Tweetweekoverzicht week 37 2019: Opinie AG Europese Hof over verkopen tweedehands ebooks en update Audible (Captions) vs uitgevers

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Heb ik iets gemist? Of ben je wat interessants tegen gekomen? Stuur me dan een mail of tweet en dan neem ik het op in het (volgende) tweetweekoverzicht.

Een karig weekje

Er was, zoals altijd, genoeg nieuws afgelopen week maar ik heb er maar weinig van meegekregen. Ik werd heftig ziek op maandag en dat betekent dat ik deze week nauwelijks het nieuws – of beter gezegd mijn RSS feeds – gevolgd heb. Met excuses maar het is dus een kort tweetweekoverzicht deze week ….

Opinie AG Europese Hof over verkopen tweedehands ebooks

In de media werd er – natuurlijk – gelijk meer van gemaakt dan het is maar Advocaat-Generaal Szpunar heeft zijn opinie gegeven over de kwestie die vorig jaar door de Rechtbank Den Haag aan het Europese Hof van Justitie is voorgelegd over de vraag of het (door)verkopen van tweedehands ebooks juridisch mogelijk is.

Ik heb er diverse blogposts over geschreven want het is een langslepende zaak tussen de uitgevers en Tom Kabinet (met nog een boeiend zijpad naar de VOB zaak over het mogen uitlenen van ebooks) en ik verwijs dan ook graag naar die blogposts voor meer achtergrondinformatie. Het begon in 2014 en pauzeerde vorige jaar met de vragen die aan het Hof zijn gesteld.

Dat het juridisch een enorme verwarde kluwen aan het worden is waarbij auteursrechtelijke belangen maar vooral ook de consistentheid van eerdere uitspraken van het Hof bijna niet meer op 1 lijn te brengen zijn, blijkt wel uit de opinie van de AG. Hij bevestigt op meerdere punten dat het eigenlijk niet zo kan zijn dat bij een reguliere verkoop van een ebook het distributierecht niet uitgeput is maar kan dat niet verenigen met de belangen van rechthebbenden die (zonder enige twijfel) flink geschaad worden als digitale boeken oneindig doorverkocht/gekopieerd mogen worden. Na flink wat perspectieven en eerdere uitspraken doorbesproken te hebben vlucht de AG naar het argument dat de toekomst van ebooks een stuk eenvoudiger zou zijn als ebooks via abonnementsdiensten gedistribueerd worden want zonder verkoop van een exemplaar heb je de hele discussie over uitputting niet. En komt de AG, na woorden als “teleologische overwegingen te gebruiken” tot de conclusie dat het doorverkopen van ebooks niet onder het distributierecht valt.

Oh kee.

Vlees noch vis zou mijn vader zeggen maar die is geen jurist. De opinie van de AG wordt meegenomen door het Europese Hof en hoewel vaak de opinie van een AG wordt overgenomen is dat absoluut geen vanzelfsprekendheid. Met deze hele bijzondere lijn van redeneringen die tot een conclusie leiden wat feitelijk neerkomt op “We moeten niet willen dat digitale werken onder het distributierecht komen te vallen maar de logische en juridische onderbouwing kan ik ook niet bedenken”, is niet de eenduidige input waar een Europese Hof op zit te wachten lijkt me.

Maar goed, dat gaan we zien als het Europese Hof definitief uitspraak doet over de gestelde vragen, waarschijnlijk binnen enkele maanden. De status van het ebook gaat nooit meer hetzelfde zijn :)

Audible (Captions) vs uitgevers

Volop ontwikkelingen in de procedure die door een aantal Amerikaanse uitgevers is aangespannen tegen Audible wegens het uitrollen van Captions, een dienst waarbij met regels tekst de gesproken tekst wordt getoond in de audioboeken.

Audible had al aangegeven titels van uitgevers die bezwaar hebben, buiten Captions te laten maar heeft nu besloten Captions voorlopig te beperken tot alleen de titels die in het publiek domein zitten. Tot de rechtszaak achter de rug is.

En in die rechtszaak heeft Audible meteen vol gas ingezet met de oproep aan het hof om de zaak te seponeren. Uit de stukken (pdf) blijkt dat de advocaten van Audible claimen dat dit sowieso geen intellectueel eigendomszaak is maar hoogstens een conflict in het contractrecht. Ze ontkennen dat het een inbreuk is maar beargumenteren dat zelfs als het als zodanig geïnterpreteerd wordt, dit aantoonbaar onder het fair use valt.

De uitgevers zullen later reageren en ongetwijfeld een totaal ander perspectief op de zaak hebben waarmee de rechter vervolgens aan de slag mag maar gezien de jarenlange rechtszaken die ze tegen Google gevoerd hebben over Google Books – en die ze verloren omdat ook dit als fair use werd gezien – vind het ik moeilijk om te zien hoe de uitgevers hier een bevredigend resultaat gaan halen. Maar enfin, er zijn wel vreemdere dingen gebeurd.

#

Tweetweekoverzicht week 33 2019: Waarom YouTube zo populair is, Storytel groeit, Audible breidt Originals uit en een artikel over keurige boekendieven

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Heb ik iets gemist? Of ben je wat interessants tegen gekomen? Stuur me dan een mail of tweet en dan neem ik het op in het (volgende) tweetweekoverzicht.

YouTube is populair

Er stond een interessante beschouwing in de Washington Post – sorry voor de schermen waar je allemaal langs moet klikken – over waarom YouTube de populairste site is om naar muziek te luisteren. Het komt, in het kort, neer op de aanwezige bootlegs, live optredens, interviews die je nooit aantreft bij Spotify of Apple Music omdat gebruikers die zelf kunnen uploaden.

En YouTube is natuurlijk niet alleen muziek maar ook de plek waar je oneindig veel andere video’s aantreft maar waar je wel constant in aanraking komt met die muziekvideo’s. Het is ook niet voor niets dat YouTube Premium bestaat (een abonnement waar je behalve de vrijwaring van reclames ook de Music dienst bij krijgt die naadloos geïntegreerd is) en dat YouTube prima weet hoe ze gebruikers op hun site kunnen houden.

Tussen de muziek, tech en gamevideo’s door zit ik tegenwoordig ook makkelijk elke dag een uur (of langer) op YouTube en heb ik vorige maand mijn Spotify abonnement vervangen door YouTube Premium. Ik ben na al die jaren kennelijk nu toch aangestoken ;-)

Storytel groeit naar 1 miljoen abonnees

Er zijn geen gegevens over hoe Storytel het in Nederland doet – al zie ik met enige regelmaat de tv reclames voorbij komen – maar wereldwijd doen ze het in elk geval goed. Het Zweedse bedrijf is op dit moment actief in 17 landen en heeft de mijlpaal van 1 miljoen abonnees bereikt.

Ik betwijfel of ebooks hier een significante rol in spelen maar het is zonder twijfel zo dat mensen een abonnementsdienst voor audioboeken veel prettiger vinden dan losse titels aan te moeten schaffen. Zowel qua kosten is dat veel logischer – voor de prijs van 2 of 3 audioboeken heb je een jaarabonnement waarmee je onbeperkt kunt luisteren – maar ook qua gemak natuurlijk. Niks geen heisa om mp3’s te downloaden en op je telefoon te zetten (of de app van de specifieke leverancier te gebruiken).

Ik ben er van overtuigd dat ebooks (ruim 10 jaar geleden) ook met abonnementsdiensten in de markt gezet hadden moeten worden maar daar was evident de tijd niet rijp voor destijds. Goed om te zien dat het met audioboeken wel een succes kan zijn zonder dat bijvoorbeeld bestsellertitels hoeven te ontbreken.

Audible breidt Originals uit

Het is niet alleen Storytel die vooruit kijkt. Ook Audible, wat vooral groot is in de landen waar Amazon ook groot en actief is, draait al heel wat jaren mee met audioboeken. Het is eveneens een abonnementsdienst – al werkt het model iets anders – en richt zich naast de grote en bekende titels vooral op de exclusieve titels die alleen via Audible te beluisteren zijn.

Dat doen ze ook al heel wat jaren door afspraken met uitgevers voor specifieke titels te maken maar de laatste maanden geven ze vol gas door samenwerkingsovereenkomsten met steeds meer partijen te maken. In het Audibe Originals programma zijn al lang niet alleen maar audioboeken opgenomen maar worden hoorspelen, comedies en andere vormen van audiocontent exclusief gemaakt voor en door Audible.

Ik moet zeggen, ik was al groot fan (en gebruiker) van Audible maar dit maakt het allemaal nog leuker :)

Keurige boekendieven

Een paar weken geleden was journalist Emma Curvers op zoek naar mensen met kennis over en ervaring met ebooks. Nou dat heb ik wel durf ik te zeggen en dus leverde ik wat input voor het artikel waar ze mee bezig was voor de Volkskrant.

Dat artikel stond gisteren in de krant en online en leverde al boeiende gesprekken op via Twitter omdat het, denk ik, herkenbaar is voor iedereen met een ereader. Of een mening hierover heeft aangezien Twitter daar ook vol mee zit ;-)

Het toeval wil dat mijn eigen artikel over piraterij van fysieke en digitale boeken in het volgende nummer van IP zal verschijnen – het was al geschreven voordat ik met Emma sprak – dus dat sluit mooi aan denk ik.

En verder nog …

Gestolen wachtwoorden (waar je lijsten met duizenden van vindt op internet) worden vooral gebruikt om illegaal in te loggen op streaming diensten. Dus wie weet ben je niet de enige die Netflix kijkt op jouw account.

YouTube maakt het onmogelijk voor rechthebbenden om handmatig claims in te dienen als er korte muziekfragmenten te horen zijn in video’s. Met deze claims konden rechthebbenden de inkomsten claimen van de video en gingen die dus niet meer naar de maker van de video’s.

Dat klinkt als een mooie stap vooruit en dat is het zeker voor al die video’s waar je letterlijk een paar seconden muziek op de (verre) achtergrond hoort natuurlijk. Het is dus echter niet zo dat rechthebbenden buiten spel worden gezet want het volledig blokkeren van de video en het blokkeren van alle inkomsten voor die video behoren nog steeds tot de mogelijkheden. Oftewel, de kans is groot dat er veel meer video’s geblokkeerd gaan worden onder het mom van ‘als ik er niks aan kan verdienen, dan mag niemand er wat aan verdienen. Of zelfs maar zien’.

Over rechthebbenden en blokkeren van video’s gesproken: Nintendo is ongeveer de koning van het beschermen van de eigen IP’s en blijft video’s (laten) weghalen waarin hun games en de muziek worden aangeprezen en bejubeld. Het valt niet mee om Nintendo fan te zijn vrees ik.

#

Tweetweekoverzicht week 32 2019: Deventer Boekenmarkt 2019, stiekem publiek domein in Amerika, humor en auteursrecht

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Heb ik iets gemist? Of ben je wat interessants tegen gekomen? Stuur me dan een mail of tweet en dan neem ik het op in het (volgende) tweetweekoverzicht.

Deventer Boekenmarkt 2019

In tegenstelling tot de afgelopen (3) edities besloot ik dit jaar geen fotoverslag te maken van de Deventer Boekenmarkt. Dat wil niet zeggen dat ik zelf niet ben gegaan natuurlijk want het was voor mij een speciale editie aangezien het 25 jaar geleden is dat ik voor de eerste keer de boekenmarkt bezocht.

Ik heb een handjevol edities overgeslagen maar denk dat dit nog steeds de 20ste of 21ste keer was dat ik langs de kilometers lange rijen met kraampjes liep in de binnenstad en langs de IJsselkade.

En de zoveelste keer dat ik vanaf de Wilhelminabrug deze foto maakte ;-)

Hoe fantastisch ik het ook vind om omringd te zijn door tienduizenden boekenliefhebbers op zo’n dag – de organisatie schatte in dat er wederom ca. 125.000 bezoekers waren – ik merk wel dat de magie er een beetje vanaf is voor mij. Ik heb al jaren geen plattegrond meer nodig want ik weet precies waar alle kramen staan die voor mij interessant zijn en die staan inderdaad elk jaar weer op precies dezelfde plek in de Deventer binnenstad.

Waar ik de eerste jaren met tassen vol boeken thuis kwam, ben ik tegenwoordig druk met het uitvogelen hoe ik de overvolle boekenkasten met uitgelezen boeken (die ik nooit meer ga herlezen) kan opruimen en hoe ik dus weer tassen vol boeken het huis *uit* krijg.

Het zorgt er voor dat de Deventer Boekenmarkt voor mij niet meer de plek is om op zoek te gaan naar nieuwe titels om te lezen (en kopen) maar dat het een plek is geworden om te genieten van de sfeer. Slenteren langs kraampjes en vooral veel kijken naar mensen, niet zo zeer de boeken. En vervolgens lekker langs de IJssel onder een boom met mijn ereader te zitten terwijl de rijen achter me doorlopen.

Bij de kraam van de NL Stephen King fanclub kon ik de verleiding niet weerstaan en kocht ik een hardcovereditie van Sleeping Beauties. Met speciale boekenlegger die door de fanclub is gemaakt en waar deze bibliothecaris heel blij mee was.

Het is misschien na 25 jaar niet meer dezelfde ervaring maar ik heb me nog steeds prima vermaakt op de Deventer Boekenmarkt.

Ben jij geweest?

Stiekem publiek domein

In Amerika werkt auteursrecht nogal anders dan in Europa dankzij een veelvoud aan wetten die de afgelopen decennia (eeuwen) op elkaar gestapeld is. Tot aan 1976 moesten rechthebbenden bijvoorbeeld actief hun rechten registreren en was de beschermingsduur van dat auteursrecht ook fors korter (28 jaar) dan dat het tegenwoordig is.

Dat gerommel met die beschermingsduur heeft er voor gezorgd dat er 20 jaar geen werken in het publiek domein zijn gekomen in Amerika – wanneer een werk dus niet meer beschermd wordt door het auteursrecht – en het is pas sinds dit jaar dat alle werken die voor 1923 zijn gepubliceerd gegarandeerd in het publiek domein vallen.

Door de verplichting die er tot 1976 was voor rechthebbenden om actief hun rechten te verlengen/registreren is er echter een additioneel grijs gebied ontstaan van werken waarvan de rechten helemaal niet verlengd zijn, ook al zijn ze na 1923 gepubliceerd. Het is namelijk zo dat in Amerika de rechten op boeken tot 1964 eigenlijk standaard niet verlengd werden omdat het een enorme administratieve rompslomp was.

Of om precies te zijn, van alle boeken die tussen 1923 en 1964 zijn gepubliceerd is het niet automatisch zeker wat de auteursrechtelijke status is en is de kans bijzonder groot dat ze helemaal niet meer beschermd worden door het auteursrecht.

De New York Public Library besloot een scan te maken van alle titels die in deze periode verschenen zijn en concludeerde dat 80% van de boeken in het publiek domein vallen. Ze regelden dat de data van deze titels beschikbaar kwamen en een programmeur en blogger, Leonard Richardson, schreef er een Mastodon bot voor die elke dag een paar titels plaatst die stiekem dus helemaal niet meer beschermd worden door het auteursrecht. En gedownload kunnen worden mits ze gedigitaliseerd zijn door o.a. de Hathi Trust.

Humor en auteursrecht

Je moet van uitgevers vooral niet verwachten dat ze een beetje speels met hun auteursrecht om gaan en de auteursrechtvermeldingen in boeken zijn bijna altijd volledig dichtgetimmerd (en gecontroleerd door juristen).

Individuele auteurs kunnen het echter soms voor elkaar krijgen om een beetje lol te hebben met die vermeldingen in hun boeken. Het verandert immers helemaal niks aan het gegeven dat ze de rechthebbende zijn maar het maakt het allemaal wel een heel stuk sympathieker (en leuker) om te lezen. Een paar leuke voorbeelden:

#

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top