna 4 euro besparen door hem bij Google Play aan te schaffen (en dus te lezen in de uitstekende Google Play Books app).

Deze editie is er géén titel uit de top 10 in het ebookabonnement van Kobo Plus te vinden. In de Online Bibliotheek is er geen top 10 titel te leen.

Kijk je naar de laagste prijzen bij de ebookwinkels, dan betaal je €104,46 voor de tien digitale titels in plaats van €210,91 voor de papieren edities. Daarmee betaal je dus – vooral dankzij Google Play –49,5% van de prijs van de papieren versie voor de ebooks (vorige maand was het 45%).

Ebookacties

Uitgevers zijn voorzichtig met de prijzen van nieuwe (bestseller) ebooks en je bent maar zelden heel voordelig uit helaas. Er zijn echter elke maand wel meerdere ebookacties waarbij honderden (vaak iets oudere) titels voor (zeer) aantrekkelijke prijzen tijdelijk te koop zijn. Ook deze ebookacties probeer ik in kaart te brengen. Je vindt ze hieronder terug met een beschrijving en de datum tot wanneer de actie loopt. Als het er niet bij vermeld staat dan geldt de actie de gehele maand.

  • Het Ebookalarm van Singel Uitgeverijen is terug in een nieuwe opzet: eens per maand een thema-actie, 1 of 2 keer per maand een uitgelichte auteur en 1 of 2 keer per maand een ebook van de week. Al deze aanbiedingen gelden voor alle ebookwinkels.
    • Deze maand staat in het teken van gezondheid, en daarom zijn 30 titels de hele maand maart afgeprijsd naar € 5,99 per stuk;
    • Op 21 maart verschijnt de nieuwe roman van Michel Houellebecq: SEROTONINE. Daarom zijn de hele maand maart al zijn titels € 4,99.

Permanente ebookacties

Elke ebookwinkel heeft zijn eigen deals die regelmatig vernieuwen – vaker dan dat ik ze probeer samen te vatten in dit overzicht – en het is dus een goed idee om zo af en toe even te kijken of er wat voor jou bij zit. Oftewel, dit zijn de pagina’s voor de echte koopjesjagers.

  • [doorlopend] Amazon heeft elke maand Kindle deals en daar zijn je deze keer weer 50% korting op enkele tientallen thrillers en literatuur-titels
  • [doorlopend] Bol heeft een weekaanbieding voor ebooks (rechtsbovenaan de pagina) en ook (on)regelmatig een flitsdeal die een halve dag geldig is;
  • [doorlopend] Bij Kobo vind je dagelijks een nieuwe deal met meestal 50% korting;
  • [doorlopend] Bookspot kent een dagdeal waar (behalve dvd’s en games) ook ebooks fors in de aanbieding gedaan worden gedurende een dag. Je kunt je overigens abonneren zodat je de dagdeal in de mail ontvangt;
  • [doorlopend] Bookspot heeft een eigen aanbiedingenpagina waar je altijd de koopjes voor ebooks kunt vinden;
  • [doorlopend] Bij ebook.nl is er elke week een dinsdagdeal met een titel die gedurende twee dagen tussen de 30% en 50% afgeprijsd wordt;
  • [doorlopend] Ebook.nl heeft een speciale pagina waar *alle* ebooks op te vinden zijn die op dit moment in de aanbieding zijn;
  • [doorlopend] Ebook.nl heeft ook elke week een weekendaanbieding (vaak al vanaf donderdag) voor een recente titel. Die staat op hun voorpagina aangegeven;
  • [doorlopend] Via Bruna.nl is er één ebook elke week extra voordelig als eTopper;
  • [doorlopend] Bij Libris.nl is er elke week een Ebook van de week met een titel die meestal met 50% korting te krijgen is die week. De weekdeal wordt elke vrijdag ververst;
  • [doorlopend] Kindle deals van de maand. Elke maand gaan er tientallen Nederlandstalige ebooks in de aanbieding (gemiddeld 50% korting)

#

ebooks bij de bibliotheek

Ebooks bij de Bibliotheek: de cijfers tot en met 2018

In januari 2014 kwam de Bibliotheek met een landelijk ebookplatform voor alle bibliotheekleden om ebooks te kunnen lenen. Sinds 1 januari 2015 is de Koninklijke Bibliotheek verantwoordelijk voor het ebookplatform. Tot het derde kwartaal van 2016 waren er ook cijfers en grafieken beschikbaar over het gebruik van het platform maar inmiddels worden die niet meer gedeeld met “mensen buiten de openbare bibliotheek sector” zoals ik. Desalniettemin zijn de cijfers bekend geworden en bespreek ik deze kort. 

Kort? Nou ja, voor mijn doen dan. Voor zover ik het weet wordt er niet met collectie- en aanschafprofielen gewerkt voor ebooks en zijn er geen cijfers beschikbaar van de onderverdeling in genres van de ebooks, actualiteit van het aanbod of waar leners naar zoeken op onlinebibliotheek.nl bijvoorbeeld.

De cijfers die wel geproduceerd worden zijn enerzijds de absolute aantallen van uitleningen en anderzijds cijfers over de leners van ebooks zelf, zoals via welke route ze het abonnement hebben, actieve accounts, leeftijdsopbouw en via welke bibliotheek ze lid zijn. Die cijfers vind ik zelf minder interessant en dat is maar goed ook voor mijn humeur want ze worden alleen via de besloten website van metdekb.nl verspreid. Waar ik geen toegang tot heb.

Er zijn gelukkig altijd collega’s die het vervolgens met mij delen maar ik heb er dan helemaal geen zin meer in om daarmee aan de slag te gaan. Dat is ook niet nodig overigens want Mark Deckers – die wel toegang heeft – schrijft uitstekende analyses op zijn blog waar ik niets aan toe te voegen heb.

Uitleningen van ebooks bij de Bibliotheek & VakantieBieb 2014-2018

Tenminste, Mark kijkt vooral naar de trends terwijl ik toch graag ook een totaaloverzicht van de cijfers zelf als basis wil gebruiken. En die absolute cijfers ontbreken in de grafiek van Mark. Gelukkig bleek Wim Keizer, ten behoeve van een artikel op Bibliotheekblad.nl, wel alle cijfers van 2018 boven tafel gekregen te hebben en ik maak daar dankbaar gebruik van om mijn eigen staatjes aan te vullen. Het artikel van Wim is overigens zeer de moeite waard want hij is als een kritische accountant flink door alle cijfers gegaan die met ebooks te maken hebben.

ebooks bij de bibliotheek 2014-2018

De uitleningen van ebooks bij de Bibliotheek vallen uiteen in de uitleningen van de ebooks via het ebookplatform (onlinebibliotheek.nl) van de Bibliotheek en de titels die gedownload (“geleend”) worden in de VakantieBieb app die elk jaar in de zomermaanden beschikbaar is.

Eerst de uitleningen: in 2018 werden er 3,51 miljoen uitleningen (3.509.460) geregistreerd vanaf het ebookplatform en dat is een stijging van 9,3% ten opzichte van 2017 toen er 3,21 miljoen uitleningen (3.211.940) plaatsvonden.

Het is een mooie stijging maar wel eentje die een stuk minder is dan de enorme groei die het ebookplatform in de eerste jaren meemaakte natuurlijk. In 2015 was de groei 98,7%, in 2016 74,2% en in 2017 14,6%. Het lag voor de hand dat de groei zou afvlakken – zowel het aanbod van titels als de hoeveelheid potentiele leners is nou eenmaal begrensd – en dat is ook precies wat er nu gebeurt.

Aan de hand van de cijfers van het eerste half jaar van 2018 was mijn verwachting trouwens dat dat die groei er weleens helemaal uit zou kunnen gaan maar de cijfers van het tweede deel van 2018 hebben dat dus ruimschoots gecompenseerd waarmee de groei nog steeds best wel redelijk goed is.

Met het e-lending convenant zetten de o.a. de VOB, KB en het ministerie van OCW vol in op het (beter) beschikbaar maken van actuele en populaire digitale titels. Of het ook effectief zal blijken te zijn om een extra boost te geven aan de ebookuitleningen zal de komende jaren nog moeten blijken. Al verwacht ik hier ook geen wonderen van omdat zelfs bij een – onbereikbaar – 100% aanbod van alle ebooktitels in de NL markt de groei beperkt wordt door het aantal mogelijke leners en de stijgende kosten per ebookuitlening die ook in het convenant geregeld zijn. [van 0,36 euro tot 1,25 euro per uitlening in 2018 naar 0,54 euro tot 1,87 euro per uitlening door de 50% stijging die in het convenant afgesproken is

VakantieBieb in een zomerdip?

De VakantieBieb heeft het in 2018 beduidend minder goed gedaan dan de jaren ervoor. Met 1,71 miljoen downloads (1.709.225) is dat niet alleen 23,1% minder dan de 2.223.530 downloads van 2017 maar weet de VakantieBieb in 2018 maar net 215K downloads boven het aantal van 2014 te blijven.

Het is niet uit cijfers alleen af te leiden of de (voor mij wat onverwachte) stijging van het aantal uitleningen van het ebookplatform gerelateerd is aan het verhoudingsgewijze achterblijven van het gebruik van de VakantieBieb. Feit blijft wel dat als je naar de totalen van zowel uitleningen als VakantieBieb downloads kijkt in 2017 en 2018, je een daling ziet van 4% [in 2017 waren dat er 5.435.470 samen en in 2018 5.218.685] en beide toch wel invloed op elkaar lijken te hebben gehad.

Zelf denk ik dat het niet meer aansluiten op de scholen tijdens de VakantieBieb 2018 een belangrijke oorzaak is van deze zomerdip. De 2018 editie begon deze keer pas op 1 juli terwijl de voorgaande edities allemaal op 1 juni eerder begonnen met het aanbod van kinderboeken zodat dit nog in de klassen meegenomen kon worden. Ik heb het vermoeden dat het aantal downloads van met name de kinderboeken – die dus pas per 1 juli – beschikbaar kwamen een stuk lager uit is gevallen. Een vermoeden dat gesterkt wordt door de aankondiging van de KB over de VakantieBieb 2019 die tijdens het tikken van deze post online kwam te staan en waarin de focus wederom ligt op de scholen. De VakantieBieb 2019 opent dit jaar ook weer op 1 juni i.p.v. een maandje later.

#

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top