Tweetweekoverzicht week 12 2019: WhatsApp vs nepnieuws, Google Stadia, VakantieBieb 2019 per 1 juni, de Kindle 9 komt er aan en is iedereen tegen de nieuwe EU auteursrechtrichtlijn?

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Whatsapp laat je zoeken naar afbeeldingen

Tweakers meldt dat WhatsApp aan de mogelijkheid werkt om in chat verstuurde afbeeldingen op te zoeken via internet. Het voert dan, in essentie, een reverse image search uit waarbij de afbeelding wordt opgezocht om na te gaan waar die vandaan komt en of die ook (on)bewerkt is. Dit moet het makkelijker maken om nepnieuws te voorkomen volgens Whatsapp die veronderstelt dat gebruikers eerder genegen zijn iets te controleren als ze dat meteen vanuit de app kunnen doen.

Nou ben ik er zelf van overtuigd dat het grootste probleem met nepnieuws is dat mensen het *willen* geloven – tenminste, effectief nepnieuws streeft daarnaar – en dat het dan per definitie niks oplevert als je een functie toevoegt waarmee ontvangers van dat nepnieuws kunnen gaan speuren op internet. Welke tool je ook hebt of wilt gebruiken, het vereist een kritische houding om mee te beginnen natuurlijk.

Google komt met streaming gamedienst

Afgelopen week kondigde Google een nieuwe dienst aan. Op zich is dat niet iets bijzonders want dat doen ze wel (heeeeel veel) vaker maar deze keer is het toch iets speciaals. Google stort zich namelijk in de miljardenbusiness van gamediensten en gaat indirect de concurrentie aan met zowel PC gaming als consolegaming (Playstation en Xbox).

Google Stadia is namelijk een streaming gamedienst waarbij alle games op de gigantische serverparken van Google wereldwijd draaien en die door gebruikers kunnen worden gespeeld op allerlei verschillende apparaten die ze al in huis hebben. Het lijkt erg op het Netflix idee waarbij je op allerlei apparaten naar films en tv series kunt kijken maar voegt nog een groot aantal bijzonderheden toe.

Games kunnen gespeeld worden op oude laptops en computers die normaliter de spellen helemaal niet zouden kunnen draaien omdat alle rekenkracht plaatsvindt op de servers van Google. Maar daarnaast kun je ze ook rechtstreeks op je tv spelen met een eenvoudige Chromecast Ultra en van apparaat naar apparaat gaan met de game als je op meerdere plekken wilt spelen. Wat het echt uniek maakt zijn de mogelijkheden die een dergelijke dienst zou kunnen gaan bieden om *meteen* samen te spelen met anderen zonder dat anderen eerst de game moeten kopen en installeren.

Ongeacht of je zelf interesse in games hebt belooft Stadia een kleine revolutie op te gaan leveren in de manier hoe interactieve entertainment via internet aangeboden kan worden. Het lijkt aannemelijk dat Google dit via een abonnementsvorm zal gaan aanbieden maar hoe dit er precies uit gaat zien vertelde Google er niet bij. Er zullen eerst meer games voor het platform geschikt gemaakt moeten worden maar we gaan in 2019 wel meer zien denk ik.

VakantieBieb 2019 per 1 juni open

De KB keert, nadat de downloadcijfers van de 2018 editie tegenvielen, dit jaar terug naar het oude en beproefde model van de VakantieBieb door dit jaar weer op 1 juni open te gaan, speciaal voor de jeugd met 30 ebooks. Niet alleen dat maar ze zetten er zelfs nog steviger op in met een grote campagne op scholen om in de maand voor de zomervakantie zo veel mogelijk bezoekers naar de gratis boeken te krijgen.

In juli komen er dan ook 20 titels voor volwassenen bij – wat iets minder dan voorgaande jaren is – en krijgen liefhebbers van luisterboeken ook 10 titels aan de app toegevoegd.

Amazon kondigde de nieuwe (basis) Kindle aan

Na het uitbrengen van de Oasis 2 en de nieuwe (4e) versie van de Kindle Paperwhite kon Amazon niet achterblijven en kondigde het afgelopen week een revisie van het goedkoopste basismodel aan.

De instap Kindle [wat Amazon simpelweg weer de nieuwe Kindle noemt maar wat de negende editie van de basis Kindle is] beschikt nu ook over schermverlichting en krijgt een beter contrast, al blijft de resolutie steken op een lagere 800x600px. Vanaf 10 april is deze leverbaar via Amazon.de voor 89,99 euro hoewel ik iedereen die een aanschaf overweegt serieus zou adviseren om te wachten op een aanbieding voor de Paperwhite 4.

De Paperwhite 4 heeft een betere schermverlichting, aanzienlijk beter scherm met hogere resolutie en ondersteunt ook nog eens Audible luisterboeken. De reguliere prijs van de Paperwhite 4 ligt een stuk hoger met 139,99 euro maar is de afgelopen 6 maanden al twee keer tijdelijk in de aanbieding geweest voor 99,99 euro. Ik denk dat de Paperwhite de extra 50 euro al waard is maar voor slechts een tientje meer doe je jezelf echt geen plezier met de Kindle 9 mijns inziens.

Is iedereen tegen de nieuwe EU auteursrechtrichtlijn?

Dinsdag 26 maart wordt er in het Europees Parlement en de Raad gestemd over het nieuwe wetsvoorstel van de EU auteursrechtrichtlijn inclusief de zeer controversiële artikelen 11 en 13.

Na demonstraties in o.a. Duitsland hebben ook een groot aantal bedrijven actie gevoerd en ging bijv. in meerdere landen Wikipedia een dag op zwart. Een petitie werd gepromoot door tientallen sites en leverde in korte tijd meer dan 5 miljoen handtekeningen op. Of het ook helpt zullen we volgende week gaan zien dus.

#

Tweetweekoverzicht week 9 2019: Auteursrecht op AI werken, YouTube filterproblemen en het einde van Readr

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Wie heeft auteursrecht als een AI de krant schrijft?

Ik ben simpelweg gefascineerd door de vraag hoe je bepaalde wetten kunt volhouden als de techniek maar steeds verder en verder gaat. Hoe pas je strafrecht toe bij cybercrime bijvoorbeeld maar vooral, hoe werkt het intellectueel eigendomsrecht nog als foto’s, teksten en wellicht zelfs complete boeken of films straks niet meer door mensen worden gemaakt?

Het is de hoofdreden waarom die reeks rechtszaken over die apenselfie – een kuifmakaak maakte een selfie met de apparatuur van een fotograaf en er ontstond een juridische discussie over wie het auteursrecht op die foto had – zo interessant was. Nou ja, dat en het feit dat er hele volksstammen zijn die vinden dat de aap het auteursrecht had en gecompenseerd had moeten worden voor het gebruik van die foto.

Uiteindelijk was deze zaak juridisch niet spannend want het uitgangspunt van de wetgeving is simpelweg dat alleen mensen auteursrecht kunnen hebben maar je houdt een steeds schimmiger worden grijs gebied over wie er dan eigenaarschap kan claimen over werken die niet door mensen gemaakt zijn.

Hoeveel foto’s worden er tegenwoordig niet door automatische (bewakings)camera’s gemaakt? Of door drones? Of door satellieten in het geval van NASA bijvoorbeeld? In veel gevallen worden die niet bediend door mensen maar zijn apparaten geprogrammeerd om op basis van bepaalde criteria zelf foto’s te maken. En als er dan een prachtig plaatje tussen zit met commerciële waarde? Is het dan vrij van auteursrecht of mag iemand er geld voor vragen en eigenaarschap claimen?

Over programmeren gesproken … de krant The Guardian gebruikte een AI systeem om een artikel te (laten) schrijven over hoe AI’s artikelen kunnen schrijven en publiceerde dat in hun krant als onderdeel van een groter artikel dat door een journalist geschreven was. Waarna een discussie op Twitter ontstond over wie dan de rechthebbende van die tekst was.

Het zal in dit geval al snel worden toegewezen aan de journalist die het overkoepelende stuk schreef maar ik denk niet dat die journalist voor de tekst van de AI betaald heeft gekregen. En het is een voorbode van discussies die de komende jaren vaker gevoerd zullen gaan worden en extreem waarschijnlijk nog wel in de rechtbank gaan eindigen: zijn er rechthebbenden bij werken die door AI’s of algoritmen geproduceerd zijn? Of worden foto’s en teksten meer gezien als data waar ook niet per definitie auteursrecht op zit en is het meer een kwestie van (financiële) afspraken maken over het gebruik ervan?

Bijna 35 jaar geleden verscheen er al een artikel dat een antwoord gaf op de bovenstaande vraag – het eigenaarschap zit bij de gebruiker of programmeur van het apparaat dat het werk maakt – maar het zal zonder twijfel niet klakkeloos als leidraad in uitspraken worden overgenomen. Daarvoor zijn de belangen veel te groot.

‘Grappig’ genoeg laat NASA trouwens zien hoe het ook zonder discussies kan want ze publiceren (en delen) ruimtefoto’s allemaal vrijelijk met de rest van de wereld. Dat is dan toch extra mooi, nietwaar?

YouTube filterproblemen

YouTube ligt nogal onder vuur de laatste weken. Al jarenlang zorgen de automatische filters van YouTube voor ongewenst verwijderen van filmpjes en zelfs hele kanalen omdat er iets geconstateerd wordt wat er helemaal niet blijkt te zijn. Maar blijft dat allemaal een beetje onder de radar vliegen omdat, laten we eerlijk zijn, we het vooral en alleen belangrijk vinden als het ons zelf zou overkomen.

Maar enkele zaken trokken flink de aandacht van de media de afgelopen week. Eerst verwijderde YouTube een aantal Pokemon YouTube kanalen omdat hun filters de video’s bestempelde als mogelijke kinderporno. Vervolgens kwam er een rel omdat op YouTube Kids (de sterk gefilterde versie voor kinderen) video’s te vinden waren die kinderen uitlegde hoe ze o.a. zelfmoord konden plegen.

En daarna kreeg YouTube echt problemen omdat een vlogger ontdekt had -en op zijn kanaal uitlegde – hoe pedofielen video’s op YouTube markeerden in de comments voor elkaar en dat het algoritme van YouTube dan doodleuk dat soort video’s ging aanbevelen. Die rel was zo groot dat sponsors zich terugtrokken en YouTube overhaast ALLE mogelijkheden voor comments uitzette als er een kind te zien is in een video:

Voor de goede orde, ik denk niet dat YouTube hier iets te verwijten valt want zolang er systemen zijn, zullen er ook mensen zijn die er misbruik van maken. Het blindelings vertrouwen op geautomatiseerde systemen, filters en andere censuurtools echter, dat blijkt een gigantisch probleem te zijn en gaat alleen maar erger worden vrees ik. Waarbij de kuur wel eens erger dan de kwaal kan zijn.

Onder het mom van potentieel gebruik van de comments door pedofielen zijn nu MILJOENEN video’s met kinderen geblokkeerd van de mogelijkheid om een reactie achter te laten. Ongeacht hoe serieus de aanleiding is, is dit een keuze die je door een internetplatform voor jouw content wilt laten maken? Gebaseerd op de angst voor verlies van inkomsten?

Einde van Readr

Bijna 2,5 jaar geleden werd Readr aangekondigd en ingevoerd, zag ik in mijn eigen tweetweekoverzicht van week 47 2016 terug. Het had een combinatie moeten zijn van een klantenkaart en een eigen variant van de Bol app waarbij je suggesties voor nieuwe aankopen zou krijgen, gebaseerd op je interesses en koopgedrag (van boeken). Dat vond ik destijds al niet heel aantrekkelijk klinken want ik hoef niet geprofileerd te worden door mijn lokale boekhandel, thank you very much.

Ik ben het daarna ook nooit meer tegengekomen in welke boekhandel dan ook en dat gebrek aan succes zal de aanleiding zijn geweest voor het besluit er de stekker uit te trekken. Boekblad meldt, achter een slotje, dat niet alle boekverkopers Readr een goed idee vinden en tja, ik snap hem ook niet helemaal. Er zullen vast mensen zijn die in 2019 ervoor kiezen om hun boekaankopen bij alleen hun lokale boekwinkel te doen maar aangezien boekaanbevelingen op zoveel andere sites goed (beter) wordt gedaan zie ik de toegevoegde waarde van een Readr ook niet. Enfin, Readr blijft tot april nog in de lucht voor degenen die het wel gebruiken.

En verder nog …

Een opening in je betaalmuur maken als er wordt gelinkt vanuit Twitter naar de content. Interessante constructie!

De Slegte opent opnieuw een vestiging in Amsterdam aan de Vijzelstraat. Die gaat definitief op de lijst voor een toekomstig boekenplog!

Een WordPress plugin waarmee losse artikelen, middels blockchaintechnologie, verkocht kunnen worden. Wie wil testen om te betalen voor de tweetweekoverzichten? ;-)

Gisteren schreef ik over de Bibliotheek Deventer maar ze zijn ook genomineerd voor de Beste Bibliotheek verkiezing van 2019. Net als dbieb Leeuwarden, Bibliotheek Harderwijk, Bibliotheek Losser, Bibliotheek Vught en Theek 5 Dongen.

Als jouw favoriete beste bibliotheek hier tussen zit, vergeet dan niet te stemmen!

#

Tweetweekoverzicht week 4 2019: Controlled Digital Lending, 20 jaar DBNL, Library of Congress Free to Use, lezen bij de Mac, copyright na Brexit en Boekenbarometer 2018

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Auteursrechtinbreuk door de Internet Archive?


Vorig jaar lanceerden Amerikaanse bibliotheken hun eigen interpretatie van de Amerikaanse wetgeving als het gaat om het (kunnen) uitlenen van ebooks zonder dat ze dit allemaal verplicht via dure licenties met uitgevers moesten regelen. Een beetje zoals in Europa ook verkend is in welke mate ebooks onder het leenrecht van bibliotheken vallen zeg maar.

In Amerika is dat niet via de rechtbank gegaan maar hebben de bibliotheken, samen met een aantal rechtfaculteiten van vooraanstaande universiteiten zelf een interpretatie opgesteld: Controlled Digital Lending.

De essentie van Controlled Digital Lending is dat, dankzij het uitputtingsrecht (waarbij rechthebbenden geen rechten hebben op verkochte exemplaren van een werk) en het fair use beginsel (dat uniek voor het Amerikaans auteursrecht is), het mogelijk is om een gekocht fysiek exemplaar te digitaliseren en dat uit te lenen met dezelfde restricties als een fysiek boek. Een digitale versie moet dan ook alleen maar aan 1 gebruiker tegelijk kunnen worden uitgeleend (one copy one user) en het moet niet mogelijk zijn om kopieën te maken en die ebooks verder te verspreiden.

Tot zo ver niks aan de hand zou je zeggen.

Behalve dat The Internet Archive vol op deze methode is gedoken en ebooks uitleent aan iedereen die (gratis) lid is van hun speciaal hiervoor ingerichte website Open Library. En dat trekt – je raadt het vast al – nu de aandacht, of zeg maar toorn, van twee van de grootste auteursorganisaties aan beide kanten van de oceaan. Zowel de Society of Authors uit het VK als de Amerikaanse Authors Guild hebben boze brieven gestuurd waarin The Internet Archive wordt gesommeerd te stoppen met deze inbreuken.

Niet verrassend vinden beide organisaties het broodroof en zijn ze van mening dat Controlled Digital Lending geen enkele juridische basis heeft. Er wordt flink uitgehaald en veroordeelt maar het is aannemelijk dat de Internet Archive de boze woorden zal gaan negeren en het op een eventuele rechtszaak zal laten aankomen. Of beide auteursorganisaties ook bereid zijn het zo ver te laten komen is de vraag maar het laatste woord – of boze brief – is nog niet gezegd en geschreven.

DBNL bestaat 20 jaar

De Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren (DBNL) is een digitale collectie van teksten die behoren tot de Nederlandse letterkunde, taalkunde en cultuurgeschiedenis van de vroegste tijd tot heden. De collectie representeert het hele Nederlandse taalgebied en komt tot stand door een samenwerking tussen de Taalunie, de Vlaamse Erfgoedbibliotheek en de Koninklijke Bibliotheek te Den Haag. (dbnl.nl)

In 2019 bestaat de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren precies 20 jaar en dat betekent dat er dit jaar diverse jubileumactiviteiten zullen worden georganiseerd om de aandacht op deze ‘digitale schatkamer’ te vestigen die bestaat uit meer dan 15.000 titels en maandelijks groeit met zo’n 20.000 pagina’s.

Library of Congress free to (re)use

Ik wist van het bestaan niet af maar de Library of Congress blijkt ook een onderdeel op hun website te hebben staan met vrij te (her)gebruiken foto’s en posters. Het zijn allemaal werken waarvan de LoC heeft kunnen vaststellen dat ze inmiddels vrij zijn van auteursrecht of waar de rechthebbende alle rechten heeft vrijgegeven. Bekijk de site hier!

Overigens heeft The Cleveland Museum of Art eveneens tienduizenden afbeeldingen met een CC0 licentie beschikbaar gemaakt voor het publiek en is de set via CC Search te doorzoeken.

Lezen bij MacDonald’s

Mijn kinderen willen altijd graag naar de MacDonald’s voor een Happy Meal. Niet omdat ze zin hebben in de frietjes en de rest van het fast food maar vooral omdat ze de speeltjes willen die er elke maand nieuw in zitten.

Goed nieuws dus dat de Nederlandse MacDonald’s voortaan de keuze gaat geven tussen een plastic speeltje of een leesboekje bij een Happy Meal. In totaal zullen er twaalf verschillende boekjes worden uitgebracht, met iedere maand twee nieuwe exemplaren. De boekjes zijn speciaal voor McDonald’s geschreven door kinderboekenschrijfster Cressida Cowell, bekend van de boekenserie ‘Hoe tem je een draak’.

Gelukkig heb ik kinderen die beiden graag lezen dus ik verwacht geen lastige keuzes :)

Auteursrechtwetgeving na Brexit

Ik was nieuwsgierig hoe het nou precies met de auteursrechtwetgeving gaat na een (eventuele) Brexit. Het Verenigd Koninkrijk heeft natuurlijk, net als alle andere EU landen, hun eigen wetgeving volledig gebaseerd op de EU richtlijn en neemt deel aan een aantal internationale auteursrechtverdragen op dezelfde manier.

Ik snap ook wel dat het in het VK niet hoog op de prioriteitenlijstje staat om uit te zoeken maar gelukkig heeft Jonathan Bailey van Plagiarism Today dat alsnog gedaan. Hij komt tot de conclusie dat er maar weinig gaat veranderen en dat, zeker met alle andere economische problematiek, handelsverdragen en grensafspraken, het sowieso niet logisch is dat de VK hier de komende jaren veel aandacht aan gaat besteden. Nou, dat is goed om te weten dan.

Boekenbarometer 2018 van CB

CB heeft wederom hun barometers voor de boeken en ebookmarkt in Nederland aangepast en kwam afgelopen week met een gecombineerde barometer voor beide over het gehele jaar 2018.

Ik ga nog kijken wat ik nu ga doen op mijn blog aangezien ik elk kwartaal de Ebook Barometer besprak en analyseerde maar dat minder nut heeft als het aantal grafieken dat specifiek voor ebooks is, afgenomen is. Wellicht dat ik het nog één keer per jaar ga doen als de jaarcijfers bekend worden gemaakt.

Over jaarcijfers gesproken: De cijfers laten een stijging van de ebookverkoop ten opzichte van 2017 (4,2%) en een hele lichte krimp zien van de afzet van het fysieke boek (-1,3%). De omzet van e-bookabonnementen zag een stijging van maar liefst 157,1%.

CB registreerde ook een stijging van de ebookuitleningen via de Bibliotheek van 14,7% en met name dat cijfer is bijzonder interessant aangezien ik dat niet aan zag komen. Het is nu wachten tot de Bibliotheek zelf met specifiekere cijfers komt want zoals gewoonlijk vermeldt CB die er niet bij.

#

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top