Tweetweekoverzicht week 27 2019: Ebook apocalypse, dashboard kerncijfers hbo en internetconsultatie implementatie EU auteursrechtrichtlijn

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Heb ik iets gemist? Of ben je wat interessants tegen gekomen? Stuur me dan een mail of tweet en dan neem ik het op in het (volgende) tweetweekoverzicht.

Nog een keer over DRM en ebooks

Los van je eigen persoonlijke voorkeur voor papieren of digitale boeken, valt niet te ontkennen dat verkopers en uitgevers het zichzelf – en vooral hun klanten – erg moeilijk maken door de hindernissen die opgeworpen worden bij ebooks. Een papieren boek koop je (leen je, krijg je) en kun je gebruiken waar je wilt, hoe je wilt en wanneer je wilt. Op de manier die je wilt.

Ebooks zijn in vergelijking met papieren boeken simpelweg een stuk lastiger. Je hebt er een (specifiek) apparaat voor nodig om ze te kunnen lezen en aangezien uitgevers/verkopers allemaal een vorm van controle willen houden op de verkochte ebooks zijn er vaak ook beperkingen gesteld aan het gebruik ervan. Je koopt een ebook maar je hebt lang niet altijd de vrije keuze om het te gebruiken waar, hoe en wanneer je wilt.

Ik zal niet al mijn redenen en argumenten waarom ik tegen het gebruik van DRM ben gaan herhalen – je vindt tientallen blogposts hierover op mijn blog – maar laat ik het als volgt samenvatten: als je ebooks met DRM koopt dan koop je eigenlijk niets. Je wordt niet de eigenaar en de verkoper bepaalt hoe, wanneer en of je überhaupt die ebooks mag (blijven) lezen.

En dat punt werd helaas maar weer eens bevestigd door Microsoft. Twee jaar geleden begonnen ze met hun eigen ebookwinkel in de Microsoft Store waar ze titels verkochten die alleen maar te lezen waren op Windows 10 apparaten via de Edge browser. Vermoedelijk kregen ze inspiratie door het feit dat Apple dat ook al jaren doet (maar dan voor iOS/MacOS apparaten)?

Deze mogelijkheid was alleen beschikbaar in Amerika maar kennelijk hadden ook de Amerikanen geen zin om te betalen voor titels die alleen in een browser te lezen waren op een Windows 10 tablet/laptop/pc want Microsoft kondigde in april van dit jaar aan te gaan stoppen met de ebookwinkel. En de stekker uit de DRM/ebook servers te trekken waardoor niemand meer toegang heeft tot de gekochte titels.

Wired noemt het een ‘Ebook Apocalypse’ en dat is een passende term. Je kon het zien aankomen maar betalende klanten die daadwerkelijk gebruik maakten van de titels zijn in de aap gelogeerd. Microsoft betaalt alle aankoopsommen terug – dat is tenminste nog iets – maar dat zal een schrale troost zijn als je de boeken kwijt bent die je dacht gekocht te hebben.

Sommigen zullen het als de zoveelste reden zien om toch altijd voor papieren boeken te kiezen. En dat is helemaal prima natuurlijk als je daar mee uit de voeten kunt. Zelf probeer ik breder te kijken dan alleen boeken want DRM is al lang niet meer die kopieerbeveiliging voor dat boek, muziekbestand of die film. Het is een middel dat door grote partijen wordt ingezet om klanten te binden aan hun eigen systemen, hun ecosysteem, dat toegang biedt tot een gigantisch aanbod van digitale content dat helemaal geen tegenhanger meer heeft op fysieke media. We leven nu al in een tijd waarin een aanzienlijk deel van film, video en muziekmateriaal digital-only verspreid wordt en ik ben er van overtuigd dat dit ook voor boeken gaat gelden.

Wat de Microsoft ‘Ebook Apocalypse’ vooral laat zien, denk ik, is dat je als boeken-kopende consument anders moet kijken naar ebooks en dit soort ebookwinkels. Het is niet alleen de digitale variant van een boekenplankje dat je voorheen vulde met (dezelfde) papieren boeken. Het zijn tegenwoordig diensten waar je toegang koopt tot digitale content die steeds vaker uniek gaat zijn voor dat medium. En waar je dus de vraag bij moet stellen of de leverancier betrouwbaar genoeg is om die toegang te blijven bieden gedurende langere tijd (of waar je mee kunt leven als die leverancier danwel dienst compleet weg komt te vallen).

Twijfel je daar aan? Dan moet je het vooral niet kopen zodat deze diensten gedwongen worden om met een beter aanbod en betere ondersteuning te komen. Of Microsoft dat nu ook gaat doen?

Dashboard kerncijfers hbo

Meten is weten. Zo eenvoudig is het meestal niet maar als je inzicht wilt krijgen in hoe goed, succesvol of efficiënt iets is, dan zul je na moeten denken over hoe iets georganiseerd is en hoe je dan kunt meten of iets dan ook daadwerkelijk goed werkt.

De Vereniging Hogescholen heeft al vele jaren ‘Feiten en cijfers‘ op hun website staan waar je de (formeel vastgestelde) gegevens van Nederlandse hogescholen kunt vinden. Over hun financiën, personeel, uitval, instroom, diploma’s en studenttevredenheid bijvoorbeeld. De sectorindelingen en inschrijvingen worden bijvoorbeeld ook gebruikt als basis voor staffels in contentlicenties met uitgevers.

De VH heeft nu ook een viertal dashboards toegevoegd waar je in 1 keer een totaaloverzicht krijgt van de gehele hbo sector, studiesucces, instroom/diploma’s en personeel respectievelijk.

Internetconsultatie implementatie EU auteursrechtrichtlijn

Nederland bewijst dat het implementeren van nieuwe wetgeving ook heel snel kan verlopen want op 2 juli verscheen de internetconsultatie al met het implementatiewetsvoorstel voor de EU auteursrechtrichtlijn.

Het wetsvoorstel zelf is te downloaden (hier) en daar hoort ook de memorie van toelichting bij (hier).

Ik heb alleen nog het deel in het voorstel gelezen met betrekking tot de onderwijsexceptie want na ruim 10 jaar ervaring met het werkbaar krijgen van readerregelingen voor het onderwijs was mijn hoop dat de verruimde mogelijkheden in de EU auteursrechtrichtlijn ook zijn weerslag zouden krijgen in de Nederlandse wetgeving. Helaas lijk ik daar van een koude kermis thuis te gaan komen.

De aanpassing/aanvulling op artikel 16 Aw is heel beperkt en hoewel ik elders vreugde zag over het niet kiezen voor de mogelijkheid om de beschikbaarheid van licenties een rol te laten spelen in de onderwijsexceptie, zag ik juist hierin mogelijkheden om als onderwijssector betere afspraken met uitgevers te kunnen maken over educatief gebruik.

Het is evident dat bij het opstellen van het wetsvoorstel geen enkele partij betrokken is geweest met enige ervaring met het functioneren van de onderwijsexceptie. En met niet 1 maar 2 Netwerken Auteursrechten Informatiepunten in het hoger onderwijs is dat serieus een omissie met gevolgen.

De internetconsultatie loopt tot 2 september – of zoals we in het onderwijs zeggen, het begin van het nieuwe schooljaar – en dat betekent dat het ook nog eens zo goed als onmogelijk is om met een groot aantal reacties uit hogescholen en universiteiten te komen. Ik zal namens mezelf en het Netwerk Auteursrechten Informatiepunten van het hbo reageren maar maak me weinig illusies over de impact daarvan.

Lees je dit en wil je ook reageren? Ga dan naar de internetconsultatiepagina , lees de documenten en laat een reactie achter met jouw ervaringen en verbeterpunten. Ik zal, vanzelfsprekend, een uitgebreide reactie ook hier op mijn blog plaatsen.

#

Professionalisering in het hbo met dank aan de cao

Levenslang leren is iets dat eigenlijk voor ons allemaal zou moeten gelden onafhankelijk van welk beroep je hebt en waar je werkt. Ontwikkelingen gaan dermate snel dat zelfs praktijkervaring niet voldoende is om je diploma al zo’n beetje achterhaald te maken op het moment dat je het in ontvangst mag nemen. Toch blijkt telkens weer dat (permanente) bijscholing stevig gefaciliteerd moet worden door een bedrijf of sector willen beroepsbeoefenaars ook structureel aan de slag gaan met blijvende professionalisering.

In de advocatuur is er een puntenstelsel waarbij iedere beoefenaar jaarlijks een minimum aantal punten moet behalen en waarbij deelname aan o.a. cursussen en congressen essentieel is wil je aan deze eis tegemoet kunnen komen. Zo streng is het in het hoger beroepsonderwijs nog niet maar door de aanhoudende kwaliteitsdiscussies van het onderwijs is er wel een praktijk ontstaan waarin alle hogescholen het professionaliseringsniveau van hun medewerkers onderdeel hebben gemaakt van de prestatieafspraken met de minister van onderwijs.

Hierbij gaat het bijna zonder uitzonderingen om al het onderwijsgevend personeel een master te laten behalen. Dit past in de perceptie van hogescholen -terecht-  ook bij de ambitie en doelstellingen van het hbo om met (toegepast) onderzoek een slag te slaan maar doet mijns inziens niet helemaal recht aan het idee van permanente scholing aangezien professionalisering van docenten toch echt niet alleen gezocht moet worden in een master- en promotietraject. Het onderwijsondersteunend personeel krabt zich ook nog even achter de oren en vraagt zich af waar zij blijven in de scholingstrajecten. Moeten we in de onderwijsbibliotheek ook aan de master of kunnen we ook professionaliseren op een andere manier?

De vakbonden en de HBO-raad maakten vandaag een principe akkoord (pdf) bekend over de cao-hbo waarin precies dit onderwerp de hoofdrol speelt. In dit akkoord dient elke hogeschool met een eigen en individueel professionaleringsplan te komen waarbij 6% van het jaarinkomen van elke werknemer beschikbaar gesteld wordt om de uitvoering te realiseren. Geen onderscheid tussen onderwijsgevend en onderwijsondersteunend personeel, het gehele budget komt in 1 professionaliseringsfonds en die 6% is het minimumbedrag dat een hogeschool moet besteden aan professionaliseren van de eigen medewerkers. Master- en promotietrajecten zullen ongetwijfeld de kern gaan vormen van een dergelijk professionaliseringsplan maar er zal ongetwijfeld ook meer in opgenomen moeten worden voor (in ieder geval) het onderwijsondersteunend personeel.

Het goede nieuws is daarbij dat de facilitering van medewerkers specifiek benoemd is in dit akkoord. Als een scholingsafspraak met een werknemer past in het professionaliseringsplan dan wordt maar liefst 75% van de studielast in tijd gefaciliteerd en dat zou toch een mooie prikkel moeten zijn.

In een salarisstijging voorziet de nieuwe cao dan weer niet maar als je in jezelf wilt investeren met scholing dan heeft je instelling er nu net zo veel belang bij als jij om dat te doen. Voor kennisinstellingen zou dat eigenlijk heel vanzelfsprekend moeten zijn, net als voor de mensen die er werken. Maar het kan geen kwaad dat het straks ook in de cao geregeld is.

@ foto: mimax via photopin cc

#

Wat mag de HBO-programmering van Ziggo kosten?

Vanmorgen was bij Emerce te lezen dat de kanalen van de Amerikaanse kabelzender HBO (niet te verwarren met het hoger beroeps onderwijs natuurlijk) vanaf 9 februari a.s. bij Ziggo zullen worden opgenomen in het aanbod. Dat triggerde me omdat de zender de thuisbasis is van wat toch gerust de betere Amerikaanse series genoemd mogen worden en het spreekt me wel aan om die series, die ik nu vooral download of op dvd/bluray koop, via Ziggo te gaan kijken. Maar liefst 3 zenders komen er dan bij, in HD, met ook nog de video-on-demand dienst erbij (die ik niet zal gebruiken omdat ik geen interactieve ontvanger heb) en niet onbelangrijk, HBO Go, wat de streaming dienst is van de zender. Kijk het op je tv of kijk het op je pc/mobiel .. je kunt kijken hoe je wilt.

Een tijd terug meldde ik nog over de excellente BBC iPlayer app. Hiermee kun je honderden klassieke en actuele BBC series bekijken op je iPad, iPod Touch of iPhone en ik gaf nog aan dat dit met 6,99 euro per maand content was waarvoor ik graag betaalde.

[blackbirdpie url=”https://twitter.com/#!/Brightsite/status/158917450807783426″]

Wat HBO via Ziggo gaat kosten is ook gelijk duidelijk, 15 euro per maand. Dat is vergelijkbaar met Film1 en aangezien deze zenders nu ook tv series uitzenden zijn ze op dat punt dus ook te vergelijken met elkaar. Nu heb ik zelf nooit overwogen om een abonnement op Film1 te nemen omdat ik, ondanks het feit dat ik van films kijken houd, ik misschien 1 a 2 films per week zou kijken en dan is het uiteindelijk zonde van het geld. Het is ook maar de vraag of de drie HBO zenders genoeg interessante series en films voor mij bieden om alsnog te overwegen een abonnement te nemen maar als ik de reacties op Twitter zo lees vinden velen de 15 euro per maand op voorhand al te veel.

Ik denk dat je met drie tv kanalen met series en films, plus een video-on-demand en een streaming dienst genoeg waar voor je geld krijgt maar uiteindelijk gaat het om de content natuurlijk. Benieuwd hoe die er uit komt te zien en maar hopen dat mijn voornemen om geen abonnement te nemen stand houdt als het tweede seizoen van Game of Thrones begint.

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top