Tweetweekoverzicht week 11 2019: 30 jaar WWW, een kwart eeuw ereaders, KvK stopt deels met adressenverkoop en Dropbox stopt met goede gratis dienst zijn

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Het web is jarig

In maart 1989 kwam Tim Berners-Lee met het idee om teksten aan elkaar te verbinden door woorden en zinnen onderling te linken. Hypertext was geboren en het hele idee van linken in teksten naar andere teksten is geëxplodeerd in wat we nu het internet noemen :).

Ik ‘stapte’ in toen er nog maar weinig Nederlandse websites waren die inderdaad primair uit tekst bestonden en die allemaal nog ontsloten konden worden via een hiëarchisch zoeksysteem, NL-menu. Dat zal zo rond 1992, 1993 geweest zijn toen ik nog de bibliotheekopleiding deed en ik vooral gebiologeerd was door het downloaden van foto’s en shareware spelletjes uit ftp archieven.

Ik kan niet zeggen dat het allemaal verbeteringen zijn geweest met het internet in al die jaren. Ik ben blij dat er zo ontzettend veel meer te vinden is dan in de jaren 90, vind social media 1 van de belangrijkste revoluties van de afgelopen 15 jaar en verlang niet terug naar de tijd waarin je gedwongen was je eigen lijstjes met duizenden bookmarks bij te houden. Aan de andere kant zou dat de prijs waard kunnen zijn om van de belachelijke vercommercialisering af te komen en de strijd van belangenpartijen om het hele internet te reguleren waardoor het sterkste punt – vrije stroom van informatie en communicatie voor iedereen – verloren lijkt te gaan. Ik vrees alleen dat dit door te weinig mensen belangrijk (genoeg) gevonden wordt …

Een kwart eeuw ereaders

Vorige week, 12 maart, was het 25 jaar geleden dat Sony het eerste apparaat op de markt bracht dat je – met enige flexibiliteit in de definitie – een ereader kon noemen. Jak Boumans schreef voor zowel INct als Historiek een historisch overzicht van die 25 jaar.

Nou reken ik zelf eigenlijk pas sinds dat ereaders met een e-ink scherm kwamen – de iLiad was de eerste daarvan in Nederland en het was ook het eerste model dat breder gepromoot werd door destijds Selexyx maar ook via een abonnement op NRC Handelsblad – al vind ik de Rocket ebook ook een fantastisch apparaat die ik jaren later nog reviewde.

Toen genoot ik er ook van om de geschiedenis van dat apparaat, en de leverancier, uit te pluizen en ik heb dan ook met veel plezier de vroegere geschiedenis van de ereader gelezen in beide artikelen. Het boek van Jak Boumans over de geschiedenis van digitale media in Nederland tot 1997 heb ik daarom ook maar aangeschaft. Al was ik wel lichtelijk teleurgesteld dat er geen ebookversie van bestaat ;-)

Kamer van koophandel stopt met verkoop adressen. Een beetje.

De Autoriteit Persoonsgegevens heeft – eindelijk – een duidelijke uitspraak gedaan over de praktijk van de Kamer van Koophandel om adressenbestanden van ingeschreven bedrijven en ZZP-ers online te verkopen aan elke geïnteresseerde. Dat acht de AP dus in strijd met de privacyregels (goh echt?) en is nu reden voor de KvK om de online verkoop te stoppen per 1 juli.

Waarom de focus op ‘online verkoop’? Nou omdat spammende bedrijven nog steeds aan die adresbestanden kunnen komen maar eerst contact moeten opnemen met de KvK en vervolgens een aanvraag moeten indienen. Je zou zeggen dat telemarketingbedrijven het niet als een enorme drempel beschouwen om de KvK te bellen om de adressenbestanden los te peuteren maar de KvK denkt dat hiermee een extra barrière wordt opgeworpen.

De AP is al net zo min onder de indruk als ik van dat argument denk ik want die dringt nu aan op een wetswijziging (van de Handelregisterwet die stelt dat gegevens van bedrijven openbaar moeten zijn) om ervoor te zorgen dat de KvK zich aan die andere – privacy – wet gaat houden.

Dropbox introduceert restricties voor gratis gebruikers

Het komt niet echt als een verrassing als een dienst begint te knijpen in de gratis accounts als de gratis opties eigenlijk voor een grote groep mensen voldoende zijn. Evernote deed het een paar jaar geleden door de gratis versie uit te kleden en te beperken tot maar enkele apparaten die je kon koppelen aan de dienst. Het pakte niet echt goed voor ze uit want ze verloren enorm veel klanten … inclusief betalende klanten … doordat ze telkens weer nieuwe restricties introduceerden die gebruikers naar duurdere abonnementsmodellen moesten pushen.

En nu lijkt Dropbox hetzelfde te gaan doen. Niet letterlijk hetzelfde want de betaalde versie van een tientje per maand is wat het (bijna) altijd al was maar ze hebben overduidelijk besloten de enorme basis van gratis gebruikers uit te gaan knijpen om te zien of ze ook de overgang naar betalende gebruiker gaan maken.

Dat doet Dropbox door, met onmiddellijke ingang, het aantal apparaten dat je kunt koppelen aan je account om te synchroniseren te beperken tot drie. Heb je Dropbox dus op 1 of 2 pc’s of laptops staan en nog een telefoon dan is dat ook meteen de limiet van wat je als gratis gebruiker kunt doen. Het is een grens waar iedereen die het ook echt als bestandssynchronisatiedienst gebruikt al snel aan zal komen want het is het hele idee natuurlijk achter de dienst.

Gebruikers die alleen bestanden opslaan via de webversie hebben weinig last – de webversie telt niet mee – en bestaande gebruikers kunnen hun apparaten blijven gebruiken waar ze nu de Dropbox client op geinstalleerd hebben, ook al zijn het er meer dan drie. Maar nieuwe toevoegen is er dan niet meer bij. Tenzij je alsnog gaat betalen vanzelfsprekend.

Ik annuleerde destijds mijn Evernote abonnement omdat de dienst hun gebruikers als melkkoe ging gebruiken en ik denk dat Dropbox een gevaarlijke route nu in gaat. De dienst heeft veel sympathie dankzij de relatief grote opslagruimte voor gratis accounts (die je ook de afgelopen jaren met allerlei acties verder gratis kon vergroten) maar lijkt daar nu van te willen profiteren. Hoeveel sympathie er nog over blijft bij gebruikers die tegenwoordig vele alternatieven hebben, is twijfelachtig. Helemaal aangezien Dropbox ook weigert om een wat betaalbaarder tussenabonnement te introduceren voor light users zoals bijv. Google Drive dat wel heeft.

Voor mij reden om Dropbox alleen te houden voor het delen van bepaalde bestanden – ik gebruik het om sporadisch naar bestanden via dit blog te linken – en het voor de rest gewoon bij OneDrive te houden.

En verder nog …

Ik ben een tevreden betalende gebruiker van ProtonMail – met privacy hoog in het vaandel – en zag vorige week dat ze een stevige subsidie gekregen hebben om met een eigen bestandendienst te komen, ProtonDrive. Ik kan de filosofie van Proton erg waarderen om gebruikers met geld te laten betalen voor extra dienstverlening i.p.v. met persoonlijke informatie maar daar ben ik met OneDrive of Dropbox nou eigenlijk niet zo benauwd voor. Enfin, we gaan het zien als ProtonDrive live gaat … volgend jaar?

Het kwam me bekend voor, die aankondiging van Send, de gratis bestandenverstuurdienst van Mozilla die in Firefox geïntegreerd is. Het bleek te komen omdat ik twee jaar geleden al over de betaversie schreef die nu dus kennelijk officieel uitgerold is. Doe er je voordeel mee zou ik zeggen.

Google heeft in Chrome versie 73 de optie toegevoegd om de standaard eigen zoekmachine – die gebruikt wordt als je een zoekterm in de adresbalk tikt – te vervangen door, jawel, DuckDuckGo die niet met profielen van gebruikers werkt. Bij de Instellingen is het nu aan te passen.

Wetten moet je wel handhaven natuurlijk :)

#

Tweetweekoverzicht week 48 2018: AVG boetes komen er aan, tientallen nieuwe versies van Harry Potter boeken op komst en tijdschriftendienst Readly lanceert in Nederland

vakblog tweetweekoverzicht
Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Het was een beetje een rare week. Ik was (ben) snipverkouden met zere keel, hoofdpijn en alle kwaaltjes die daar bij horen maar had een volle agenda op werk met maar liefst twee gastcolleges in Almere en Zwolle, een afspraak ‘s avonds en nog een workshop die ik gaf over Office 365. Het is allemaal uitstekend gegaan maar ik geloof niet dat het me ooit zo veel moeite heeft gekost qua energie als de afgelopen week. Je ziet het helaas ook terug in het onderstaande overzicht want van nieuws lezen en twitteren kwam het maar nauwelijks. Oftewel, het is een wat kort weekoverzicht geworden.

Komen de eerste AVG boetes er aan?

Een half jaar geleden is, na een nogal stormachtige periode waarin bedrijven zich suf mailden naar hun gebruikers en klanten over hoe serieus ze het wel niet namen, de Algemene Verordening Gegevensbescherming in werking getreden. Op 25 mei 2018 om precies te zijn.

De toezichthouders in de Europese lidstaten hebben kennelijk – heel verstandig – besloten om de eerste tijd niet meteen op te gaan treden tegen bedrijven, instanties en overheden maar om even rustig af te wachten en iedereen de gelegenheid te geven ook daadwerkelijk te ‘wennen’ aan de nieuwe privacywetgeving.

In Duitsland is de eerste grote boete inmiddels uitgereikt en het lijkt er op alsof ook in Nederland de stevige stroom aan klachten & meldingen nu dan toch echt in behandeling genomen gaan worden. Het moet ook wel want als het goed is komt er volgend jaar nog een nieuwe privacywetgeving aan die de huidige ‘cookiewet’ gelijk trekt met de strengere eisen van de AVG en dan moet ook de online communicatie – inclusief bedrijven als Facebook, Whatsapp en Twitter – compliant zijn.

Of dit ook betekent dat in Nederland de miljoenenboetes links en rechts uitgedeeld worden betwijfel ik maar de Autoriteit Persoonsgegevens zal, neem ik aan, wel minder een adviserende rol gaan innemen en steeds meer een beoordelende rol pakken. Met een stevige stok achter de deur om pittige boetes op te leggen als een organisatie het echt te bont maakt. 2019 belooft op het gebied van privacy alleen nog maar meer spraakmakender te gaan worden.

Te veel Harry Pottter?

Hoe groter het commerciële succes van een serie – en hoe meer mensen lyrisch worden over die boeken – hoe minder ik zelf genegen ben om het te gaan lezen. Twintig jaar geleden las ik het eerste deel van Harry Potter en dat vond ik een leuk boek. Toen bleek IEDEREEN het fantastisch te vinden en brak er een soort hysterie uit die bij het verschijnen van elk nieuw deel nieuwe hoogtes bereikte.

Ooit zag ik beelden van hoe de Beatles in Amsterdam in 1964 ook eenzelfde soort hysterie veroorzaakten en daar moest ik telkens weer aan denken als de mensen in enorme rijen voor boekhandels stonden en probeerden om als eerste het nieuwe boek te kopen. Ik ben fan van boeken, boekwinkels en gun iedere schrijver dit succes maar ergens voelde het ook niet goed. Het boek dat ik leuk vond was niet meer ‘mijn’ dingetje dat ik met een paar andere lezers kon delen. Nee, de hele wereld en hun moeder las Harry Potter boeken. Na het derde deel stopte ik daarom ook met het lezen van de serie en ik heb het pas vorig jaar weer opgepakt. Om met het grootste plezier alsnog alle zeven boeken (en zelfs The Cursed Child) te lezen.

Die timing was heel goed blijkt nu want de uitgever en boekenindustrie gooit het gas er vol op nu het 20 jaar geleden is dat het eerste deel verscheen. Alsof er al niet genoeg verschillende versies waren verschenen de afgelopen jaren (ik ben er vele tegen gekomen), stond op Pottermore te lezen dat er nieuwe versies gaan verschijnen voor elk deel van de serie. Vier verschillende edities die overeenkomen met de vier huizen van Hogwarts – elk in hun eigen kleur – en dat dan voor zowel de hardbacks als paperbacks. Oftewel, 56 boeken maar liefst. De nieuwe versies zijn al uit voor de eerste twee delen en de rest volgt de komende maanden.

In een artikel in the Guardian vertelt de hoofdredacteur van de Braziliaanse Potter fansite dat het zelfs hem te ver gaat en dat het de magie van de boeken zelfs schade berokkent. Het zijn exact dezelfde boeken en er kon zelfs geen nieuw voorwoord van af, laat staan wat meer informatie over de wereld van Harry Potter die Rowling uiteindelijk allemaal op de Pottermore website zette omdat ze het niet in de boeken zelf kwijt kon. Het was een uitgelezen kans geweest om er meer van te maken maar nee. Boeken uitgeven en verkopen is een business en als mensen Harry Potter boeken willen kopen, dan zorgt de uitgever er voor dat die er zijn. In verschillende kleurtjes en edities om de verzamelaars te overtuigen hetzelfde boek doodleuk vier keer te kopen. Of acht keer als die echt gedreven is.

En ik? Ik hou het op de digitale Enhanced Editions die je in Apple Books kunt vinden. Voorzien van prachtige illustraties en kleine animaties laten die het verhaal nog meer tot leven komen, ook al kun je ze helaas alleen maar lezen op een iPhone of iPad. Je hebt anders ook nog de ebooks die je via Pottermore kunt kopen, gewoon 1 versie voor elk boek en ze zijn nog vrij van DRM te downloaden ook nog. Lees je ze liever in vertaling? Pottermore heeft ook de Nederlandse versies!

Tijdschriftendienst Readly lanceert in Nederland

Readly is een online tijdschriftendienst die al een paar jaar aan de weg timmert. Het Zweedse bedrijf – jawel, net als Spotify – lanceerde Readly in 2014 in o.a. Duitsland en Engeland vanuit hetzelfde ‘lees wat je wil voor een vast bedrag per maand’ principe.

Vier jaar later is Readly nu ook beschikbaar in Nederland. Met een totaalaanbod van meer dan 3500 tijdschriften (in een groot aantal talen) waaronder ook ruim 100 Nederlandse tijdschriften kun je voor een tientje per maand gaan lezen in de Android of iOS app (of de webversie op je computer).

Je zou het wellicht niet denken maar daarmee versplintert de markt voor Nederlandse digitale tijdschriften nog meer. De Sanoma tijdschriften (waaronder Libelle, Margriet, Autoweek, Donald Duck enz) zijn exclusief en alleen beschikbaar via tijdschrift.nl (15 euro per maand) terwijl een aantal andere tijdschriften juist weer in het Leeslounge abonnement zitten.

Aangezien ik vroeger veel van de Amerikaanse en Engelse tijdschriften las is het aanbod van Readly wel boeiend en heb ik een (proef)abonnement genomen van 3 maanden dat je tijdelijk voor slechts 99 cent kunt afsluiten. Een uitgebreide review zal ergens de komende weken hier op Vakblog verschijnen.

#

Tweetweekoverzicht week 39 2018: Nog een keer CC Search, je telefoonnummer en Facebook, Google Images en de nieuwe Kobo Forma

vakblog tweetweekoverzicht
Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Ik weet niet of er gewoon wat minder nieuws was deze week dat mijn aandacht wist te trekken of dat het aan mij ligt (dat laatste gok ik) maar het was een beetje een mager nieuwsweekje. Het voordeel is dat je deze keer dus snel klaar bent ;-)

Nog een keer CC Search

Afgelopen week werd een nieuwe versie van CC Search, de metazoekmachine van Creative Commons die een aantal grote bronnen met foto’s doorzoekt die van een CC-licentie zijn voorzien, online gezet. Daar schreef ik weliswaar al een blogpost over maar ik wilde de zoekmachine ook hier nog even onder de aandacht brengen.

Behalve een nieuwe interface en het toevoegen van een aantal nieuwe bronnen – waardoor CC Search nu ca 10 miljoen foto’s doorzoekt – hebben ze de foto’s vooral beter doorzoekbaar gemaakt door ze automatisch van tags te laten voorzien. Dat werkt niet perfect natuurlijk maar je ziet hoe dit soort systemen steeds beter worden in het herkennen wat er op een foto staat. CC Search is nu echt een goede tool geworden om bijvoorbeeld in het onderwijs te gebruiken om geschikte foto’s te vinden voor in onderwijsproducten.

Je telefoonnummer en Facebook

Verrassend was het niet nee. Diverse media (zoals de NOS) meldden afgelopen week dat Facebook je telefoonnummer ook gebruikt om gericht mee te adverteren. Om precies te zijn laat Facebook toe dat adverteerders hun gegevens kunnen uploaden naar Facebook en, zodra telefoonnummers van potentiële klanten matchen met het nummer dat Facebook van je heeft, kan dat dus gebruikt worden om je als Facebook gebruiker te benaderen met advertenties.

Een werkwijze die logisch is voor een bedrijf dat zijn winsten uit advertenties haalt (hoe vaak moet je nog horen dat als je niet betaalt voor een product of dienst, JIJ het product bent?) maar wat wel kwalijk is omdat Facebook het afgelopen jaar gebruikers actief lastig viel met de vraag om voor beveiligingsredenen een telefoonnummer op te geven. En je een telefoon(nummer) gebruikt om twee-factor authenticatie te gebruiken als je inloggen met alleen een wachtwoord niet voldoende vindt.

Dat je gegevens van gebruikers, bedoeld voor de beveiliging van je eigen dienst, ook nog in zet voor advertenties is een kwalijke zaak want je zet mensen aan om geen gebruik te maken van beveiligingsmogelijkheden die in veel gevallen broodnodig en essentieel zijn. Ik weet tenminste dat het voor mij de reden is waarom ik geen twee-factor authenticatie aan heb staan voor Facebook. Want geef toe, dit was hogelijk voorspelbaar.

Google Images toont (soms) gebruiksrechten bij afbeeldingen

Op de Google Images site heb ik het nog niet kunnen terugvinden – een website die trouwens ook een nieuw jasje heeft gekregen met overzichtelijke(re) zoekresultaten – maar Google kondigde vorige week aan dat ze nu ook metadata bij foto’s gaan tonen die de maker en naamsvermelding laten zien.

Dat wil niet zeggen dat alle foto’s nu ineens magisch voorzien gaan worden van relevante informatie over wie ze gemaakt heeft. Het moet expliciet meegegeven worden in metadata bij de foto’s zelf volgens de IPTC metadatastandaard. En die moet weer expliciet ondersteund worden door de sites en fotodiensten die door Google geïndexeerd worden. Ik neem aan dat sites als Flickr het ondersteunen maar hoe groot die dekking precies is en of je straks ook echt vaker dit soort informatie gaat aantreffen, dat zullen we nog moeten zien.

Oh ja, over Google gesproken … die stonden afgelopen week even stil bij hun 20 jarig bestaan:

Kobo Forma

Ik was al flink aan het speculeren geslagen over de nieuwe Kobo ereader die volgende maand uit zou moeten komen. Ik was er van overtuigd dat ze met een Second Edition van de Aura ONE zouden komen maar dankzij een gelekte afbeelding van Kobo Spanje is het nu geen verrassing meer wat Kobo officieel volgende week gaat aankondigen.

De afbeelding stond maar eventjes online maar oplettende lezers waren er snel genoeg bij om de Spaanstalige advertentie alsnog te kunnen bestuderen. En hoewel je geen specificaties kunt afleiden van een dergelijke afbeelding wordt wel duidelijk dat Kobo zeer geïnspireerd is door de Kindle Oasis ereaders van Amazon.

De Forma lijkt namelijk erg op een Oasis maar dat is in dit geval ook niet erg want Kobo gaat daarmee eindelijk de kant op die ik hoopte en komt dus met bladerknoppen. Net als een Oasis (2) heeft de Forma een bredere zijkant waarin menu-/bladerknoppen verwerkt zijn en kan deze nu ook eindelijk het beeld draaien zodat je in landscape formaat kunt lezen. De Oasis 2 draait het beeld alleen 180 graden zodat je de ereader zowel met de linker- als rechterhand kunt vastpakken maar de Forma lijkt de bedoeling te zijn dat je hem over dwars kunt lezen.

De vraag hoe groot het scherm zal zijn (minimaal 8 inch neem ik aan want anders heeft in landscape lezen ook weinig toegevoegde waarde), wat de verdere specificaties en natuurlijk wat de prijs zal zijn, die krijg ik volgende week beantwoord als Kobo in Nederland een toelichting geeft op hun nieuwe ereader. Ik heb een uitnodiging hiervoor gekregen en ben ook in de gelegenheid om Michael Tamblyn, CEO van Kobo, rechtstreeks te vragen waarom de optie om woorden niet af te breken nog steeds ontbreekt in de Kobo ereaders.

#

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top