Tweetweekoverzicht week 17 2019: Digitale uitputting deel 2, Mueller rapport met filterellende, HEMA zwerfboekenkasten en een minidocumentaire over boekwinkels

Elke week maak ik een tweetweekoverzicht waarin ik alsnog stil sta bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen blogpost aan heb gewijd.

Over digitale uitputting en Tom Kabinet (deel 2)

Vorige week stond ik stil bij digitale uitputting en waarom het model (en de daaruitvolgende kwestie die nu bij het Europese Hof van Justitie ligt) van Tom Kabinet zo interessant is. Op het Copyright blog van Kluwer stond een interessant artikel waarin ingegaan werd op het belang van de komende uitspraak.

Afgelopen week werd ook deel 2 gepost en daar wordt uitgebreid besproken wat de opties en afwegingen zouden *kunnen* zijn van het Europese Hof. Het wordt pas echt interessant om deze afwegingen te duiden als de uiteindelijke uitspraak er ligt maar het is duidelijk dat in een maatschappij waar in toenemende mate digitale goederen geleverd worden de consequenties in elk geval niet gering zullen zijn.

Mueller rapport en filterellende

Ook deze week was het geen enkel probleem om een voorbeeld te vinden van falende algoritmes die auteursrechteninbreuken zouden moeten voorkomen.

Na ruim een jaar wachten verscheen vorige week dan eindelijk het rapport van Mueller die onderzoek deed naar het handelen van Trump tijdens de verkiezingen van 2016. Daar dook de media vol op en uitgevers publiceerden gehaast allemaal eigen versies van het rapport in boekvorm.

Dat konden ze doen omdat het rapport, als uitgave van de overheid, vrij is van auteursrechtelijke bescherming. Het gevolg is dat dit rapport in boekvorm de eerste drie plekken van de bestsellerlijst innam en natuurlijk ook digitaal overal verspreid werd.

Zo ook bij Scribd, dat behalve een ebookdienst ook van oudsher de YouTube van documenten is. Alleen daar greep het BookID filter in en Scribd verwijderde meerdere versies van het rapport met de onderbouwing dat het inbreuk maakte op het auteursrecht.

Na de nodige ophef gaf het bedrijf toe dat het systeem geregistreerd had dat het boek door een grote uitgever was uitgegeven en daarmee het eigenaarschap gekoppeld had aan die uitgever. Wat alle andere exemplaren van het rapport meteen in de ban deed.

Zoals de Electronic Frontier Foundation ook constateert is het aannemelijk dat we hier naar de toekomst van het internet kijken onder de nieuwe EU wetgeving. Geautomatiseerde systemen die, gevoed door belanghebbende partijen, zonder enige nuance de toegang blokkeren tot werken. Ongeacht hoe het nou echt zit met de auteursrechten.

HEMA komt met zwerfboekenkasten

HEMA opent per 1 mei in 55 filialen een zwerfboekenkast, meldde het bedrijf afgelopen week. Het is een initiatief van HEMA en Stichting Kinderzwerfboek dat hoopt een bijdrage te leveren aan het verbeteren van de taalvaardigheid van kinderen door de gelegenheid te bieden boeken te ruilen in de HEMA filialen.

En natuurlijk kun je daar cynisch naar kijken – veel reacties die ik zelf via Twitter kreeg waren dat ook zeker – want natuurlijk doet HEMA dit niet alleen om ideologische redenen. En nee, 55 boekenkasten in Nederland is geen alternatief voor de diverse trajecten inclusief begeleiding die o.a. via bibliotheken worden aangeboden.

Maar ik kijk daar toch iets anders tegen aan. Ik vind het een leuk en nuttig initiatief en denk dat je nooit genoeg manieren hebt om in aanraking te komen met boeken. Als je liefhebber bent van boeken dan ga je heus wel naar de bibliotheek maar voor al die kinderen die niet uit zichzelf naar de bibliotheek gaan – en dat zijn er velen – is dit een extra laagdrempelige manier om eens een boek te proberen.

Als kind kwam ik elke week meerdere keren in de bibliotheek en leende & las me ongans. En zelfs toen liep ik rommel- en boekenmarkten af op zoek naar nieuwe boeken omdat lenen nou eenmaal iets anders is dan een boek in je eigen boekenkast kunnen zetten. Ik verheug me er op om vanaf volgende maand met mijn eigen kinderen af en toe te gaan kijken of er een leuk boek tussen zit … en dan tegelijk een paar gelezen boeken te doneren voor anderen. Win-win noem ik dat. Maar dat is misschien ook wel omdat ik dan meteen een broodje rookworst kan halen ;-)

Kijktip: minidocumentaire Bookstores

Elsbeth tipte me via Twitter op een minidocumentaire van Max Joseph over zijn fascinatie met boekwinkels en het feit dat je nooit alles kunt lezen wat ze verkopen. Max gaat langs een aantal prachtige boekwinkels (waaronder de Dominicanen in Maastricht) en praat met experts die uitleggen hoe je meer boeken kunt lezen in de tijd die je hebt. Ik heb er van genoten :)

#

Toms Leesclub (of hoe Tom Kabinet tweedehands ebooks blijft verkopen)

toms leesclub
Eén ding moet je Tom Kabinet nageven: ze gaan niet bij de pakken neerzitten. Nadat de rechter in januari 2015 besloot dat het doorverkopen van ebooks weliswaar (en vooralsnog) toegestaan is – maar dat Tom Kabinet geen illegale ebooks mocht verhandelen – gooide Tom Kabinet het prompt over een andere boeg. Het aanbod van tienduizenden tweedehands titels werd dramatisch gereduceerd tot alleen die titels die aantoonbaar legaal waren en Tom Kabinet ging, net als zoveel andere ebookwinkels, nieuwe ebooks verkopen. Alle ebooks die ze verkochten konden dan vanzelfsprekend ook weer worden aangeboden door de kopers en als tweedehands ebooks verkocht worden.

Dat werd echter ook geen succes aangezien een aantal grote Nederlandse uitgevers weigerden hun titels via Tom Kabinet te laten verkopen. En zonder de ebooks van deze uitgevers had het weinig zin om te proberen om op deze manier legaal aan een collectie tweedehands ebooks te komen.

Toms Leesclub

Tom Kabinet diende weliswaar een klacht in bij de Autoriteit Consument en Markt (ACM) maar besloot het bedrijf dat het niet afhankelijk kon en wilde zijn van de uitgevers. Een nieuw businessmodel waarbij het zich richtte op de lezers en kopers van ebooks (bij andere ebookwinkels) werd uitgewerkt en in juni 2015 lanceerde Toms Leesclub dat handig inhaakte op de trend van ebookabonnementendiensten.

Voor een bedrag van €3,99 per maand kon je lid worden van Toms Leesclub waarbij je vervolgens (maximaal zes) ebooks (per maand) kon kopen voor €1,75 per stuk. Doneerde je echter de uitgelezen ebooks (of elders gekochte legale ebooks) weer terug naar Toms Leesclub, dan kreeg je daarvoor een week gratis lidmaatschap terug.

Het betekende dat iedereen relatief goedkoop lid kon zijn als je minstens 4 boeken per maand kocht (en terug doneerde) maar het was natuurlijk vooral bedoeld om te stimuleren dat het aanbod van tweedehands ebooks in Toms Leesclub op peil bleef. Door te werken met het doneren van de downloadlinks van de o.a. bij Bol.com legaal gekochte ebooks (en niet meer het uploaden van ebooks toe te staan) hield Tom Kabinet zich aan de uitspraak van de rechter en wist het de boycot van de grote uitgevers ook nog eens te omzeilen.

Toms Leesclub 2.0

Afgelopen week paste Tom Kabinet wederom het model van Toms Leesclub aan. Het vaste abonnementsgeld van €3,99 is afgeschaft, de beperking van maandelijks maximaal zes ebooks kunnen kopen is opgeheven en de gedoneerde/verkochte ebooks leveren nu credits op in plaats van weken gratis lidmaatschap. De credits zijn nu nodig om de tweedehands ebooks te kunnen kopen als aanvulling op het basisbedrag van 2 euro voor elk ebook.

Het credits-systeem doet een beetje denken aan de Air Miles waarbij je in de shop diverse producten kunt kopen voor een geldbedrag, aangevuld met een bepaalde hoeveelheid Air Miles.

toms leesclubHet is een hele interessante en slimme zet van Toms Leesclub als je er even over nadenkt. Als lid wordt het een stuk overzichtelijker en hoef je niet meer te betalen voor het privilege om uberhaupt tweedehands ebooks te kunnen kopen. Als je een maand geen ebooks kocht en/of inleverde dan was je voorheen alsnog 4 euro kwijt terwijl je nu simpelweg alleen betaalt voor het ebook dat je wilt kopen. Lekker simpel, nietwaar?

Maar het nieuwe model brengt vooral veel meer flexibiliteit voor Toms Leesclub. In de oude situatie leverde elk bestseller ebook een week gratis lidmaatschap op voor een lid maar moest de leesclub dezelfde week ook geven voor een vaag en onbekende goedkope titel. In de nieuwe situatie is er variatie mogelijk en kunnen meer credits gegeven worden voor een populaire titel dan voor een titel waar Toms Leesclub eigenlijk niet op zit te wachten. Om wat voor reden dan ook.

Aan de andere kant kan Toms Leesclub op basis van de populariteit van een titel bepalen hoeveel additionele credits een koper moet inleveren bovenop het nieuwe basisbedrag van 2 euro. Op de site zie je dat de populaire titels, op een enkele uitzondering na, voor 2 euro en 100 credits verkocht worden. In de collectie zijn echter ook titels aanwezig die voor 10 of 40 credits te koop zijn.

Hoe kom je aan (genoeg) credits?

Credits zijn dus feitelijk valuta waarvan Toms Leesclub zelf de wisselkoers bepaalt. Voor gewilde titels worden meer credits gegeven dan voor de minder gewilde titels en als je een bij Toms Leesclub gekocht ebook ook weer terugdoneert dan levert dat ook meer credits op. Op die manier wordt zowel het doneren zelf gestimuleerd omdat je letterlijk een tegoed opbouwt waarmee je andere ebooks kunt kopen maar kan de leesclub het aanbod ook aantrekkelijker maken door het verkopen van populaire titels te belonen.

Welke ebooks de meeste credits opleveren is daardoor echter niet te voorspellen. In het scherm waar je de downloadlink opgeeft vul je de titel en auteur in van het boek en krijg je (dan pas) te zien hoeveel credits dat boek je gaat opleveren. Als je tenminste de titel en auteur correct ingevuld hebt zoals het ook in de database van Toms Leesclub voorkomt.

Bij een titel uit de Bestseller 60 – “Het meisje in de trein” van Paula Hawkins in dit geval – levert dat 100 credits op:

toms leesclubMaar een titel van Haruki Murakami levert een stuk minder op:

toms leesclub
Je moet dus ongeveer je hele collectie Murakami ebooks verkopen aan Toms Leesclub om voldoende credits te verzamelen zodat je voor 2 euro één nieuwe titel kunt kopen. Of één bestseller opofferen natuurlijk.

En als je geen zin hebt om je gekochte ebooks om te zetten naar credits maar wel ebooks bij Toms Leesclub wilt kopen? Dan blijk je ook credits met geld te kunnen kopen en betaal je 5 euro voor 100 credits.

toms leesclub credits kopen
Wil je niets met credits doen dan betaal je dus 7 euro voor een gemiddeld ebook. Dat is in het geval van een bestseller in de meeste gevallen nog steeds goedkoper dan de nieuwprijs elders maar voor andere titels kan het betekenen dat je bij Toms Leesclub niet of nauwelijks goedkoper uit bent.

Maar het is natuurlijk niet de bedoeling dat je met geld de benodigde credits koopt. Of te diep nadenkt over het feit dat je net je Murakami ebooks effectief voor 50 cent per stuk verkocht hebt. Nee, het is het verkopen van je oude ebooks om daarmee goedkoop “nieuwe” ebooks te kopen. Alsof je het statiegeld van 10 lege flessen gebruikt om een nieuwe volle fles te kopen.

En dat heeft Toms Leesclub best slim bedacht om gewoon tweedehands ebooks – legaal – te blijven verkopen.

#

Tweetweekoverzicht week 18 2015: Betalen voor audioboeken, Blendle, tweets in Google, nog vier jaar een vaste boekenprijs, Tom Kabinet en het einde van Grooveshark

vakblog tweetweekoverzichtIn het tweetweekoverzicht sta ik alsnog kort stil bij nieuws en interessante ontwikkelingen waar ik wel over getwitterd heb maar waar ik (nog) geen uitgebreide blogpost aan heb gewijd.

Soms omdat anderen dat al beter gedaan hebben dan ik het zou doen, soms omdat er weinig meer over te vertellen valt dan het nieuwtje zelf en soms omdat ik er ook geen blogpost van weet te maken.

In dit tweetweekoverzicht wordt de Luisterbieb-app een beetje uitgekleed, gaat het goed met Blendle, verwijdert uitgeverij 2000AD de DRM van alle titels, kun je (ergens) in mei tweets terugvinden in Google, is de Wet op de vaste boekenprijs met vier jaar verlengd door de Tweede Kamer, meldt Tom Kabinet een collectieve boycot bij de ACM (en begint terloops een boekenclub voor tweedehands ebooks) en is het alsnog over en uit voor Grooveshark.

Audio- of luisterboeken in de Luisterbieb-app en Storytel

In april 2013 kwam de Bibliotheek met de Luisterbieb-app (voor iOS en Android) waarmee je gratis naar luisterboeken kunt, eh, luisteren. Daar zaten (en zitten) ook diverse Nederlandstalige toptitels tussen zoals Het Diner van Herman Koch, Toen ik je zag van Isa Hoes en Stoner van John Williams. Dat werd mogelijk gemaakt door uitgeverij Rubinstein die het leeuwendeel van de luisterboeken leverde aan de Luisterbieb en die dat kennelijk als een promotie zag voor de overige uitgaven. Luisterboeken zijn in Nederland toch altijd een kleine niche gebleven heb ik het idee.

In Zweden zijn audio- of luisterboeken veel populairder en heeft het bedrijf Storytel daar op in weten te spelen met een groot aanbod. Zoals Storytel enkele weken geleden vertelde op de inct.formatie hebben ze de markt zien groeien en zijn de ‘narrators’ – die de boeken inspreken – inmiddels net zo bekend als de oorspronkelijke auteurs. Het bedrijf is inmiddels ook in Nederland actief, heeft een Spotify-model gelanceerd voor onbeperkt luisteren naar audioboeken voor 14,90 per maand en zijn met een reclamecampagne met billboards op de Nederlandse stations begonnen.

Voor de Nederlandstalige titels hebben ze dus de titels overgenomen van uitgeverij Rubinstein. En aangezien het zakelijk niet heel erg slim is om je titels in een gratis Luisterbieb-app te laten zitten terwijl je abonnementen probeert te verkopen, verdwijnen ze dus uit de Luisterbieb.

Nou ben ik wel heel benieuwd of audioboeken ook gaan aanslaan in Nederland. In de zin dat mensen ook bereid zijn om bijna 15 euro per maand te gaan betalen terwijl ik niet het idee heb dat een grote groep mensen elke maand de gratis Luisterbieb-app gebruikten. Wel ben ik nu zelf nieuwsgierig geworden naar het aanbod van zowel de Luisterbieb, Storytel als het (Amerikaanse) Scribd dus wie weet ga ik dat eens uitproberen.

Eén jaar Blendle

Op 28 april 2014 lanceerde de digitale kiosk Blendle waar gebruikers losse artikelen uit kranten en tijdschriften kunnen kopen. Precies één jaar later was het tijd om de balans op te maken en meldde Blendle dat ze inmiddels 260.000 geregistreerde gebruikers hebben waarvan er 57.000 ook echt actief zijn. Over de precieze definitie van actief gaat Blendle verder niet in maar je mag aannemen dat het om gebruikers gaat die minstens 1x hun saldo hebben opgehoogd in dat jaar. Verder groeit het aantal gebruikers nog steeds met gemiddeld 20.000 per maand en zijn inmiddels ook internationale bladen als The Wall Street Journal en The Economist toegevoegd aan het Blendle-assortiment.

Mijn eigen evaluatie van 1 jaar Blendle zou zijn dat het aanbod inderdaad goed toegenomen is, de site zelf steeds beter en functioneler wordt maar dat de gemiddelde prijs per artikel ook erg stevig is toegenomen. Dit komt vooral door de (langere) artikelen uit tijdschriften maar die kosten je al snel 79 of 89 cent en dan is een tientje tegoed er ook snel doorheen. Oh ja en je kunt nog steeds niet je NRC (next) abonnement koppelen aan Blendle. Ook al is dat Blendle niet aan te rekenen.

Uitgever (van comics en graphic novels) 2000AD is nu volledig DRM-vrij

Uitgever 2000AD is bekend van de gelijknamige uitgave die al sinds 1977 Britse schrijvers en tekenaars een platform biedt om hun comics te publiceren. De Judge Dredd verhalen zijn daar het meest bekende voorbeeld van. De webshop lanceerde in 2005 en daar kon je altijd al de comics en bundles digitaal kopen zonder DRM maar dat was in contrast met de Android en iOS apps waar je wel vastzat aan DRM.

Dat laatste is inmiddels losgelaten en door het koppelen van de verschillende login-systemen is het nu mogelijk om alle titels vrij van DRM te kunnen downloaden uit de webshop. Ongeacht waar en wanneer je ze gekocht hebt. Een mooie ontwikkeling die hopelijk ook ooit nog eens gevolgd gaat worden door Marvel Comics en DC. De mogelijkheid om DRM-vrije exemplaren te downloaden is voor mij zeker een belangrijke overweging bij het kopen van comics.

In mei komen alle tweets in Google erbij

Het was vorig jaar al aangekondigd door Twitter dat Google weer toegang zou krijgen tot alle publieke tweets voor indexering en opname in de zoekmachine. Google had die toegang al eerder in tussen 2009 en 2011 maar de overeenkomst werd niet verlengd en dus zijn nu slechts een klein deel van alle tweets terug te vinden via Google.

Dat wil Twitter, ondanks eerdere bedenkingen, graag anders zien en zet daarom hun zogenaamde ‘firehose’ – waar als een brandslang onder hoge druk miljoenen tweets per dag uit komen – open voor Google. Vanuit het idee om meer nieuwe geregistreerde gebruikers en verkeer te krijgen. En daar aan te gaan verdienen natuurlijk.

Deze maand moet dat dan eindelijk allemaal gaan gebeuren en kun je behalve op Twitter.com straks ook tweets terugzoeken in Google.

Nog vier jaar de Wet op de vaste boekenprijs

De Tweede Kamer stemde afgelopen week over de ingebrachte moties bij de behandeling van de tweede evaluatie van de Wet op de vaste boekenprijs. Twee moties werden verworpen terwijl er één aangenomen werd over de verruiming van de combinatieverkoop. De laatste zou het mogelijk/makkelijker moeten maken om een vaste prijs vast te stellen voor de combinatie van een papieren boek met een ebook of bijbehorende app.

De kamer stemde ook in om de Wvbp met nog eens vier jaar te verlengen maar doet dat wel onder de voorwaarden die al door de minister waren aangegeven, zoals het verplicht inzichtelijk maken van het functioneren en bestaansrecht van de wet, en het oprichten van een Kennis- en Innovatiecentrum door de boekenbranche waarin ook daadwerkelijk geïnnoveerd dient te gaan worden. Ik schreef daar al uitgebreid over in februari van dit jaar, inclusief dat ik nogal skeptisch ben over de haalbaarheid ervan.

Tom Kabinet meldt een boycot door VBK, Lannoo/Meulenhoff en WPG bij de ACM

Dat Tom Kabinet wel impact heeft gehad op de boekenbranche zal duidelijk zijn. Al twee keer stond Tom Kabinet voor de rechter tegenover het Nederlands Uitgeversverbond die op zijn zachtst gezegd niet blij zijn met de marktplaats voor tweedehands ebooks. De laatste keer oordeelde de rechter dat het handelen in tweedehands ebooks weliswaar toegestaan is maar dat de maatregelen van Tom Kabinet om het verkopen van illegale exemplaren te kort schoten. Iets dat ik zelf ook al geconstateerd had.

Tom Kabinet nam vervolgens geen halve maatregelen en verwijderde ongeveer het complete aanbod van de site. Daarna besloten ze om zelf nieuwe ebooks te gaan verkopen die daarna weer tweedehands verhandeld konden worden op de site. Immers, als ze zelf het originele ebook verkopen, dan weten ze 100% zeker dat het om legale exemplaren gaat.

In februari 2015 opende de vernieuwde ebookshop van Tom Kabinet de deuren en kon je daar alle ebooks kopen zoals je ze ook bij Amazon, Bol of ebook.nl kunt kopen. Tenminste, dat was de bedoeling. Ik kocht zelf meteen een ebook op 19 februari maar die bleek niet te kunnen worden gedownload. Al snel werd duidelijk dat de drie grootste uitgeefconcerns in Nederland (VBK, Lannoo/Meulenhoff en WPG) de levering van hun titels te blokkeren richting Tom Kabinet.

Er zal ongetwijfeld overleg hebben plaatsgevonden tussen Tom Kabinet en de uitgevers maar zonder resultaat want afgelopen week stapte Tom Kabinet naar de Autoriteit Consument en Markt (ACM) om een klacht in te dienen. Volgens TK hebben de drie uitgeefconcerns onderlinge afspraken gemaakt om de ebookshop te boycotten en aangezien alle Nederlandse ebooktitels door het CB aan bijna 200 retailers geleverd worden zonder dergelijke restricties, lijkt me dat geen onredelijke conclusie.

Terwijl de ACM deze klacht behandelt gooit Tom Kabinet nog wat extra olie op het vuur het over een andere boeg: de site is begonnen met een boekenclub waarbij ze lezers oproepen om (8000) legale ebooks te doneren in ruil voor een lidmaatschap dat leden in staat stelt die titels voor €1,75 tweedehands te kopen.

Ironischerwijs kunnen mensen hun oude ebooks alleen doneren middels het doorgeven van de downloadlinks in de webshops van alle andere retailers. Hiermee omzeilt Tom Kabinet de discussie over het uploaden van illegale exemplaren en komt men dus alsnog aan de titels van de tegensputterende uitgeverijen.

Grooveshark verliest de strijd met de platenmaatschappijen en stopt ermee

Na bijna 10 jaar is het doek dan toch gevallen voor Grooveshark. Enkele weken geleden introduceerde Grooveshark nog een abonnementsmodel maar was het tegelijkertijd nog steeds verwikkeld in diverse juridische procedures die door de Amerikaanse platenmaatschappijen waren gestart in 2011.

In die rechtszaak gaf de rechter recentelijk de jury de optie om de maximale boete van 150.000 dollar per inbreukmakend nummer op te gaan leggen. Aangezien er ruim 5000 nummers genoemd waren in de aanklacht zou dat wellicht op 750 miljoen aan schadevergoeding zijn uitgekomen. Daar wilde Grooveshark niet op wachten en zijn ze akkoord gegaan met een schikkingsvoorstel. Dat voorstel komt neer op het sluiten van de site, het verwijderen van alle muzieknummers en het overdragen van de domeinnaam, apps en patenten aan de platenmaatschappijen. En natuurlijk met een “schuldbekentenis” op de Grooveshark site waarin aangegeven wordt dat ze het verkeerd aangepakt hebben al die jaren en hun gebruikers doorverwijzen naar legale opties zoals Spotify en Google Play Music.

Grooveshark has jumped the shark.

#

  • © 2006- 2019 Vakblog – werken met informatie
    Aangedreven door WordPress en duizenden liters koffie // Theme: Tatami van Elmastudio
Top